ข้ามไปยังเนื้อหา
ธรรมคลัง
หน้าแรกหนังสือบทสวดพระไตรปิฎกชาดกหมวดธรรม
ENเข้าสู่ระบบสมัครสมาชิก
ธรรมคลัง

แหล่งรวมหนังสือ พระสูตร บทสวด และพระไตรปิฎก เพื่อการเรียนรู้ ฝึกฝน และการใช้ชีวิตอย่างมีสติในทุกวัน

เมนูหลัก

  • หน้าแรก
  • หนังสือ
  • บทสวด
  • พระไตรปิฎก
  • ชาดก
  • หมวดธรรม
  • ค้นหา

เกี่ยวกับเรา

  • เกี่ยวกับโครงการ
  • แหล่งที่มาของเนื้อหา
  • ร่วมสนับสนุน

บริการช่วยเหลือ

  • ที่เก็บไว้
  • สำรวจคลังธรรมะ
  • ฟังธรรม
  • API สำหรับนักพัฒนา
“
“สพฺพทานํ ธมฺมทานํ ชินาติ”การให้ธรรมเป็นทานย่อมชำนะการให้ทั้งปวง
ธรรมบท ๓๕๔

© ๒๕๖๙ ธรรมคลัง สงวนลิขสิทธิ์

  1. หน้าแรก
  2. /
  3. พระไตรปิฎก
  4. /
  5. เล่มที่ ๒๖
  6. /
  7. …
  8. /
  9. เถรคาถา
  10. /
  11. ทุกนิบาต
  12. /
  13. ๑. วรรคที่ ๑
  14. /
  15. ๗. ราธเถรคาถา

๗. ราธเถรคาถา

เล่มที่ ๒๖ · ข้อ ๒๖๔ · บรรทัด ๕๗๑๓

คัดจากอรรถกถาบาลี อักษรโรมัน ตัวบทจาก 84000.org

ฉบับหลวงฉบับมหาจุฬาฯบาลีอักษรไทยPALI ROMANอรรถกถาอรรถกถาบาลีอักษรไทยAtthakatha PaliRoman
พรีวิว / พิมพ์ PDFโหมดอ่านต่อเนื่อง

อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน

264. 7. Rādhattheragāthāvaṇṇanā

yathā agāraṃ ducchannantiādikā āyasmato rādhattherassa gāthā. Kā uppatti?

ayaṃ kira padumuttarassa bhagavato kāle haṃsavatīnagare kulagehe nibbattitvā viññutaṃ patto vihāraṃ gantvā satthāraṃ upasaṅkamitvā vanditvā ekamantaṃ nisinno satthārā ekaṃ bhikkhuṃ paṭibhāṇeyyakānaṃ aggaṭṭhāne ṭhapiyamānaṃ disvā sayaṃ taṃ ṭhānantaraṃ patthetvā mahādānaṃ pavattesi. Satthu uḷārañca pūjaṃ akāsi. So evaṃ katapaṇidhāno tato cuto tattha tattha bhave puññāni upacinanto vipassissa bhagavato kāle kulagehe nibbattitvā viññutaṃ patto ekadivasaṃ satthāraṃ piṇḍāya gacchantaṃ disvā pasannamānaso madhurāni ambaphalāni adāsi. So tena puññakammena devaloke nibbattitvā aparāparaṃ puññāni katvā devamanussesu saṃsaranto amhākaṃ bhagavato kāle rājagahe brāhmaṇakule nibbattitvā rādhoti laddhanāmo vayappatto hutvā gharāvāsaṃ vasanto mahallakakāle puttadārehi apasādito "kiṃ me gharāvāsena, pabbajissāmī"ti vihāraṃ gantvā there bhikkhū upasaṅkamitvā pabbajjaṃ yācitvā tehi "ayaṃ brāhmaṇo jiṇṇo na sakkoti vattapaṭivattaṃ pūretun"ti paṭikkhitto satthu santikaṃ gantvā attano ajjhāsayaṃ pavedetvā satthārā upanissayasampattiṃ oloketvā āṇattena dhammasenāpatinā pabbājito vipassanaṃ paṭṭhapetvā na cirasseva arahattaṃ pāpuṇi. Tena vuttaṃ apadāne 1- :-

