๑๑. สุเมธพุทธวงศ์

[๑๒] |๑๒.๑| ปทุมุตฺตรสฺส อปเรน สุเมโธ นาม นายโก ทุราสโท อุคฺคเตโช สพฺพโลกุตฺตโม ชิโน ๑- ฯ |๑๒.๒| ปสนฺนเนตฺโต สุมุโข พฺรหา อุชุ ปตาปวา หิเตสี สพฺพสตฺตานํ พหู โมเจสิ พนฺธนา ฯ |๑๒.๓| ยทา พุทฺโธ ปาปุณิตฺวา เกวลํ โพธิมุตฺตมํ สุทสฺสนมฺหิ นคเร ธมฺมจกฺกํ ปวตฺตยิ ฯ |๑๒.๔| ตสฺสาปิ อภิสมยา ตีณิ อเหสุํ ธมฺมเทสเน โกฏิสตสหสฺสานํ ปฐมาภิสมโย อหุ ฯ |๑๒.๕| ปุนาปรํ กุมฺภกณฺณํ ยกฺขญฺจ ๒- ทมยี ชิโน นวุติโกฏิสหสฺสานํ ทุติยาภิสมโย อหุ ฯ |๑๒.๖| ปุนาปรํ อมิตยโส จตุสจฺจํ ปกาสยิ อสีติโกฏิสหสฺสานํ ตติยาภิสมโย อหุ ฯ |๑๒.๗| สนฺนิปาตา ตโย อาสุํ สุเมธสฺส มเหสิโน ขีณาสวานํ วิมลานํ สนฺตจิตฺตาน ตาทินํ ฯ |๑๒.๘| สุทสฺสนมฺหิ นคเร ๓- อุปคญฺฉิ ชิโน ยทา ตทา ขีณาสวา ภิกฺขู สมึสุ สตโกฏิโย ฯ |๑๒.๙| ปุนาปรํ เทวกูเฏ ภิกฺขูนํ กฐินตฺถเต ตทา นวุติโกฏีนํ ทุติโย อาสิ สมาคโม ฯ @เชิงอรรถ: ๑ ม. มุนิ ฯ ยุ. สพฺพโลกุตฺตโร มุนิ ฯ ๒ ม. ยุ. ยกฺขํ โส ฯ ๓ ม. สุทสฺสนํ นาม @นครํ ฯ ยุ. สุทสฺสนํ นครํ วรํ ฯ |๑๒.๑๐| ปุนาปรํ ทสพโล ยทา จรติ จาริกํ ตทา อสีติโกฏีนํ ตติโย อาสิ สมาคโม ฯ |๑๒.๑๑| อหนฺเตน สมเยน อุตฺตโร นาม มาณโว อสีติโกฏิโย มยฺหํ ฆเร สนฺนิจฺจิตํ ธนํ ฯ |๑๒.๑๒| เกวลํ สพฺพํ ทตฺวาน สสงฺเฆ โลกนายเก ๑- สรณํ ตสฺส อุปคญฺฉึ ปพฺพชฺชํ อภิโรจยึ ฯ |๑๒.๑๓| โสปิ มํ ตทา ๒- พฺยากาสิ กโรนฺโต อนุโมทนํ ตึสกปฺปสหสฺสมฺหิ อยํ พุทฺโธ ภวิสฺสติ ฯ |๑๒.๑๔| อหุ กปิลวฺหยา รมฺมา นิกฺขมิตฺวา ตถาคโต ปธานํ ปทหิตฺวาน กตฺวา ทุกฺกรการิกํ ฯ |๑๒.๑๕| อชปาลรุกฺขมูลสฺมึ นิสีทิตฺวา ตถาคโต ตตฺถ ปายาสํ ปคฺคยฺห เนรญฺชรมุเปหิติ ฯ |๑๒.๑๖| เนรญฺชราย ตีรมฺหิ ปายาสํ อทิ โส ชิโน ปฏิยตฺตวรมคฺเคน โพธิมูลมฺหิ เอหิติ ฯ |๑๒.๑๗| ตโต ปทกฺขิณํ กตฺวา โพธิมณฺฑํ อนุตฺตรํ อสฺสตฺถ รุกฺขมูลมฺหิ พุชฺฌิสฺสติ มหายโส ฯ |๑๒.๑๘| อิมสฺส ชนิกา มาตา มายา นาม ภวิสฺสติ ปิตา สุทฺโธทโน นาม อยํ เหสฺสติ โคตโม ฯ |๑๒.๑๙| อนาสวา วีตราคา สนฺตจิตฺตา สมาหิตา โกลิโต อุปติสฺโส จ อคฺคา เหสฺสนฺติ สาวกา อานนฺโท นามุปฏฺฐาโก อุปฏฺฐิสฺสติ มํ ชินํ ฯ @เชิงอรรถ: ๑ ยุ. สสงฺฆํ โลกนายก ฯ ๒ ม. ยุ. พุทฺโธ ฯ |๑๒.๒๐| เขมา อุปฺปลวณฺณา จ อคฺคา เหสฺสนฺติ สาวิกา อนาสวา วีตราคา สนฺตจิตฺตา สมาหิตา ฯ |๑๒.๒๑| โพธิ ตสฺส ภควโต อสฺสตฺโถติ ปวุจฺจติ จิตฺโต จ หตฺถาฬวโก อคฺคา เหสฺสนฺตุปฏฺฐกา ฯ |๑๒.๒๒| นนฺทมาตา จ อุตฺตรา อคฺคา เหสฺสนฺตุปฏฺฐิกา อายุ วสฺสสตํ ตสฺส โคตมสฺส ยสสฺสิโน ฯ |๑๒.