๒. มหาหังสชาดก

สองแหล่งเก็บเรื่องเดียวกันนี้ไว้ไม่ตรงกัน ที่ขีดไว้ข้างบนคือจุดที่ต่าง ข้างล่างคือคำอ่านของแต่ละฝั่ง ห้องสมุดนี้ไม่ได้ตัดสินว่าฝั่งไหนถูก — เก็บไว้ทั้งคู่ให้เห็นกับตา

—

ฯ [๒๐๐] นาหํ ทุกฺขปเรโตปิ ธตรฏฺฐ ตุวํ ชเห ชีวิตํ มรณํ วา เม ตยา สทฺธึ ภวิสฺสติ ฯ นาหํ ทุกฺขปเรโตปิ ธตรฏฺฐ ตุวํ ชเห น มํ อนริยสํยุตฺเต กมฺเม โยเชตุมรหสิ ฯ สกุมาโร สขา ตฺยสฺมิ สจิตฺเตสฺมิ ๒ เต ฐิโต ญาโต เสนาปติ ตฺยาหํ หํสานํ ปวรุตฺตม กถมหํ วิกตฺถิสฺสํ ๓ ญาติมชฺเฌ อิโต คโต้ ตํ หิตฺวา ปตตํ เสฏฺฐ กินฺเต วกฺขามิโต คโต อิธ ปาณํ จชิสฺสามิ นานริยํ กตฺตุมุสฺสเห ฯ #๑ ม. พทฺเธ ฯ ๒ ม. สจิตฺเต จสฺมิ ฯ ๓ ยุ. วิกตฺติสฺสํ ฯ [๒๐๑] เอโส หิ ธมฺโม สุมุข ยํ ตฺวํ อริยปเถ ฐิโต โย ภตฺตารํ สขารํ มํ น ปริจฺจตฺตุมุสฺสเห ฯ ตญฺหิ เม เปกฺขมานสฺส ภยํ นเตฺวว ชายติ อธิคจฺฉสิ ตฺวํ มยฺหํ เอวํภูตสฺส ชีวิตํ ฯ [๒๐๒] อิจฺเจวํ มนฺตยนฺตานํ อริยานํ อริยวุตฺตินํ ทณฺฑมาทาย เนสาโท อาปตี ตุริโต ภุสํ ฯ ตมาปตนฺตํ ทิสฺวาน สุมุโข อติพฺรูหยิ ๑ อฏฺฐาสิ ปุรโต รญฺโญ หํโส วิสฺสาสยํ พฺยถํ ฯ มา ภายิ ปตตํ เสฏฺฐ น หิ ภายนฺติ ตาทิสา อหํ โยคํ ปยุญฺชิสฺสํ ยุตฺตํ ธมฺมูปสญฺหิตํ เตน ปริยาปทาเนน ขิปฺปํ ปาสา ปโมกฺขสิ ฯ [๒๐๓] ตสฺส ตํ วจนํ สุตฺวา สุมุขสฺส สุภาสิตํ ปหฏฺฐโลโม เนสาโท อญฺชลิสฺสูปนามยิ ๒ ฯ น เม สุตํ วา ทิฏฺฐํ วา ภาสนฺโต มานุสึ ทิโช อริยํ พฺรูหนฺโต ๓ วงฺกงฺโค จชนฺโต มานุสึ คิรํ ฯ กินฺนุ ตายํ ทิโช โหติ มุตฺโต พนฺธํ ๔ อุปาสสิ โอหาย สกุณา ยนฺติ กึ เอโก อวหียสิ ฯ [๒๐๔] ราชา เม โส ทิชามิตฺต เสนาปจฺจสฺส การยึ ตมาปเท ปริจฺจตฺตุํ นุสฺสเห วิหคาธิปํ ฯ มหาคณายํ ๕ ภตฺตา เม มา เอโก พฺยสนํ อคา #๑ สี. ยุ. อปริพฺรูหยิ ฯ ๒ ม. อญฺชลิสฺส ปณามยิ ฯ ๓ ม. พฺรุวาโน ฯ #๔ ม. พทฺธํ ฯ อิโต ปรํ อีทิสเมว ฯ ๕ ม. มหาคณาย ฯ ยถา ตํ สมฺม เนสาท ภตฺตายํ อภิโต รเม ฯ [๒๐๕] อริยวุตฺติ ๑ วงฺกงฺค โย ปิณฺฑมปจายสิ จชามิ เต ตํ ภตฺตารํ คจฺฉถูโภ ยถาสุขํ ฯ [๒๐๖] สเจ อตฺตปฺปโยเคน โอหิโต หํสปกฺขินํ ปฏิคฺคณฺหาม เต สมฺม เอตํ อภยทกฺขิณํ ฯ โน เจ อตฺตปฺปโยเคน โอหิโต หํสปกฺขินํ อนิสฺสโร มุญฺจํ อเมฺห เถยฺยํ กยิราสิ ลุทฺทก ฯ [๒๐๗] ยสฺส ตฺวํ ภตโก รญฺโญ กามํ ตสฺเสว ปาปย ตสฺส ๒ สํยมโน ราชา ยถาภิญฺญํ กริสฺสติ ฯ [๒๐๘] อิจฺเจวํ วุตฺโต เนสาโท เหมวณฺเณ หริตฺตเจ อุโภ หตฺเถหิ ปคฺคยฺห ๓ ปญฺชเร อชฺฌโวทหิ ฯ เต ปญฺชรคเต ปกฺขี อุโภ ภสฺสรวณฺณิเน สุมุขํ ธตรฏฺฐญฺจ ลุทฺโท อาทาย ปกฺกมิ ฯ [๒๐๙] หริยมาโน ธตรฏฺโฐ สุมุขํ เอตทพฺรวิ พาฬฺหํ ภายามิ สุมุข สามาย ลกฺขณูรุยา อสฺมากํ วธมญฺญาย อถตฺตานํ วธิสฺสติ ฯ ปากหํสา จ สุมุข สุเหมา เหมสุตฺตจา โกญฺจี สมุทฺทตีเรว กปณา นูน รุจฺจติ ฯ [๒๑๐] เอวํ มหนฺโต โลกสฺส อปฺปเมยฺโย มหาคณี เอกิตฺถิมนุโสเจยฺย นยิทํ ปญฺญวโตมิว ฯ #๑ ม. อริยวตฺตสิ ฯ ๒ ม. ตตฺถ ฯ ๓ ม. สงฺคยฺห ฯ วาโตว คนฺธมาเทติ อุภยํ เฉกปาปกํ พาโล อามกปกฺกํว โลโล อนฺโธว อามิสํ ฯ อวินิจฺฉยญฺญู อตฺเถสุ มนฺโทว ปฏิภาสิ มํ กิจฺจากิจฺจํ น ชานาสิ สมฺปตฺโต กาลปริยายํ ฯ อฑฺฒุมฺมตฺโต อุทีเรสิ โย เสยฺโย มญฺญสิตฺถิโย พหุสาธารณา เหตา โสณฺฑานํว สุราฆรํ ฯ มายา เจตา มรีจีว โสกา โรคา จุปทฺทวา ขราว พนฺธนา เจตา มจฺจุปาสา คุหาสยา ตาสุ โย วิสฺสเส โปโส โส นเรสุ นราธโม ฯ [๒๑๑] ยํ วุฑฺเฒหิ อุปญฺญาตํ โก ตํ นินฺทิตุมรหติ มหาภูติตฺถิโย นาม โลกสฺมึ อุปปชฺชิสุํ ฯ ขิฑฺฑา ปณิหิตา ตาสุ รติ ตาสุ ปติฏฺฐิตา วีชานิ ตาสุ รูหนฺติ ยทิทํ สตฺตา ปชายเร ตาสุ โก นิพฺพิเช ๑ โปโส ปาณมาสชฺช ปาณิภิ ฯ ตฺวเมว นาญฺโญ สุมุข ถีนํ อตฺเถสุ ยุญฺชสิ ตสฺส ตฺยชฺช ภเย ชาเต ภีเตน ชายเต มติ ฯ สพฺโพ หิ สํสยํ ปตฺโต ภยํ ภีรุ ติติกฺขติ ปณฺฑิตา หิ มหนฺตาโน อตฺเถ ยุญฺชนฺติ ทุยฺยุเช ฯ เอตทตฺถาย ราชาโน สูรมิจฺฉนฺติ มนฺตินํ ปฏิพาหติ ยํ สูโร อาปทํ อตฺตปริยายํ ฯ #๑ ม. นิพฺพิเท ฯ มา โน อชฺช วิกนฺตึสุ รญฺโญ สูทา มหานเส ตถาหิ วณฺโณ ปตฺตานํ ผลํ เวฬฬว ตํ วธิ ฯ มุตฺโตปิ เนจฺฉสิ อุฑฺเฑตุํ สยํ พนฺธํ อุปาคมิ โสปชฺช สํสยํ ปตฺโต อตฺถํ คณฺหาหิ มา มุขํ ฯ [๒๑๒] โส ตฺวํ ๑ โยคํ ปยุญฺชสฺสุ ยุตฺตํ ธมฺมูปสญฺหิตํ ตว ปริยาปทาเนน มม ปาเณสนํ จร ฯ [๒๑๓] มา ภายิ ปตตํ เสฏฺฐ น หิ ภายนฺติ ตาทิสา อหํ โยคํ ปยุญฺชิสฺสํ ยุตฺตํ ธมฺมูปสญฺหิตํ มม ปริยาปทาเนน ขิปฺปํ ปาสา ปโมกฺขสิ ฯ [๒๑๔] โส ลุทฺโท หํสกาเชน ราชทฺวารํ อุปาคมิ ปฏิเวเทถ มํ รญฺโญ ธตรฏฺฐายมาคโต ฯ [๒๑๕] เต ทิสฺวา ปุญฺญสงฺกาเส อุโภ ลกฺขณสมฺมเต ๒ ขลุ สญฺญมโน ราชา อมจฺเจ อชฺฌภาสถ ฯ เทถ ลุทฺทสฺส วตฺถานิ อนฺนํ ปานญฺจ โภชนํ กามงฺกโร หิรญฺญสฺส ยาวนฺโต เอส อิจฺฉติ ฯ [๒๑๖] ทิสฺวา ลุทฺทํ ปสนฺนตฺตํ กาสิราเชตทพฺรวิ ๓-์ ยทายํ ๔ สมฺม เขมก ปุณฺณา หํเสหิ ติฏฺฐติ ฯ กถํ รุจิมชฺฌคตํ ปาสหตฺโถ อุปาคมิ โอกิณฺณํ ญาติสงฺเฆหิ นิมฺมชฺฌิมํ กถํ คหิ ฯ [๒๑๗] อชฺช เม สตฺตมา รตฺติ อาทานานิ ๕ อุปาสโต #๑ ม. ตํ ฯ ๒ สี. ยุ. ลกฺขญฺญาสมฺมเต ฯ ๓ ม. กาสิราชา ตทพฺรวิ ฯ ๔ ยทฺยายํ ฯ #๕ ม. อทนานิ ฯ ปทเมตสฺส อเนฺวสํ อปฺปมตฺโต ฆฏสฺสิโต ฯ อถสฺส ปทมทฺทกฺขึ จรโต อาทเนสนํ ตตฺถาหํ โอทหึ ปาสํ เอวนฺตํ ทิชมคฺคหึ ฯ [๒๑๘] ลุทฺท เทฺว อิเม สกุณา อถ เอโกติ ภาสสิ จิตฺตํ นุ เต วิปริยตฺตํ ๑ อาทู กินฺนุ ชิคึสสิ ฯ [๒๑๙] ยสฺส โลหิตกา ตาลา ตปเนยฺยานิภา ๒ สุภา อุรํ สํหจฺจ ติฏฺฐนฺติ โส เม พนฺธํ อุปาคมิ ฯ อถายํ ภสฺสโร ปกฺขี อพนฺโธ พนฺธมาตุรํ อริยํ พฺรูหนฺโต ๓ อฏฺฐาสิ วทนฺโต ๔ มานุสึ คิรํ ฯ [๒๒๐] กถนฺนุทานิ ๕ สุมุข หนน สํหจฺจ ติฏฺฐสิ อาทู เม ปริสํ ปตฺโต ภยา ภีโต น ภาสสิ ฯ [๒๒๑] นาหํ กาสิปติ ภีโต โอคฺคยฺห ปริสํ ตว นาหํ ภยา น ภาสิสฺสํ วากฺยํ อตฺถสฺมิ ตาทิเส ฯ [๒๒๒] น เต อภิสฺสรํ ปสฺเส น รเถ นปิ ปตฺติเก นาสฺส จมฺมํ ว กีฏํ วา วมฺมิเน ๖ จ ธนุคฺคเห ฯ น