สุวณฺณกกฺกฏกชาตกํ

สิงฺคมิโคติ อิทํ สตฺถา เวฬุวเน วิหรนฺโต อานนฺทตฺเถรสฺส อตฺตโน อตฺถาย ชีวิตปริจฺจาคํ อารพฺภ กเถสิ ฯ วตฺถุํ ยาว ธนุคฺคหปฺปโยชนา กณฺฑหาลชาตเก ธนปาลวิสฺสชฺชนํ จุลฺลหํสชาตเก กถิตํ ฯ

ตทา หิ ธมฺมสภายํ กถํ สมุฏฺฐาเปสุํ อาวุโส ธมฺม- ภณฺฑาคาริกอานนฺทตฺเถโร เสขปฏิสมฺภิทปฺปตฺโต หุตฺวา ธนปาลเก อาคจฺฉนฺเต สมฺมาสมฺพุทฺธสฺส ชีวิตํ ปริจฺจชีติ ฯ สตฺถา อาคนฺตฺวา กาย นุตฺถ ภิกฺขเว เอตรหิ กถาย สนฺนิสินฺนาติ ปุจฺฉิตฺวา อิมาย นามาติ วุตฺเต น ภิกฺขเว อิทาเนว ปุพฺเพปิ อานนฺโท มยฺหํ ชีวิตํ ปริจฺจชนฺโตเยวาติ วตฺวา อตีตํ อาหริ

