๑๐. วัฑฒมานเถรคาถา

๑๗๗. ๑๐. วฑฺฒมานตฺเถรคาถาวณฺณนา

สตฺติยา วิย โอมฏฺโฐติ อายสฺมโต วฑฺฒมานตฺเถรสฺส คาถา. กา อุปฺปตฺติ?

อยมฺปิ กิร ปุริมพุทฺเธสุ กตาธิกาโร อิโต เทฺวนวุเต กปฺเป ติสฺสสฺส ภควโต กาเล กุลเคเห นิพฺพตฺติตฺวา วิญฺญุตํ ปตฺโต ติสฺสํ ภควนฺตํ ปิณฺฑาย จรนฺตํ

@เชิงอรรถ: ๑ ขุ.อป. ๓๓/๑๑๘/๑๗๑ โพธิสมฺมชฺชกตฺเถราปทาน (สฺยา) ๒ สี. มนุสฺเสสุ,

@ ฉ.ม. มนุสฺเส จ ๓ ฉ.ม. ปสวี ๔ สี. อญฺเญสํ อธิโก โหติ, นิพฺพายติ อนาสโว ทิสฺวา ปสนฺนมานโส สุปริปกฺกานิ วณฺฏโต มุตฺตานิ อมฺพผลานิ อทาสิ. โส เตน ปุญฺญกมฺเมน เทวโลเก นิพฺพตฺโต อปราปรํ ปุญฺญกมฺมานิ อุปจินนฺโต อิมสฺมึ พุทฺธุปฺปาเท เวสาลิยํ ลิจฺฉวิราชกุเล นิพฺพตฺติ, วฑฺฒมาโนติสฺส นามํ อโหสิ. โส วยปฺปตฺโต สทฺโธ ปสนฺโน ทายโก ทานรโต การโก สํฆุปฏฺฐาโก หุตฺวา ตถารูเป อปราเธ สตฺถารา ปตฺตนิกฺกุชฺชนกมฺเม การาปิเต อคฺคึ อกฺกนฺโต วิย สํฆํ ขมาเปตฺวา กมฺมํ ปฏิปฺปสฺสมฺเภตฺวา สญฺชาตสํเวโค ปพฺพชิ, ปพฺพชิตฺวา ปน ถีนมิทฺธาภิภูโต วิหาสิ. ตํ สตฺถา สํเวเชนฺโต:-

๑- "สตฺติยา วิย โอมฏฺโฐ ฑยฺหมาเนว มตฺถเก

ภวราคปฺปหานาย สโต ภิกฺขุ ปริพฺพเช"ติ คาถมาห. ๑-

ตตฺถ ภวราคปฺปหานายาติ ภวราคสฺส รูปราคสฺส อรูปราคสฺส จ ปชหนตฺถาย. ยทิปิ อชฺฌตฺตสํโยชนานิ อปฺปหาย พหิทฺธสํโยชนานํ ปหานํ นาม นตฺถิ, นานนฺตริกภาวโต ปน อุทฺธมฺภาคิยสํโยชนปฺปหานวจเนน โอรมฺภาคิย- สํโยชนปฺปหานมฺปิ วุตฺตเมว โหติ. ยสฺมา วา สมุจฺฉินฺโนรมฺภาคิยสํโยชนานมฺปิ เกสญฺจิ อริยานํ อุทฺธมฺภาคิยสํโยชนานิ ทุปฺปเหยฺยานิ โหนฺติ, ตสฺมา สุปฺปเหยฺยโต ทุปฺปเหยฺยเมว ทสฺเสนฺโต ภควา ภวราคปฺปหานสีเสน สพฺพสฺสาปิ อุทฺธมฺภาคิย- สํโยชนสฺส ปหานมาห. เถรสฺสเอว วา อชฺฌาสยวเสเนวํ วุตฺตํ. เสสํ วุตฺตนยเมว.

วฑฺฒมานตฺเถรคาถาวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

ปรมตฺถทีปนิยา เถรคาถาสํวณฺณนาย

จตุตฺถวคฺควณฺณนา นิฏฺฐิตา.

@เชิงอรรถ: ๑-๑ ฉ.ม. "สตฺติยา วิย โอมฏฺโฐ"ติ คาถํ อภาสิ