๘. คามนิชาดก
เล่มที่ ๒๗ · ข้อ ๘ · บรรทัด ๔๖เรื่องนี้ในคลังชาดก
คัดจากอรรถกถาบาลี อักษรไทย ตัวบทจาก 84000.org
อรรถกถาบาลี อักษรไทย
๘ คามนิชาตกํ
อปิ อตรมานานนฺติ อิทํ สตฺถา เชตวเน วิหรนฺโต โอสฺสฏฺฐวิริยํ ภิกฺขุํ อารพฺภ กเถสิ ฯ
อิมสฺมึ ปน ชาตเก ปจฺจุปฺปนฺนวตฺถุญฺจ อตีตวตฺถุญฺจ เอกาทสนิปาเต สํวรชาตเก อาวิภวิสฺสติ ฯ วตฺถุํ หิ ตสฺมิญฺจ อิมสฺมึ จ เอกสทิสเมว คาถา ปน นานา ฯ คามนิกุมาโร โพธิสตฺตสฺส โอวาเท ฐตฺวา ภาติกสตสฺส กนิฏฺโฐปิ หุตฺวา ภาติกสตปริวาริโต เสตจฺฉตฺตสฺส เหฏฺฐา วรปลฺลงฺเก นิสินฺโน อตฺตโน ยสสมฺปตฺตึ โอโลเกตฺวา อยํ มยฺหํ ยสสมฺปตฺติ อมฺหากํ อาจริยสฺส สนฺตกาติ ตุฏฺโฐ อิทํ อุทานํ อุทาเนสิ
อปิ อตรมานานํ ผลาสาว สมิชฺฌติ
วิปกฺกพฺรหฺมจริโยสฺมิ เอวํ ชานาหิ คามนีติ ฯ
ตตฺถ อปีติ นิปาตมตฺตํ ฯ อตรมานานนฺติ ปณฺฑิตานํ โอวาเท ฐตฺวา อตุริตฺวา อเวคายิตฺวา อุปาเยน กมฺมํ กโรนฺตานํ ฯ ผลาสาว สมิชฺฌตีติ ยถาปฏฺฐิเต ผเล อาสา ตสฺส ผลสฺส นิปฺผตฺติยา สมิชฺฌติเยว ฯ อถวา ฯ ผลาสาติ อาสาย ผลํ ยถาปฏฺฐิตํ ผลํ สมิชฺฌติเยวาติ อตฺโถ ฯ วิปกฺกพฺรหฺมจริโยสฺมีติ เอตฺถ จตฺตาริ สงฺคหวตฺถูนิ เสฏฺฐจริยตฺตา พฺรหฺมจริยํ นาม ฯ ตญฺจ ตํมูลิกาย ยสสมฺปตฺติยา ปฏิลทฺธตฺตา วิปกฺกํ นามเยว ฯ โส ตสฺส ยโส นิปฺผนฺโน โสปิ เสฏฺฐฏฺเฐน พฺรหฺมจริยํ นาม ฯ เตนาห วิปกฺกพฺรหฺมจริโยสฺมีติ ฯ เอวํ ชานาหิ คามนีติ กตฺถจิ คามิกปุริโสปิ คามเชฏฺฐโกปิ คามนิ อิธ ปน สพฺพชนเชฏฺฐกํ อตฺตานํ สนฺธายาห อมฺโภ คามนิ ตฺวํ เอตํ การณํ เอวํ ชานาหิ อาจริยํ นิสฺสาย ภาติกสตํ อติกฺกมิตฺวา อิทํ มหารชฺชํ ปตฺโตสฺมีติ อุทานํ อุทาเนสิ ฯ
ตสฺมึ ปน รชฺชํ สมฺปตฺเต สตฺตฏฺฐทิวสจฺจเยน สพฺเพ ภาตโร อตฺตโน วสนฏฺฐานํ คตา ฯ คามนิราชา ธมฺเมน รชฺชํ กาเรตฺวา ยถากมฺมงฺคโต ฯ โพธิสตฺโตปิ ปุญฺญานิ กตฺวา ยถากมฺมงฺคโต ฯ
สตฺถา อิทํ ธมฺมเทสนํ อาหริตฺวา ทสฺเสตฺวา สจฺจานิ ปกาเสสิ ฯ สจฺจปริโยสาเน โอสฺสฏฺฐวิริโย ภิกฺขุ อรหตฺเต ปติฏฺฐิโตติ ฯ สตฺถา เทฺว วตฺถูนิ กเถตฺวา อนุสนฺธึ ฆเฏตฺวา ชาตกํ สโมธาเนสิ ตทา คามนิราชา อานนฺโท อาจริโย ปน อหเมวาติ ฯ
คามนิชาตกํ อฏฺฐมํ ฯ
ที่มา: อรรถกถาบาลี อักษรไทย เล่มที่ ๓๕ จาก 84000.org
รายงานข้อผิดพลาด