อตีเต ราชคหสฺส ปุพฺพุตฺตรปสฺเส หลินฺทิโย นาม พฺราหฺมณ- คาโม อโหสิ ฯ ตทา โพธิสตฺโต ตสฺมึ คาเม กาสิกพฺราหฺมณกุเล นิพฺพตฺติตฺวา วยปฺปตฺโต กุฏุมฺพํ สณฺฐเปตฺวา ตสฺส คามสฺส ปุพฺพุตฺตราย ทิสาย เอกสฺมึ มคธกฺเขตฺเต อสีติสหสฺสมตฺตํ กสึ การาเปสิ ฯ โส เอกทิวสํ มนุสฺเสหิ สทฺธึ เขตฺตํ คนฺตฺวา กมฺม- การเก กมฺมํ กริสฺสถาติ อาณาเปตฺวา มุขโธวนตฺถาย เขตฺตโกฏิยํ มหนฺตํ โสพฺภํ อุปสงฺกมิ ฯ ตสฺมึ โข ปน โสพฺเภ เอโก สุวณฺณ- วณฺโณ กกฺกฏโก ปฏิวสติ อภิรูโป ปาสาทิโก ฯ โพธิสตฺโต ทนฺตกฏฺฐํ ขาทิตฺวา ตํ โสพฺภํ โอตริ ฯ ตสฺส มุขโธวนกาเล กกฺกฏโก โพธิสตฺตสฺส สนฺติกํ อาคมาสิ ฯ อถ นํ โส อุกฺขิปิตฺวา อตฺตโน อุตฺตริสาฏกนฺตเร นิปชฺชาเปตฺวา คเหตฺวา เขตฺเต กตฺตพฺพกิจฺจํ กตฺวา คจฺฉนฺโต ตตฺเถว นํ โสพฺเภ ปกฺขิปิตฺวา เคหํ อคมาสิ ฯ ตโต ปฏฺฐาย เขตฺตํ อาคจฺฉนฺโต ปฐมํ ตํ โสพฺภํ คนฺตฺวา กกฺกฏกํ อุตฺตริสาฏกนฺตเร นิปชฺชาเปตฺวา ปจฺฉา กมฺมนฺตํ วิจาเรติ ฯ อิติ เนสํ อญฺญมญฺญํ วิสฺสาโส ทฬฺโห อโหสิ ฯ โพธิสตฺโต นิพทฺธํ เขตฺตํ อาคจฺฉติ ฯ อกฺขีสุ จ ปนสฺส ปญฺจ ปสาทานิ ตีณิ มณฺฑลานิ สุวิสุทฺธานิ หุตฺวา ปญฺญายนฺติ ฯ อถสฺส เขตฺตสฺส โกฏิยํ เอกสฺมึ ตาลเก กากกุลาวเก กากี ตสฺส อกฺขีนิ ทิสฺวา ขาทิตุกามา หุตฺวา กากํ อาห สามิ โทหโฬ เม อุปฺปนฺโนติ ฯ กึ โทหโฬ นามาติ ฯ เอตสฺส พฺราหฺมณสฺส อกฺขีนิ ขาทิตุกามมฺหีติ ฯ ทุทฺโทหโฬ เต อุปฺปนฺโน โก เอตานิ อาหริตุํ สกฺขิสฺสตีติ ฯ ตฺวํ น สกฺโกสีติ ฯ อาม น สกฺโกมีติ ฯ อหเมตํ ชานามิ โย ปเนส ตาลสฺส อวิทูเร วมฺมิโก เอตฺถ กณฺหสปฺโป วสติ ตํ อุปฏฺฐาหิ โส เอตํ ฑํสิตฺวา มริสฺสติ อถสฺส อกฺขีนิ อุปฺปาเฏตฺวา ตฺวํ อาหริสฺสสีติ ฯ โส สาธูติ สมฺปฏิจฺฉิตฺวา ตโต ปฏฺฐาย กณฺหสปฺปํ อุปฏฺฐหิ ฯ โพธิสตฺเตนาปิ วาปิตสสฺสานํ คพฺภคฺคหณกาเล กกฺกฏโก มหา อโหสิ ฯ อเถกทิวสํ สปฺโป กากมาห สมฺม ตฺวํ กึการณา นิพทฺธํ มํ อุปฏฺฐหสิ กึ เต กโรมีติ ฯ สามิ ตุมฺหากํ ทาสิยา เอตสฺส เขตฺตสามิกสฺส อกฺขีสุ โทหโฬ อุปฺปชฺชิ สฺวาหํ ตุมฺหากํ อานุภาเวน ตสฺส อกฺขีนิ ลภิสฺสามีติ ตุมฺเห อุปฏฺฐหามีติ ฯ สปฺโป โหตุ นยิทํ ครุกํ ลภิสฺสสีติ ตํ อสฺสาเสตฺวา ปุนทิวเส พฺราหฺมณสฺส อาคมนมคฺเค เกทารมริยาทํ นิสฺสาย ติเณหิ ปฏิจฺฉนฺโน หุตฺวา ตสฺสาคมนํ โอโลเกนฺโต นิปชฺชิ ฯ โพธิสตฺโต อาคจฺฉนฺโต ปฐมํ โสพฺภํ โอตริตฺวา มุขํ โธวิตฺวา สิเนหํ ปจฺจุปฏฺฐเปตฺวา สุวณฺณ- กกฺกฏกํ อาลิงฺคิตฺวา อุตฺตริสาฏกนฺตเร นิปชฺชาเปตฺวา เขตฺตํ ปาวิสิ ฯ สปฺโป ตํ อาคจฺฉนฺตํ ทิสฺวา เวเคน ปกฺขนฺทิตฺวา ปิณฺฑิกมํเส ฑํสิตฺวา ตตฺเถว ปาเตตฺวา วมฺมิกํ สนฺธาย ปลายิ ฯ โพธิสตฺตสฺส ปตนญฺจ กกฺกฏกสฺส สาฏกนฺตรโต ลงฺฆนญฺจ กากสฺส อาคนฺตฺวา โพธิสตฺตสฺส อุเร นิลียนญฺจ อปจฺฉา อปุริมํ อโหสิ ฯ กาโก นิลียิตฺวา อกฺขีนิ ตุณฺเฑน ปาสาเรสิ ฯ กกฺกฏโก อิมํ กากํ นิสฺสาย มม สหายสฺส ภยํ อุปฺปนฺนํ เอตสฺมึ คหิเต สปฺโป อาคจฺฉิสฺสตีติ สณฺฑาเสน คณฺหนฺโต วิย กากสฺส คิวายํ อเฬน ทฬฺหํ คเหตฺวา กิลเมตฺวา โถกํ สิถิลมกาสิ ฯ กาโก กิสฺส มํ สมฺม ฉฑฺเฑตฺวา ปลายสิ เอโส มํ กกฺกฏโก วิเหเฐสิ ยาว น มรามิ ตาวเทว เอหีติ สปฺปํ ปกฺโกสนฺโต ปฐมํ คาถมาห