๒๓| อิทํ สุตฺวาน วจนํ อสมสฺส มเหสิโน อาโมทิตา นรมรู พุทฺธวีชงฺกุโร อยํ ฯ |๑๒.๒๔| อุกฺกุฏฺฐิสทฺทา วตฺตนฺติ อปฺโผเฏนฺติ หสนฺติ จ กตญฺชลี นมสฺสนฺติ ทสสหสฺสี สเทวกา ฯ |๑๒.๒๕| ยทิมสฺส โลกนาถสฺส วิรชฺฌิสฺสาม สาสนํ อนาคตมฺหิ อทฺธาเน เหสฺสาม สมฺมุขา อิมํ ฯ |๑๒.๒๖| ยถา มนุสฺสา นทึ ตรนฺตา ปฏิติตฺถํ วิรชฺฌิย เหฏฺฐา ติตฺถํ คเหตฺวาน อุตฺตรนฺติ มหานทึ ฯ |๑๒.๒๗| เอวเมว มยํ สพฺเพ ยทิ มุญฺจามิมํ ชินํ อนาคตมฺหิ อทฺธาเน เหสฺสาม สมฺมุขา อิมํ ฯ |๑๒.๒๘| ตสฺสาปิ วจนํ สุตฺวา ภิยฺโย จิตฺตํ ปสาทยึ อุตฺตรึ ๑- วตฺตมธิฏฺฐาสี ทสปารมิปูริยา ฯ |๑๒.๒๙| สุตฺตนฺตํ วินยญฺจาปิ นวงฺคสตฺถุสาสนํ สพฺพํ ปริยาปุณิตฺวาน โสภยึ ชินสาสนํ ฯ @เชิงอรรถ: ๑ ม. ยุ. อุตฺตริวตมธิฏฺฐาสึ ฯ |๑๒.๓๐| ตตฺถปฺปมตฺโต วิหรนฺโต นิสชฺชฏฺฐานจงฺกเม อภิญฺญาปารมึ ๑- ปตฺวา พฺรหฺมโลกมคญฺฉิหํ ฯ |๑๒.๓๑| สุทสฺสนํ นาม นครํ สุทตฺโต นาม ขตฺติโย สุทตฺตา นาม ชนิกา สุเมธสฺส มเหสิโน ฯ |๑๒.๓๒| นววสฺสสหสฺสานิ อคารํ อชฺฌาวสิ โส สุจนฺโท กญฺจโน สิริวฑฺโฒ ตโย ปาสาทมุตฺตมา ฯ |๑๒.๓๓| ติโสฬสสหสฺสานิ นาริโย สมลงฺกตา สุมนา นาม สา นารี ปุนพฺโพ ๒- นาม อตฺรโช ฯ |๑๒.๓๔| นิมิตฺเต จตุโร ทิสฺวา หตฺถิยาเนน นิกฺขมิ อนูนกํ อฏฺฐมาสํ ปธานํ ปทหี ชิโน ฯ |๑๒.๓๕| พฺรหฺมุนา ยาจิโต สนฺโต สุเมโธ โลกนายโก วตฺตจกฺโก มหาวีโร สุทสฺสนุยฺยานมุตฺตเม ฯ |๑๒.๓๖| สรโณ จ สพฺพกาโม จ อเหสุํ อคฺคสาวกา สาคโร นามุปฏฺฐาโก สุเมธสฺส มเหสิโน ฯ |๑๒.๓๗| รามา เจว สุรามา จ อเหสุํ อคฺคสาวิกา โพธิ ตสฺส ภควโต นิมฺพรุกฺโขติ ๓- ปวุจฺจติ ฯ |๑๒.๓๘| อุรุเวลา ๔- เจว ยสวา จ อเหสุํ อคฺคุปฏฺฐกา ยสา ๕- นาม สิริวา จ อเหสุํ อคฺคุปฏฺฐิกา ฯ |๑๒.๓๙| อฏฺฐาสีติรตนานิ อจฺจุคฺคโต มหามุนิ โอภาเสติ ทิสา สพฺพา จนฺโท ตารคเณ ยถา ฯ @เชิงอรรถ: ๑ ม. ยุ. อภิญฺญาสุ ปารมึ คนฺตฺวา ฯ ๒ ม. ปุนพฺพสุ นาม ฯ ยุ. สุมิตฺโต นาม ฯ @ ๓ ม. มหานิโปติ ฯ ยุ. มหานิมฺโพติ ฯ ๔ ม. อุรุเวลา ยสวา จ ฯ ยุ. อุรุเวโฬ จ @ยสโว จ ฯ ๕ ม. ยุ. ยโสธรา สิริมา จ ฯ |๑๒.๔๐| จกฺกวตฺติมณิ นาม ยถา ตปติ โยชนํ ตเถว ตสฺส รตนํ สมนฺตา ผรติ โยชนํ ฯ |๑๒.๔๑| นวุติวสฺสสหสฺสานิ อายุ วิชฺชติ ตาวเท ตาวตา ติฏฺฐมาโน โส ตาเรสิ ชนตํ พหุํ ฯ |๑๒.๔๒| เตวิชฺชา ฉฬภิญฺญาหิ พลปฺปตฺเตหิ ตาทิหิ สมากุลมิทํ อาสิ อรหนฺเตหิ สาสนํ ๑- ฯ |๑๒.๔๓| เตปิ สพฺเพ อมิตยสา วิปฺปมุตฺตา นิรูปธี ญาณาโลกํ ทสฺสยิตฺวา นิพฺพุตา เต มหายสา ฯ |๑๒.๔๔| สุเมโธ ชินวโร พุทฺโธ เมธารามมฺหิ นิพฺพุโต ธาตุ วิตฺถาริกํ อาสิ เตสุ เตสุ ปเทสโตติ ฯ สุเมธพุทฺธวํโส เอกาทสโม ฯ