ข้ามไปยังเนื้อหา
ธรรมคลัง
หน้าแรกหนังสือบทสวดพระไตรปิฎกชาดกหมวดธรรม
ENเข้าสู่ระบบสมัครสมาชิก
ธรรมคลัง

แหล่งรวมหนังสือ พระสูตร บทสวด และพระไตรปิฎก เพื่อการเรียนรู้ ฝึกฝน และการใช้ชีวิตอย่างมีสติในทุกวัน

เมนูหลัก

  • หน้าแรก
  • หนังสือ
  • บทสวด
  • พระไตรปิฎก
  • ชาดก
  • หมวดธรรม
  • ค้นหา

เกี่ยวกับเรา

  • เกี่ยวกับโครงการ
  • แหล่งที่มาของเนื้อหา
  • ร่วมสนับสนุน

บริการช่วยเหลือ

  • ที่เก็บไว้
  • สำรวจคลังธรรมะ
  • ฟังธรรม
  • API สำหรับนักพัฒนา
“
“สพฺพทานํ ธมฺมทานํ ชินาติ”การให้ธรรมเป็นทานย่อมชำนะการให้ทั้งปวง
ธรรมบท ๓๕๔

© ๒๕๖๙ ธรรมคลัง สงวนลิขสิทธิ์

  1. หน้าแรก
  2. /
  3. พระไตรปิฎก
  4. /
  5. เล่มที่ ๒๖
  6. /
  7. …
  8. /
  9. เถรคาถา
  10. /
  11. ทุกนิบาต
  12. /
  13. ๔. วรรคที่ ๔
  14. /
  15. ๕. สัมพหุลกัจจานเถรคาถา

๕. สัมพหุลกัจจานเถรคาถา

เล่มที่ ๒๖ · ข้อ ๒๙๒ · บรรทัด ๕๙๒๕

คัดจากอรรถกถาบาลี อักษรโรมัน ตัวบทจาก 84000.org

ฉบับหลวงฉบับมหาจุฬาฯบาลีอักษรไทยPALI ROMANอรรถกถาอรรถกถาบาลีอักษรไทยAtthakatha PaliRoman
พรีวิว / พิมพ์ PDFโหมดอ่านต่อเนื่อง

อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน

292. 5. Sambulakaccānattheragāthāvaṇṇanā

devo cāti āyasmato sambulakaccānattherassa 1- gāthā. Kā uppatti?

ayampi purimabuddhesu katādhikāro tattha tattha bhave puññāni karonto ito catunavutikappamatthake 2- kulagehe nibbattitvā viññutaṃ patto ekadivasaṃ sataraṃsiṃ nāma paccekabuddhaṃ nirodhā vuṭṭhahitvā piṇḍāya carantaṃ disvā pasannamānaso tālaphalaṃ adāsi. So tena puññakammena devamanussesu saṃsaranto imasmiṃ buddhuppāde magadharaṭṭhe gahapatikule nibbattitvā "sambulo"ti laddhanāmo kaccānatgottatāya sambulakaccānoti paññāyittha.

So vayappatto satthu santike dhammaṃ sutvā paṭiladdhasaddho pabbajitvā himavanta- samīpe bheravāya nāma pabbataguhāyaṃ vipassanāya kammaṃ karonto viharati. Athekadivasaṃ mahā akālamegho satapaṭalasahassapaṭalo 3- thanento gajjento vijjullatā nicchārento gaḷagaḷāyanto uṭṭhahitvā vassituṃ ārabhi, asaniyo phaliṃsu. Taṃ saddaṃ sutvā accha- taracchavanamahiṃsahatthiādayo bhītatasitā bhītaravaṃ 4- viraviṃsu. Thero pana āraddhavipassanattā kāye jīvite ca nirapekkho vigatalomahaṃso taṃ acintento vipassanāyameva kammaṃ karonto ghammāpagamena utusappāyalābhena samāhitacitto tāvadeva vipassanaṃ ussukkāpetvā saha abhiññāhi arahattaṃ pāpuṇi. Tena vuttaṃ apadāne 5- :-

"sataraṃsī nāma bhagavā sayambhū aparājito

vivekā vuṭṭhahitvāna gocarāyābhinikkhami.

Phalahattho ahaṃ disvā upagacchiṃ narāsabhaṃ

pasannacitto sumano tālaphalaṃ adāsahaṃ.

@Footnote: 1 Sī. sambalakaccāyanattherassa 2 Sī. catunavuta..., Ma. catunavute 3 Sī......paṭalena

@4 Sī. bheravaṃ bhītaravaṃ 5 khu.apa. 33/99/149 tālaphaliyattherāpadāna (syā)

Catunnavute ito 1- kappe yaṃ phalaṃ adadiṃ tadā

duggatiṃ nābhijānāmi phaladānassidaṃ phalaṃ.

Kilesā jhāpitā mayhaṃ .pe. kataṃ buddhassa sāsanan"ti.

Arahattaṃ pana patvā attano paṭipattiṃ paccavekkhitvā somanassajāto udāna- vasena aññaṃ byākaronto:-

[189]

"devo ca vassati devo ca gaḷagaḷāyati

ekako cāhaṃ bherave bile viharāmi

tassa mayhaṃ ekakassa bherave bile viharato

natthi bhayaṃ vā chambhitattaṃ vā lomahaṃso vā.

[190]

Dhammatā mamesā yassa me

ekakassa bherave bile

viharato natthi bhayaṃ vā

chambhitattaṃ vā lomahaṃso vā"ti gāthādvayaṃ abhāsi.

Tattha devo ca vassati, devo ca gaḷagaḷāyatīti devo megho vassati ca, "gaḷagaḷā"ti ca karonto 2- gajjatīti attho. Gajjantassa hi anukaraṇametaṃ. Ekako cāhaṃ bherave bile viharāmīti ahañca ekako asahāyo sappaṭibhayāyaṃ pabbataguhāyaṃ vasāmi, tassa mayhaṃ evaṃbhūtassa me sato natthi yaṃ vā chambhitattaṃ vā lomahaṃso vāti cittutrāsasaññitaṃ bhayaṃ vā taṃnimittakaṃ 3- sarīrassa chambhitattaṃ vā lomahaṃsanamattaṃ vā natthi.

Kasmāti? tattha kāraṇamāha "dhammatā mamesā"ti. Apariññātavatthukassa

@Footnote: 1 cha.Ma. catunnavutito 2 Sī. gaḷagaḷāyanto 3 Ma. dukkhaṃ bhārikaṃ Hi tattha appahīnacchandarāgatāya bhayādinā bhavitabbaṃ, mayā pana sabbaso tattha pariññātaṃ, tattha ca chandarāgo samucchinno, tasmā bhayādīnaṃ abhāvo dhammatā mamesā 1- mama dhammasabhāvo esoti aññaṃ byākāsi.

Sambulakaccānattheragāthāvaṇṇanā niṭṭhitā.

ที่มา: อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน เล่มที่ ๓๒ จาก 84000.org

รายงานข้อผิดพลาด
หัวข้อก่อนหน้า๔. อิสิทินนเถรคาถากลับไปยังสารบัญเล่มที่ ๒๖๔. วรรคที่ ๔หัวข้อถัดไป๖. ขิตณเถรคาถา