"suvaṇṇavaṇṇaṃ sambuddhaṃ āhutīnaṃ paṭiggahaṃ

rathiyaṃ paṭipajjantaṃ pādaphalaṃ adāsahaṃ. 2-

Ekanavutito kappe yaṃ phalaṃ adadiṃ tadā

@Footnote: 1 khu.apa. 33/95/146 cāphaliyattherāpadāna (syā) 2 pāli. cāraphalamadāsahaṃ

Duggatiṃ nābhijānāmi phaladānassidaṃ phalaṃ.

Kilesā jhāpitā mayhaṃ .pe. kataṃ buddhassa sāsanan"ti.

Arahattaṃ pana patvā satthu santikāvacaro hutvā vicaranto satthudhammadesanā- paṭibhāṇassa paccayabhūtānaṃ paṭibhāṇajānanakānaṃ 1- aggo jāto. Therassa hi diṭṭhi- samudācārañca āgamma dasabalassa navanavā 2- dhammadesanā paṭibhāti. Tenāha bhagavā "etadaggaṃ bhikkhave mama sāvakānaṃ bhikkhūnaṃ paṭibhāṇeyyakānaṃ yadidaṃ rādho"ti. 3- So ekadivasaṃ "ime sattā abhāvanāya rāgena abhibhuyyanti, bhāvanāya sati taṃ 4- natthī"ti bhāvanaṃ thomento:-

[133]

5- "yathā agāraṃ ducchannaṃ vuṭṭhi samativijjhati

evaṃ abhāvitaṃ cittaṃ rāgo samativijjhati.

[134]

Yathā agāraṃ succhannaṃ vuṭṭhi na samativijjhati

evaṃ subhāvitaṃ cittaṃ rāgo na samativijjhatī"ti gāthādvayamāha. 5-

Tattha agāranti yaṃ kiñci gehaṃ. Ducchannanti viraḷacchannaṃ chiddāvachiddaṃ. Samativijjhatīti vassavuṭṭhi vinivijjhati. Abhāvitanti taṃ agāraṃ vuṭṭhi viya bhāvanāya rahitattā abhāvitaṃ cittaṃ. 6- Rāgo samativijjhatīti na kevalaṃ rāgova, dosamoha- mānādayopi 7- sabbakilesā tathārūpaṃ cittaṃ abhivijjhantiyeva. 8- Subhāvitanti samatha- vipassanābhāvanāhi suṭṭhu bhāvitaṃ, evarūpaṃ cittaṃ succhannaṃ gehaṃ vuṭṭhi viya rāgādayo kilesā ativijjhituṃ na sakkontīti.

Rādhattheragāthāvaṇṇanā niṭṭhitā.

@Footnote: 1 Sī.,i. paṭibhānakānaṃ 2 Sī.,i. na taṃ vinā 3 aṅ.ekaka. 20/233/25 etadaggavagga:

@ catutthavagga 4 Sī. sahitaṃ, Ma. patitaṃ 5-5 cha.Ma. "yathā agāran"tiādinā gāthādvayamāha

@6 i. cittampi 7 Sī.,Ma. ...mohādayopi 8 cha.Ma. ativijjhantiyeva

ที่มา: อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน เล่มที่ ๓๒ จาก 84000.org

รายงานข้อผิดพลาด
หัวข้อก่อนหน้า๖. เมฬชินเถรคาถากลับไปยังสารบัญเล่มที่ ๒๖๑. วรรคที่ ๑หัวข้อถัดไป๘. สุราธเถรคาถา