๖. วิหารวิมาน

๖. วิหารวิมาน

ว่าด้วยวิมานที่เกิดขึ้นแก่หญิงผู้อนุโมทนาการถวายวิหาร

(พระอนุรุทธเถระถามเทพธิดาองค์หนึ่งว่า)

เทพธิดา เธอมีผิวพรรณงามยิ่งนัก

เปล่งรัศมีสว่างไสวไปทั่วทุกทิศอยู่ ดุจดาวประกายพรึก

เมื่อเธอนั้นกำลังฟ้อนรำอยู่ เสียงทิพย์น่าฟัง น่ารื่นรมย์ใจ

ย่อมเปล่งออกจากอวัยวะน้อยใหญ่ทุกส่วนสัดของเธอ

ทั้งกลิ่นทิพย์หอมระรื่นชื่นใจ

ก็ฟุ้งออกจากอวัยวะน้อยใหญ่ทุกส่วนสัดของเธอ

เมื่อเธอสั่นไหวกายไปมา

เสียงเครื่องประดับที่ช้องผม(ของเธอ)ทุกส่วน

ก็เปล่งเสียงดังไพเราะ น่าฟัง ดังเสียงดนตรีเครื่องห้า

อนึ่ง ต่างหูเพชรต้องลมสั่นไหว ก็ส่งเสียงดังไพเราะ

น่าฟัง ดังเสียงดนตรีเครื่องห้า

แม้มาลัยบนศีรษะของเธอ มีกลิ่นหอมชื่นใจ

ก็ส่งกลิ่นหอมฟุ้งไปทั่วทุกทิศ ดุจต้นอุโลก

เธอสูดดมกลิ่นหอมนั้น ทั้งได้เห็นรูปอันมิใช่ของมนุษย์

เทพธิดา อาตมาถามแล้ว ขอเธอจงบอกเถิดว่า

นี้เป็นผลของกรรมอันใดเล่า

(เทพธิดานั้นตอบว่า)

พระคุณเจ้าผู้เจริญ นางวิสาขามหาอุบาสิกา

สหายของดิฉันอยู่ในกรุงสาวัตถี

ได้จัดสร้างมหาวิหารถวายสงฆ์ ดิฉันได้เห็นอาคาร

และการบริจาคทรัพย์จำนวนมากอุทิศสงฆ์

เป็นที่พอใจของดิฉันเช่นนั้น จึงเลื่อมใสแล้วอนุโมทนาในบุญนั้น

วิมานน่าอัศจรรย์ น่าทัศนา ซึ่งดิฉันได้มา

เพราะการอนุโมทนาอย่างเดียวเท่านั้น

วิมานนั้นล่องลอยไปได้โดยรอบ

ในรัศมี ๑๖ โยชน์ด้วยบุญฤทธิ์ของดิฉัน

วิมานเรือนยอดของดิฉัน จัดแบ่งไว้แต่ละส่วนอย่างเหมาะสม

ส่องสว่างรุ่งเรือง ตลอดรัศมี ๑๐๐ โยชน์โดยรอบ

อนึ่ง ที่วิมานของดิฉันนี้ มีสระโบกขรณี

ซึ่งหมู่มัจฉาทิพย์อาศัยอยู่ประจำ

มีน้ำใสสะอาด มีพื้นดารดาษด้วยทรายทอง

ดื่นดาดด้วยบัวหลวงหลากชนิด มีบัวขาวรายล้อมไว้รอบ

ยามลมรำเพยพัดก็โชยกลิ่นหอมระรื่นจรุงใจ

มีรุกขชาตินานาชนิด คือต้นหว้า ต้นขนุน ต้นตาล ต้นมะพร้าว

และป่าไม้เกิดเองตามธรรมชาติ ภายในนิเวศน์ มิได้มีใครปลูกไว้

วิมานนี้กึกก้องไปด้วยดนตรีชนิดต่างๆ

เหล่าเทพอัปสรก็ส่งเสียงเจื้อยแจ้ว

แม้นรชนที่ฝันเห็นดิฉันแล้วต้องปลื้มใจ

วิมานน่าอัศจรรย์ น่าทัศนา มีรัศมีสว่างไสวไปทุกทิศ เช่นนี้

บังเกิดเพราะกุศลกรรมของดิฉัน

(ฉะนั้น)จึงควรแท้ที่สาธุชนจะทำบุญไว้

(พระอนุรุทธเถระประสงค์จะให้นางบอกสถานที่ที่นางวิสาขาเกิดจึงได้กล่าวคาถานี้ว่า)

