๑. หัตถิทายกเถราปทาน (๒๑๑)

๒๒. หัตถิวรรค

หมวดว่าด้วยพระหัตถิเป็นต้น

๑. หัตถิทายกเถราปทาน

ประวัติในอดีตชาติของพระหัตถิทายกเถระ

(พระหัตถิทายกเถระ เมื่อจะประกาศประวัติในอดีตชาติของตน จึงกล่าวว่า)

ข้าพเจ้าได้ถวายช้างเชือกซึ่งประเสริฐ มีงางอนงาม

ควรเป็นราชพาหนะแด่พระผู้มีพระภาคพระนามว่าสิทธัตถะ

ผู้เป็นจอมแห่งเทวดาและมนุษย์ ผู้คงที่

ข้าพเจ้าบรรลุสันติบทอันเป็นประโยชน์สูงสุดซึ่งยอดเยี่ยม

เพราะข้าพเจ้าได้ถวายช้างแด่พระผู้มีพระภาค

ผู้แสวงหาประโยชน์เกื้อกูลแก่สัตว์โลกทั้งปวง

ในกัปที่ ๙๔ นับจากกัปนี้ไป

ข้าพเจ้าได้ถวายช้างไว้ในครั้งนั้น

จึงไม่รู้จักทุคติเลย

นี้เป็นผลแห่งการถวายช้าง

ในกัปที่ ๗๘ (นับจากกัปนี้ไป)

ได้เป็นพระเจ้าจักรพรรดิ ๑๖ ชาติ

พระนามว่าสมันตปาสาทิกะ มีพลานุภาพมาก

คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘

และอภิญญา ๖ ข้าพเจ้าได้ทำให้แจ้งแล้ว

คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้า ข้าพเจ้าก็ได้ทำสำเร็จแล้ว ดังนี้แล

ได้ทราบว่า ท่านพระหัตถิทายกเถระได้ภาษิตคาถาเหล่านี้ ด้วยประการฉะนี้

หัตถิทายกเถราปทานที่ ๑ จบ