อุปาทานโคจฉกะ

Upādānaniddese vatthusaṅkhātaṃ kāmaṃ upādiyatīti kāmupādānaṃ, kāmo ca so upādānañcātipi kāmupādānaṃ, upādānanti daḷhaggahaṇaṃ, daḷhattho hi ettha upasaddo upāyāsaupakaṭṭhādīsu viya. Tathā diṭṭhi ca sā upādānañcāti diṭṭhupādānaṃ, diṭṭhiṃ upādiyatīti vā diṭṭhupādānaṃ. "sassato attā ca loko cā"tiādīsu 1- hi purimadiṭṭhiṃ uttaradiṭṭhi upādiyati. Tathā sīlabbataṃ upādiyatīti sīlabbatupādānaṃ. Sīlabbatañca taṃ upādānañcātipi sīlabbatupādānaṃ, gosīlagovattādīni hi "evaṃ suddhī"ti abhinivesato sayameva upādānāni. Tathā vadanti etenāti

@Footnote: 1 dī.Sī. 9/31/14 Vādo, upādiyanti etenāti upādānaṃ, kiṃ vadanti upādiyanti vā? attānaṃ. Attano vādupādānaṃ attavādupādānaṃ, attavādamattameva vā attāti upādiyanti etenāti attavādupādānaṃ.

Yo kāmesu kāmacchandoti etthāpi vatthukāmāva anavasesato kāmāti adhippetā. Tasmā vatthukāmesu kāmacchando idha kāmupādānanti anāgāminopi taṃ siddhaṃ hoti. Pañcakāmaguṇavatthuko panassa kāmarāgova natthīti.

Diṭṭhupādānaniddese natthi dinnanti "dinnaṃ nāma atthi, sakkā kassaci kiñci dātun"ti jānāti, dānassa 1- pana phalavipāko natthīti gaṇhāti. Natthi yiṭṭhanti yiṭṭhaṃ vuccati mahāyāgo, "taṃ yajituṃ sakkā"ti jānāti, yiṭṭhassa pana phalavipāko natthīti gaṇhāti. Natthi hutanti āhunapāhunamaṅgalakiriyā, "taṃ kātuṃ sakkā"ti jānāti, tassa pana phalavipāko natthīti gaṇhāti. Natthi sukatadukkaṭānanti ettha dasa kusalakammapathā sukatakammāni nāma, dasa akusalakammapathā dukkaṭakammāni nāma. Tesaṃ atthibhāvaṃ jānāti, phalavipākaṃ 2- pana natthīti gaṇhāti. Natthi ayaṃ lokoti paraloke ṭhito imaṃ lokaṃ "natthī"ti gaṇhāti. Natthi paralokoti idha loke ṭhito paralokaṃ "natthī"ti gaṇhāti. Natthi mātā natthi pitāti mātāpitūnaṃ atthibhāvaṃ jānāti, tesu katapaccayena koci phalavipāko natthīti gaṇhāti. Natthi sattā opapātikāti "cavanakaupapajjanakasattā natthī"ti gaṇhāti. Sammaggatā 3- sammāpaṭipannāti "anulomapaṭipadaṃ paṭipannā dhammikasamaṇabrāhmaṇā lokasmiṃ natthī"ti gaṇhāti. Ye imañca lokaṃ, parañca loko sayaṃ abhiññā sacchikatvā pavedentīti imañca lokaṃ parañca lokaṃ attanāva abhivisiṭṭhena ñāṇena ñatvā pavedanasamattho sabbaññū buddho nāma natthīti gaṇhāti.

Imāni pana upādānāni kilesapaṭipāṭiyāpi āharituṃ vaṭṭati maggapaṭipāṭiyāpi. Kilesapaṭipāṭiyā kāmupādānaṃ catūhi maggehi pahīyati, sesāni tīṇi sotāpattimaggena. Maggapaṭipāṭiyā sotāpattimaggena diṭṭhupādānādīni pahīyanti, catūhi maggehi kāmupādānanti.

@Footnote: 1 cha.Ma. dinnassa 2 cha.Ma. phalaṃ vipāko 3 Ma. samaggatā