เธอได้วิมานน่าอัศจรรย์ น่าทัศนา

เพราะการอนุโมทนาอย่างเดียวเท่านั้น

ขอเธอจงบอกคติของนางวิสาขา

ผู้ที่ได้ถวายทานนั้นเถิดว่า นางเกิด ณ ที่ไหน

(เทพธิดานั้นตอบว่า)

พระคุณเจ้าผู้เจริญ นางวิสาขามหาอุบาสิกาสหายของดิฉันนั้น

ได้สร้างมหาวิหารถวายสงฆ์ รู้แจ้งธรรม ได้ถวายทาน

เกิดแล้วในหมู่ทวยเทพชั้นนิมมานรดี

เป็นปชาบดีของท้าวสุนิมิตเทวราชนั้น

วิบากแห่งกรรมของนางเป็นเรื่องที่ใครๆ ไม่พึงคิด

ดิฉันได้ชี้แจงถึงคำถามที่พระคุณเจ้าถาม

ถึงที่ที่นางเกิดแด่พระคุณเจ้าแล้วตามความเป็นจริง

ถ้าอย่างนั้น ขอนิมนต์พระคุณเจ้าโปรดชักชวนแม้คนอื่นๆ ว่า

ท่านทั้งหลายจงเต็มใจถวายทานแด่สงฆ์เถิด

และจงมีใจเลื่อมใสฟังธรรม

การได้เกิดเป็นมุษย์ที่ได้แสนยาก พวกท่านก็ได้แล้ว

พระพุทธเจ้ามีพระสุรเสียงไพเราะดังเสียงพรหม

มีพระฉวีวรรณผุดผ่องดังทอง ผู้ทรงเป็นใหญ่ยิ่งด้วยมรรค ๑-

ได้ทรงแสดงทานใดว่าเป็นทาง(ไปสู่สุคติ)

ขอท่านทั้งหลายจงเต็มใจถวายทานนั้นแด่สงฆ์

ซึ่งเป็นบุญเขตที่ทักษิณาทานมีผลมากเถิด

ทักขิไณยบุคคล ๔ คู่ ๘ ท่านเหล่านี้ที่ท่านผู้รู้สรรเสริญแล้ว

เป็นสาวกของพระสุคต ทานที่ถวายในบุคคลเหล่านี้มีผลมาก

พระอริยบุคคลผู้บรรลุอริยมรรค ๔

และผู้ดำรงอยู่ในอริยผล ๔ นี้

จัดเป็นพระสงฆ์ เป็นผู้ปฏิบัติตรง

ดำรงมั่นอยู่ในศีล สมาธิ และปัญญา

มนุษย์ทั้งหลายผู้หวังบุญให้ทานอยู่

ทำบุญปรารภเหตุแห่งการเวียนว่ายตายเกิด

จึงถวายทานแก่สงฆ์ซึ่งมีผลมาก

ด้วยว่า พระสงฆ์นี้มีคุณยิ่งใหญ่ ไพบูลย์

หาประมาณมิได้ ดุจทะเลเปี่ยมด้วยน้ำ

พระอริยบุคคลเหล่านี้แลเป็นผู้ประเสริฐสุด

เป็นสาวกของพระพุทธเจ้าผู้มีความเพียร

เป็นผู้ให้แสงสว่างคือปัญญาแก่ชาวโลก ย่อมยกธรรมขึ้นแสดง

@เชิงอรรถ :

@๑ อริยมรรค (ขุ.วิ.อ. ๗๔๘/๒๒๑)

ทานที่บุคคลถวายเจาะจงสงฆ์นั้นชื่อว่าเป็นทานที่ถวายดีแล้ว

บูชาสักการะด้วยดีแล้ว ทักษิณาที่ถวายในสงฆ์นั้นมีผลมาก

ทั้งพระสัมมาสัมพุทธเจ้าทั้งหลายผู้ทรงรู้แจ้งโลกก็ทรงสรรเสริญแล้ว

เหล่าชนมาหวนระลึกถึงบุญเช่นนี้ได้เกิดปีติโสมนัส

กำจัดมลทินคือความตระหนี่พร้อมทั้งมูลเหตุได้

ท่องเที่ยวไปในโลก ไม่ถูกบัณฑิตติเตียน จึงเข้าถึงแดนสวรรค์ได้

วิหารวิมานที่ ๖ จบ

ภาณวารที่ ๒ จบ