ข้ามไปยังเนื้อหา
ธรรมคลัง
หน้าแรกหนังสือบทสวดพระไตรปิฎกชาดกหมวดธรรม
ENเข้าสู่ระบบสมัครสมาชิก
ธรรมคลัง

แหล่งรวมหนังสือ พระสูตร บทสวด และพระไตรปิฎก เพื่อการเรียนรู้ ฝึกฝน และการใช้ชีวิตอย่างมีสติในทุกวัน

เมนูหลัก

  • หน้าแรก
  • หนังสือ
  • บทสวด
  • พระไตรปิฎก
  • ชาดก
  • หมวดธรรม
  • ค้นหา

เกี่ยวกับเรา

  • เกี่ยวกับโครงการ
  • แหล่งที่มาของเนื้อหา
  • ร่วมสนับสนุน

บริการช่วยเหลือ

  • ที่เก็บไว้
  • สำรวจคลังธรรมะ
  • ฟังธรรม
  • API สำหรับนักพัฒนา
“
“สพฺพทานํ ธมฺมทานํ ชินาติ”การให้ธรรมเป็นทานย่อมชำนะการให้ทั้งปวง
ธรรมบท ๓๕๔

© ๒๕๖๙ ธรรมคลัง สงวนลิขสิทธิ์

  1. หน้าแรก
  2. /
  3. พระไตรปิฎก
  4. /
  5. เล่มที่ ๒๖
  6. /
  7. …
  8. /
  9. เถรคาถา
  10. /
  11. ทุกนิบาต
  12. /
  13. ๕. วรรคที่ ๕
  14. /
  15. ๘. วัชชิตเถรคาถา

๘. วัชชิตเถรคาถา

เล่มที่ ๒๖ · ข้อ ๓๐๕ · บรรทัด ๖๐๓๑

คัดจากอรรถกถาบาลี อักษรโรมัน ตัวบทจาก 84000.org

ฉบับหลวงฉบับมหาจุฬาฯบาลีอักษรไทยPALI ROMANอรรถกถาอรรถกถาบาลีอักษรไทยAtthakatha PaliRoman
พรีวิว / พิมพ์ PDFโหมดอ่านต่อเนื่อง

อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน

305. 8. Vajjitattheragāthāvaṇṇanā

saṃsaraṃ dīghamaddhānanti āyasmato vajjitattherassa gāthā. Kā uppatti?

ayampi purimabuddhesu katādhikāro tattha tattha bhave puññāni upacinanto ito pañcasaṭṭhime kappe ekasmiṃ paccantagāme nibbattitvā viññutaṃ patto vanacarako hutvā vicaranto ekadivasaṃ upasantaṃ nāma paccekabuddhaṃ pabbataguhāyaṃ viharantaṃ addasa. So tassa upasamaṃ disvā pasannamānaso campakapupphena pūjaṃ akāsi. So tena puññakammena devamanussesu saṃsaranto imasmiṃ buddhuppāde kosalaraṭṭhe ibbhakule nibbatto jātadivasato paṭṭhāya mātugāmahatthaṃ gato rodati. Brahmalokato kira cavitvā idhāgato yasmā mātugāmasamphassaṃ na sahati, tasmā mātugāmasamphassavajjanato vajjitotveva nāmaṃ jātaṃ. So vayappatto satthu yamakapāṭihāriyaṃ disvā paṭiladdhasaddho pabbajitvā vipassanaṃ paṭṭhapetvā tadaheva chaḷabhiñño ahosi. Tena vuttaṃ apadāne 1- :-

"upasanto ca sambuddho vasatī pabbatantare

ekacampakamādāya upagacchiṃ naruttamaṃ.

Pasannacitto sumano paccekamunimuttamaṃ

ubho hatthehi paggayha pūjayiṃ aparājitaṃ.

Ekatiṃse ito kappe 2- yaṃ pupphamabhipūjayiṃ

duggatiṃ nābhijānāmi buddhapūjāyidaṃ phalaṃ.

Kilesā jhāpitā mayhaṃ .pe. kataṃ buddhassa sāsanan"ti.

Chaḷabhiñño pana hutvā attano pubbenivāsaṃ anussaritvā dhammasaṃvegena:-

@Footnote: 1 khu.apa. 32/27/400 ekacampakapupphiyattherāpadāna 2 cha.Ma. pañcasaṭṭhimhito kappe

[215]

"saṃsaraṃ dīghamaddhānaṃ gatīsu parivattisaṃ

apassaṃ ariyasaccāni andhabhūto puthujjano.

[216]

Tassa me appamattassa saṃsārā vinaḷīkatā

sabbā gatī samucchinnā natthi dāni punabbhavo"ti dve gāthā abhāsi.

Tattha saṃsaranti saṃsaranto, tasmiṃ tasmiṃ bhave ādānanikkhepavasena aparāparaṃ sandhāvanto. Dīghamaddhānanti cirakālaṃ anādimati saṃsāre aparimāṇakālaṃ. Gatīsūti sukatadukkaṭānaṃ kammānaṃ vasena sugatiduggatīsu. Parivattisanti ghaṭīyantaṃ viya paribbhamanto cavanupapajjanavasena 1- aparāparaṃ parivattiṃ. Tassa pana parivattanassa kāraṇamāha "apassaṃ ariyasaccāni, andhabhūto puthujjano"ti. Dukkhādīni cattāri ariya- saccāni ñāṇacakkhunā apassanto appaṭivijjhanto, tatoeva avijjandhatāya andhabhūto puthūnaṃ jananādīhi kāraṇehi puthujjano puthujjanattā 2- gatīsu parivattisanti yojanā, tenevāha bhagavā:-

"catunnaṃ bhikkhave ariyasaccānaṃ ananubodhā appaṭivedhā evamidaṃ

dīghamaddhānaṃ sandhāvitaṃ saṃsaritaṃ mamañceva tumhākañcā"ti. 3-

Tassa mayhaṃ vuttanayena pubbe puthujjanasseva sato 4- idāni satthārā dinnanayena appamattassa appamādapaṭipattiyā samathavipassanābhāvanaṃ matthakaṃ pāpetvā ṭhitassa. Saṃsārā vinaḷīkatāti saṃsaranti sattā etehīti "saṃsārā"ti laddhanāmā kammakilesā aggamaggena samucchinnattā vigatanaḷā 5- nimmūlā katā. Sabbā gatī samucchinnāti evaṃ kammakilesavaṭṭānaṃ vinaḷīkatattā nirayādikā sabbāpi gatiyo sammadeva ucchinnā

@Footnote: 1 Sī., i. cavanuppajjanavasena 2 cha.Ma. puthujjano honto

@3 vinaYu.mahā. 5/287/65 ambapālīvatthu, saṃ.mahā. 19/1091/376 paṭhamakoṭigāmasutta

@4 i. puthujjano puthujjanantogadhattā, Ma. puthujjano hutvā 5 Sī. vihatanaḷā Viddhaṃsitā, tatoeva natthi dāni āyatiṃ punabbhavoti idameva ca therassa aññā- byākaraṇaṃ ahosīti.

Vajjitattheragāthāvaṇṇanā niṭṭhitā.

ที่มา: อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน เล่มที่ ๓๒ จาก 84000.org

รายงานข้อผิดพลาด
หัวข้อก่อนหน้า๗. อนูปมเถรคาถากลับไปยังสารบัญเล่มที่ ๒๖๕. วรรคที่ ๕หัวข้อถัดไป๙. สันธิตเถรคาถา