๑๖. วิมลเถรคาถา
เล่มที่ ๒๖ · ข้อ ๓๒๒ · บรรทัด ๖๑๗๑
คัดจากอรรถกถาบาลี อักษรไทย ตัวบทจาก 84000.org
อรรถกถาบาลี อักษรไทย
๓๒๒. ๑๖. วิมลตฺเถรคาถาวณฺณนา
ปาปมิตฺเตติ อายสฺมโต วิมลตฺเถรสฺส คาถา. กา อุปฺปตฺติ?
อยมฺปิ ปุริมพุทฺเธสุ กตาธิกาโร ตตฺถ ตตฺถ ภเว วิวฏฺฏูปนิสฺสยํ ปุญฺญํ อุปจินนฺโต ปทุมุตฺตรสฺส ภควโต กาเล กุลเคเห นิพฺพตฺติตฺวา วิญฺญุตํ ปตฺโต สตฺถริ ปรินิพฺพุเต สาธุกีฬนทิวเสสุ วีติวตฺเตสุ สตฺถุ สรีรํ คเหตฺวา อุปาสเกสุ ฌาปนฏฺฐานํ คจฺฉนฺเตสุ สตฺถุ คุเณ อาวชฺชิตฺวา ปสนฺนมานโส สุมนปุปฺเผหิ ปูชมกาสิ. โส เตน ปุญฺญกมฺเมน เทวมนุสฺเสสุ สํสรนฺโต อิมสฺมึ พุทฺธุปฺปาเท พาราณสิยํ พฺราหฺมณกุเล นิพฺพตฺติตฺวา วิมโลติ ลทฺธนาโม วยปฺปตฺโต โสมมิตฺตตฺเถรํ นิสฺสาย สาสเน ปพฺพชิตฺวา เตเนว อุสฺสาหิโต วิปสฺสนํ ปฏฺฐเปตฺวา น จิรสฺเสว อรหตฺตํ ปาปุณิ. เตน วุตฺตํ อปทาเน ๑-:-
"นีหรนฺเต สรีรมฺหิ วิชฺชมานาสุ ๒- เภริสุ
ปสนฺนจิตฺโต สุมโน ๔- สตฺติปุปฺผํ อปูชยึ. ๓-
@เชิงอรรถ: ๑ ขุ.อป. ๓๓/๔๙/๗๔ สตฺติปณฺณิยตฺเถราปทาน(สฺยา) ๒ ฉ.ม. วชฺชมานาสุ
@๓ ก. สุมนปุปฺเผหิ ปูชยึ, ฉ.ม. ปฏฺฏิปุปฺผมปูชยึ
สตสหสฺเส อิโต ๑- กปฺเป ยํ ปุปฺผมภิปูชยึ
ทุคฺคตึ นาภิชานามิ เทหปูชายิทํ ๒- ผลํ.
กิเลสา ฌาปิตา มยฺหํ ฯเปฯ กตํ พุทฺธสฺส สาสนนฺ"ติ.
อรหตฺตํ ปน ปตฺวา อตฺตโน สหายสฺส ภิกฺขุสฺส โอวาทํ เทนฺโต:-
"ปาปมิตฺเต วิวชฺเชตฺวา ภเชยฺยุตฺตมปุคฺคลํ ๓-
โอวาเท จสฺส ติฏฺเฐยฺย ปตฺเถนฺโต อจลํ สุขํ.
ปริตฺตํ ทารุมารุยฺห ยถา สีเท มหณฺณเว
เอวํ กุสีตมาคมฺม สาธุชีวีปิ สีทติ
ตสฺมา ตํ ปริวชฺเชยฺย กุสีตํ หีนวีริยํ.
ปวิวิตฺเตหิ อริเยหิ ปหิตตฺเตหิ ฌายิหิ ๔-
นิจฺจํ อารทฺธวีริเยหิ ปณฺฑิเตหิ สหาวเส"ติ ติสฺโส คาถา อภาสิ.
ตตฺถ ปาปมิตฺเตติ อกลฺยาณมิตฺเต อสปฺปุริเส หีนวิริเย. วิวชฺเชตฺวาติ ตํ อภชนวเสน ทูรโต วชฺเชตฺวา. ภเชยฺยุตฺตมปุคฺคลนฺติ สปฺปุริสํ ปณฺฑิตํ กลฺยาณมิตฺตํ โอวาทานุสาสนีคหณวเสน เสเวยฺย. โอวาเท จสฺส ติฏฺเฐยฺยาติ อสฺส กลฺยาณ- มิตฺตสฺส โอวาเท อนุสิฏฺฐิยํ ยถานุสิฏฺฐํ ปฏิปชฺชนวเสน ติฏฺเฐยฺย. ปตฺเถนฺโตติ อากงฺขนฺโต. อจลํ สุขนฺติ นิพฺพานสุขํ ผลสุขญฺจ. ตมฺปิ หิ อกุปฺปภาวโต "อจลนฺ"ติ วุจฺจติ. เสสํ วุตฺตตฺถเมว.
วิมลตฺเถรคาถาวณฺณนา นิฏฺฐิตา.
ติกนิปาตวณฺณนา นิฏฺฐิตา.
ปฐโม ภาโค นิฏฺฐิโต.
ที่มา: อรรถกถาบาลี อักษรไทย เล่มที่ ๓๒ จาก 84000.org
รายงานข้อผิดพลาด