ข้ามไปยังเนื้อหา
ธรรมคลัง
หน้าแรกหนังสือบทสวดพระไตรปิฎกชาดกหมวดธรรม
ENเข้าสู่ระบบสมัครสมาชิก
ธรรมคลัง

แหล่งรวมหนังสือ พระสูตร บทสวด และพระไตรปิฎก เพื่อการเรียนรู้ ฝึกฝน และการใช้ชีวิตอย่างมีสติในทุกวัน

เมนูหลัก

  • หน้าแรก
  • หนังสือ
  • บทสวด
  • พระไตรปิฎก
  • ชาดก
  • หมวดธรรม
  • ค้นหา

เกี่ยวกับเรา

  • เกี่ยวกับโครงการ
  • แหล่งที่มาของเนื้อหา
  • ร่วมสนับสนุน

บริการช่วยเหลือ

  • ที่เก็บไว้
  • สำรวจคลังธรรมะ
  • ฟังธรรม
  • API สำหรับนักพัฒนา
“
“สพฺพทานํ ธมฺมทานํ ชินาติ”การให้ธรรมเป็นทานย่อมชำนะการให้ทั้งปวง
ธรรมบท ๓๕๔

© ๒๕๖๙ ธรรมคลัง สงวนลิขสิทธิ์

  1. หน้าแรก
  2. /
  3. พระไตรปิฎก
  4. /
  5. เล่มที่ ๒๗
  6. /
  7. …
  8. /
  9. เอกกนิบาตชาดก
  10. /
  11. ๑๕. กกัณฏกวรรค
  12. /
  13. ๕. ราธชาดก

๕. ราธชาดก

เล่มที่ ๒๗ · ข้อ ๑๔๕ · บรรทัด ๙๕๙เรื่องนี้ในคลังชาดก

คัดจากอรรถกถาบาลี อักษรไทย ตัวบทจาก 84000.org

ฉบับหลวงฉบับมหาจุฬาฯบาลีอักษรไทยPALI ROMANอรรถกถาอรรถกถาบาลีอักษรไทยAtthakatha PaliRoman
พรีวิว / พิมพ์ PDFโหมดอ่านต่อเนื่อง

อรรถกถาบาลี อักษรไทย

๕. ราธชาตกํ

น ตฺวํ ราธ วิชานาสีติ อิทํ สตฺถา เชตวเน วิหรนฺโต ปุราณทุติยิกาปโลภนํ อารพฺภ กเถสิ ฯ ปจฺจุปฺปนฺนวตฺถุํ อินฺทฺริยชาตเก อาวิภวิสฺสติ ฯ

สตฺถา ปน ตํ ภิกฺขุํ อามนฺเตตฺวา ภิกฺขุ มาตุคาโม นาม อรกฺขิโย อารกฺขํ ฐเปตฺวา รกฺขนฺโตปิ นํ รกฺขิตุํ น สกฺโกติ ตฺวมฺปิ ภิกฺขุ ปุพฺเพ เอตํ อารกฺขํ ฐเปตฺวา รกฺขนฺโตปิ รกฺขิตุํ นาสกฺขิ อิทานิ กถํ รกฺขสีติ วตฺวา อตีตํ อาหริ ฯ

อตีเต พาราณสิยํ พฺรหฺมทตฺเต รชฺชํ กาเรนฺเต โพธิสตฺโต สุกโยนิยํ นิพฺพตฺติ ฯ กาสีรฏฺเฐ เอโก พฺราหฺมโณ โพธิสตฺตญฺจ กนิฏฺฐภาติกญฺจสฺส ปุตฺตฏฺฐาเน ฐเปตฺวา โปเสสิ ฯ เตสุ โพธิสตฺตสฺส โปฏฺฐปาโทติ นามํ อโหสิ อิตรสฺส ราโธติ ฯ ตสฺส ปน พฺราหฺมณสฺส ภริยา อนาจารา โหติ ทุสฺสีลา ฯ โส โวหารตฺถาย คจฺฉนฺโต อุโภปิ ภาตโร อาห ตาตา สเจ โว มาตา พฺราหฺมณี อนาจารํ จรติ วาเรยฺยาถ นนฺติ ฯ โพธิสตฺโต อาห สาธุ ตาต วาเรตุํ สกฺโกนฺโต วาเรสฺสามิ อสกฺโกนฺโต ตุณฺหี ภวิสฺสามีติ ฯ เอวํ พฺราหฺมโณ พฺราหฺมณึ สุกานํ นิยฺยาเทตฺวา โวหารตฺถาย คโต ฯ ตสฺส คตทิวสโต ปฏฺฐาย พฺราหฺมณี อติจริตุํ อารทฺธา ฯ ปวิสนฺตานญฺจ นิกฺขมนฺตานญฺจ ปมาณํ นตฺถิ ฯ ตสฺสา กิริยํ ทิสฺวา ราโธ โพธิสตฺตํ อาห ภาติก อมฺหากํ ปิตา สเจ โว มาตา อนาจารํ จรติ วาเรยฺยาถาติ วตฺวา คโต อิทานิเปสา อนาจารํ จรติ วาเรม นนฺติ ฯ โพธิสตฺโต ตาต ตฺวํ อตฺตโน อพฺยตฺตตาย พาลภาเวเนว วเทสิ มาตุคามํ นาม อุกฺขิปิตฺวา จรนฺตาปิ รกฺขิตุํ น สกฺโกนฺติ ยํ กมฺมํ กาตุํ น สกฺโกนฺติ น ตํ กาตุํ วฏฺฏตีติ วตฺวา อิมํ คาถมาห ฯ

น ตฺวํ ราธ วิชานาสิ อฑฺฒรตฺเต อนาคเต

อพฺยายตํ วิลปสิ วิรตฺเต โกสิยายเนติ ฯ

ตตฺถ น ตฺวํ ราธ วิชานาสิ อฑฺฒรตฺเต อนาคเตติ ตาต ราธ ตฺวํ น ชานาสิ อฑฺฒรตฺเต อนาคเต ปฐมยาเมเยว เอตฺตกา ชนา อนาคตา อิทานิ โก ชานาติ กิตฺตกาปิ อาคมิสฺสนฺตีติ ฯ อพฺยายตํ วิลปสีติ ตฺวํ อพฺยตฺตวิลาปํ วิลปสิ ฯ วิรตฺเต โกสิยายเนติ มาตา โน โกสิยายนี พฺราหฺมณี วิรตฺตา อมฺหากํ ปิตริ นิปฺเปมา ชาตาว สจสฺสา ตสฺมึ สิเนโห วา เปมํ วา ภเวยฺย น เอวรูปํ อนาจารํ กเรยฺยาติ อิมมตฺถํ เอเตหิ พฺยญฺชเนหิ ปกาเสสิ ฯ

เอวํ ปกาเสตฺวา จ ปน พฺราหฺมณิยา สทฺธึ ราธสฺส วตฺตุํ น อทาสิ ฯ สา ยาว พฺราหฺมณสฺส อนาคมนา ยถารุจิยา วิจริ ฯ พฺราหฺมโณ อาคนฺตฺวา โปฏฺฐปาทํ ปุจฺฉิตฺวา ตาต กีทิสี โว มาตาติ ฯ โพธิสตฺโต พฺราหฺมณสฺส สพฺพํ ยถาภูตํ กเถตฺวา กึ เต ตาต เอวรูปาย ทุสฺสีลายาติ วตฺวา ตาต อมฺเหหิ มาตุยา โทสสฺส กถิตกาลโต ปฏฺฐาย น สกฺกา อิธ วสิตุนฺติ พฺราหฺมณสฺส ปาเท วนฺทิตฺวา อุปฺปติตฺวา อรญฺญํ อคมาสิ ฯ

สตฺถา อิมํ ธมฺมเทสนํ อาหริตฺวา สจฺจานิ ปกาเสสิ ฯ สจฺจปริโยสาเน อุกฺกณฺฐิตภิกฺขุ โสตาปตฺติผเล ปติฏฺฐหิ ฯ ตทา พฺราหฺมโณ จ พฺราหฺมณี จ เอเตเยว เทฺวชนา อเหสุํ ราโธ ปน อานนฺโท โปฏฺฐปาโท ปน อหเมวาติ ฯ

ราธชาตกํ ปญฺจมํ ฯ

ที่มา: อรรถกถาบาลี อักษรไทย เล่มที่ ๓๖ จาก 84000.org

รายงานข้อผิดพลาด
หัวข้อก่อนหน้า๔. นังคุฏฐชาดกกลับไปยังสารบัญเล่มที่ ๒๗๑๕. กกัณฏกวรรคหัวข้อถัดไป๖. กากชาดก