หิรญฺญํ สุวณฺณํ วา นครํ วา สุมาปิตํ โอกิณฺณปริขํ ทุคฺคํ ทฬฺหมฏฺฏาลโกฏฺฐกํ ยตฺถ ปวิฏฺโฐ สุมุข ภายิตพฺพํ น ภายสิ ฯ [๒๒๓] น เม อภิสฺสเรนตฺโถ นคเรน ธเนน วา อปเถน ปถํ ยาม อนฺตลิกฺเข จรา มยํ ฯ #๑ วิปลฺลตฺถนฺติปิ ฯ ๒ ม. ตปนียนิภา ฯ ๓ ม. พฺรุวาโน ฯ ๔ ม. จชนฺโต ฯ #๕ ม. อถ กึ ทานิ ฯ สี. ยุ. อถ กินฺนุ ฯ ๖ ม. วมฺมิเต ฯ สุตา จ ปณฺฑิตาตฺยมฺหา นิปุณา จตฺถจินฺตกา ๑ ภาเสมตฺถวตึ วาจํ สจฺเจ จสฺส ปติฏฺฐิโต ฯ กิญฺจ ตุยฺหํ อสจฺจสฺส อนริยสฺส กริสฺสติ มุสาวาทิสฺส ลุทฺทสฺส ภณิตํปิ สุภาสิตํ ฯ [๒๒๔] ตํ พฺราหฺมณานํ วจนา อิมํ เขมมการยิ อภยญฺจ ตยา ฆุฏฺฐํ อิมาโย ทสธา ทิสา ฯ โอคฺคยฺห เต โปกฺขรณึ วิปฺปสนฺโนทกํ สุจึ ปหูตํ ขาทนํ ๒ ตตฺถ อหึสา เจตฺถ ปกฺขินํ ฯ อิทํ สุตฺวาน นิคฺโฆสํ อาคตมฺหา ตวนฺติเก เต เต พนฺธสฺมา ปาเสน เอตนฺเต ภาสิตํ มุสา ฯ มุสาวาทํ ปุรกฺขตฺวา อิจฺฉาโลภญฺจ ปาปกํ อุโภสนฺธึ อติกฺกมฺม อสาตํ อุปปชฺชติ ฯ [๒๒๕] นาปรชฺฌาม สุมุข นปิ โลภาว มคฺคหึ สุตา จ ปณฺฑิตาตฺยตฺถ นิปุณา จตฺถจินฺตกา ๓ ฯ อปฺเปวตฺถวตึ วาจํ พฺยาหเรยฺยุํ ๔ อิธาคตา ตถาตํ สมฺม เนสาโท วุตฺโต สุมุข มคฺคหิ ฯ [๒๒๖] เนว ภูตา ๕ กาสิปติ อุปนีตสฺมิ ชีวิเต ภาเสมตฺถวตึ วาจํ สมฺปตฺตา กาลปริยายํ ฯ โย มิเคน มิคํ หนฺติ ปกฺขีนํ ๖ ปน ปกฺขินา สุเตน วา สุตํ กิลฺยา ๗ กึ อนริยตรํ ตโต ฯ #๑-๓ ม. อตฺถจินฺตกา ฯ ๒ ม. จาทนํ ฯ ๔ สี. ยุ. พฺยากเรยฺยุํ ฯ ๕ ม. ภีตา ฯ #๖ ม. ปกฺขึ วา ฯ ๗ ม. กิณฺยา ฯ สี. ยุ. กิเณ ฯ กีเลฺย อิติปิ ฯ โย จาริยรุทํ ภาเส อนริยธมฺมวสฺสิโต อุโภ โส ธํสเต โลกา อิธ เจว ปรตฺถ จ ฯ น มชฺเชถ ยสํ ปตฺโต น พฺยาเธ ๑ ปตฺตสํสยํ วายเมเถว กิจฺเจสุ สํวเร วิวรานิ จ ฯ เย วุฑฺฒา อพฺภติกฺกนฺตา สมฺปตฺตา กาลปริยายํ อิธ ธมฺมํ จริตฺวาน เอวํ เต ๒ ติทิวงฺคตา ฯ อิทํ สุตฺวา กาสิปติ ธมฺมมตฺตนิ ปาลย ธตรฏฺฐญฺจ มุญฺจาหิ หํสานํ ปวรุตฺตมํ ฯ [๒๒๗] อาหรนฺตูทกํ ปชฺชํ อาสนญฺจ มหารหํ ปญฺชรโต ปโมกฺขามิ ธตรฏฺฐํ ยสสฺสินํ ฯ ตญฺจ เสนาปตึ ธีรํ นิปุณํ อตฺถจินฺตกํ โย สุเข สุขิโต รญฺโญ ๓ ทุกฺขิเต โหติ ทุกฺขิโต ฯ เอทิโส โข อรหติ ปิณฺฑมสฺนาตุ ภตฺตุโน ยถายํ สุมุโข รญฺโญ ปาณสาธารโณ สขา ฯ [๒๒๘] ปีฐญฺจ สพฺพโสวณฺณํ อฏฺฐปาทํ มโนรมํ มฏฺฐํ กาสิกวตฺถินํ ๔ ธตรฏฺโฐ อุปาวิสิ ฯ โกจฺฉญฺจ สพฺพโสวณฺณํ เวยฺยคฺฆปริสิพฺพิตํ สุมุโข อชฺฌปาเวกฺขิ ๕ ธตรฏฺฐสฺสนนฺตรา ฯ เตสํ กาญฺจนปตฺเตหิ ปุถู อาทาย กาสิโย หํสานํ อภิหาเรสุํ อคฺคํ รญฺโญ ปวาสิตํ ฯ #๑ สี. ยุ. พฺยเถ ฯ ๒ สี. ยุ. เอเวเต ฯ ๓ ม. รญฺเญ ฯ ๔ สี. กาสิกปตฺถิณฺณํ ฯ #ม. กาสิกมตฺถนฺนํ ฯ ๕ ม. อชฺฌุปาเวกฺขิ ฯ [๒๒๙] ทิสฺวา อภิหตํ อคฺคํ กาสิราเชน เปสิตํ กุสโล ขตฺตธมฺมานํ ตโต ปุจฺฉิ อนนฺตรา ฯ กจฺจิ นุ โภโต กุสลํ กจฺจิ โภโต อนามยํ กจฺจิ รฏฺฐมิทํ ผีตํ ธมฺเมน อนุสาสสิ ๑ ฯ [๒๓๐] กุสลญฺเจว เม หํส อโถ หํส อนามยํ อโถ รฏฺฐมิทํ ผีตํ ธมฺเมน อนุสาสหํ ฯF [๒๓๑] กจฺจิ โภโต อมจฺเจสุ โทโส โกจิ น วิชฺชติ กจฺจิ จ เต ตวตฺเถสุ นาวกงฺขนฺติ ชีวิตํ ฯ [๒๓๒] อโถปิ เม อมจฺเจสุ โทโส โกจิ น วิชฺชติ อโถปิ เต มมตฺเถสุ นาวกงฺขนฺติ ชีวิตํ ฯ [๒๓๓] กจฺจิ เต สาทิสี ภริยา อสฺสวา ปิยภาณินี ปุตฺตรูปยสูเปตา ตว ฉนฺทวสานุคา ฯ [๒๓๔] อโถ เม สาทิสี ภริยา อสฺสวา ปิยภาณินี ปุตฺตรูปยสูเปตา มม ฉนฺทวสานุคา ฯ [๒๓๕] กจฺจิ รฏฺฐํ อนุปฺปีฬํ อกุโตจิอุปทฺทวํ อสาหเสน ธมฺเมน สเมน อนุสาสสิ ฯ [๒๓๖] อโถ รฏฺฐํ อนุปฺปีฬํ อกุโตจิอุปทฺทวํ อสาหเสน ธมฺเมน สเมน อนุสาสหํ ฯ [๒๓๗] กจฺจิ สนฺโต อปจิตา อสนฺโต ปริวชฺชิตา โน จ ๒ ธมฺมํ นิรงฺกตฺวา อธมฺมมนุวตฺตสิ ฯ #๑ ม. มนุสาสสิ ฯ ๒ ม. เจ ฯ [๒๓๘] สนฺโต จ เม อปจิตา อสนฺโต ปริวชฺชิตา ธมฺมเมวานุวตฺตามิ อธมฺโม เม นิรงฺกโต ฯ [๒๓๙] กจฺจิ นุนาคตํ ๑ ทีฆํ สมเวกฺขสิ ขตฺติย กจฺจิ มตฺโต มทนีเย ปรโลกํ น สนฺตสิ ฯ [๒๔๐] อหํ อนาคตํ ทีฆํ สมเวกฺขามิ ปกฺขิม ฐิโต ทสสุ ธมฺเมสุ ปรโลกํ น สนฺตสึ ๒ ฯ ทานํ สีลํ ปริจฺจาคํ อาชฺชวํ มทฺทวํ ตปํ อกฺโกธํ อวิหึสญฺจ ขนฺติญฺจ อวิโรธนํ ฯ อิจฺเจเต กุสเล ธมฺเม ฐิเต ปสฺสามิ อตฺตนิ ตโต เม ชายเต ปีติ โสมนสฺสญฺจนปฺปกํ ฯ สุมุโข จ อจินฺเตตฺวา วิสชฺชิ ๓ ผรุสํ คิรํ ภาวโทสมนญฺญาย อสฺมากายํ วิหงฺคโม ฯ โส กุทฺโธ ผรุสํ วาจํ นิจฺฉาเรสิ อโยนิโส ยานสฺมาสุ ๔ น วิชฺชนฺติ นยิทํ ปญฺญวตามิว ฯ [๒๔๑] อตฺถิ เม ตํ อติสารํ เวเคน มนุชาธิป ธตรฏฺเฐ จ พนฺธสฺมึ ทุกฺขํ เม วิปุลํ อหุ ฯ ตฺวํ โน ปิตาว ปุตฺตานํ ภูตานํ ธรณีริว อสฺมากํ อธิปนฺนานํ ขมสฺสุ ราชกุญฺชร ฯ [๒๔๒] เอวนฺเต ๕ อนุโมทาม ยํ ภาวํ น นิคูหสิ ขีลํ ปภินฺทสิ ปกฺขิ อุชุโกสิ วิหงฺคม ฯ #๑ ม. นานาคตํ ฯ ๒ ม. สนฺตเส ฯ ๓ สี. ยุ. วิสฺสชิ ฯ ๔ ม. ยานเสฺมสุ ฯ #๕ ม. เอตํ เต ฯ [๒๔๓] ยงฺกิญฺจิ รตนํ อตฺถิ กาสิราชนิเวสเน รชตํ ชาตรูปญฺจ มุตฺตา เวฬุริยา พหู ฯ มณโย สงฺขมุตฺตญฺจ วตฺถิกํ ๑ หริจนฺทนํ อชินํ ทนฺตภณฺฑญฺจ โลหํ กาฬายสํ พหุํ เอตํ ททามิ โว วิตฺตํ อิสฺสรํ ๒ วิสฺสชามิ โว ฯ [๒๔๔] อทฺธา อปจิตา ตฺยมฺหา สกฺกตา จ รเถสภ ธมฺเมสุ วตฺตมานานํ ตฺวํ โน อาจริโย ภว ฯ อาจริย สมนุญฺญาตา ตยา อนุมตา มยํ ตํ ปทกฺขิณโต กตฺวา ญาตี ๓ ปสฺเสมุรินฺทม ฯ [๒๔๕] สพฺพรตฺตึ จินฺตยิตฺวา มนฺตยิตฺวา ยถาตถํ กาสิราชา อนุญฺญาสิ หํสานํ ปวรุตฺตมํ ฯ [๒๔๖] ตโต รตฺยา วิวสเน สุริยสฺสุคฺคมนํ ปติ เปกฺขโต กาสิราชสฺส ภวนโต ๔ วิคาหิสุํ ฯ [๒๔๗] เต อโรเค อนุปฺปตฺเต ทิสฺวาน ปรเม ทิเช เกกาติมกรุํ หํสา ปุถุสทฺโท อชายถ ฯ เต ปตีตา ปมุตฺเตน ภตฺตุนา ภตฺตุคารวา สมนฺตา ปริกรึสุ ๕ อณฺฑชา ลทฺธปจฺจยา ฯ [๒๔๘] เอวํ มิตฺตวตํ อตฺถา สพฺเพ โหนฺติ ปทกฺขิณา หํสา ยถา ธตรฏฺฐา ญาติสงฺฆมุปาคมุนฺติ ฯ มหาหํสชาตกํ ทุติยํ ฯ #๑ ม. วตฺถกํ ฯ ๒ ม. อิสฺสริยํ ฯ ๓ ม. ญาตี ฯ ๔ ม. ภวนา เต ฯ #๕ ม. ปริกิรึสุ ฯ สพฺพตฺถ อีทิสเมว ฯ ๓ สุธาโภชนชาตกํE-Tipitaka