ปรูปหารกถา

๒. ทุติยวคฺค

๑. ปรูปหารกถาวณฺณนา ๒-

อิทานิ ปรูปหารกถา นาม โหติ. ตตฺถ เย อรหตฺตํ ปฏิชานนฺตานํ อปฺปตฺเต ปตฺตสญฺญีนํ อธิมานิกานํ กุหกานํ วา อรหตฺตํ ปฏิชานนฺตานํ อสุจิสุกฺกวิสฏฺฐึ ๓- ทิสฺวา "มารกายิกา เทวตา อรหโต อสุจึ อุปสํหรนฺตี"ติ มญฺญนฺติ เสยฺยถาปิ เอตรหิ ปุพฺพเสลิยา จ อปรเสลิยา จ, เต สนฺธาย ๔- อตฺถิ อรหโต อสุจิสุกฺกวิสฏฺฐีติ ปุจฺฉา ๔- สกวาทิสฺส, ปฏิญฺญา อิตรสฺส. อิทานิ ยสฺมา สุกฺกวิสฏฺฐิ นาม ราคสมุฏฺฐานา โหติ, ตสฺมา อตฺถิ อรหโต ราโคติ อนุโยโค อารทฺโธ. โส สพฺโพปิ อุตฺตานตฺโถเยว.

มารกายิกา เทวตา อตฺตโนติอาทิปเญฺห ยสฺมา ตาสํ เทวตานํ สุกฺกวิสฏฺฐิ นาม นตฺถิ, อญฺเญสมฺปิ สุกฺกํ คเหตฺวา น อุปสํหรนฺติ, อรหโต ปน สุกฺกเมว นตฺถิ, ตสฺมา น เหวนฺติ ปฏิกฺขิปติ.

@เชิงอรรถ: ๑ ฉ.ม. อตฺถิสภาโว นตฺถิสภาโว ๒ ฉ.ม. ปรูปหารวณฺณนา

@๓ ฉ.ม. สุกฺกวิสฺสฏฺฐึ ๔-๔ ฉ.ม. อตฺถิ อรหโตติ ปุจฺฉา

เนว อตฺตโนติ ปเญฺห ปน นิมฺมินิตฺวา อุปสํหรนฺตีติ ลทฺธิยา ปฏิชานาติ. โลมกูเปหีติ ปเญฺห สปฺปิเตลานํ วิย โลมกูเปหิ อุปสํหรณาภาวํ ทิสฺวา ปฏิกฺขิปติ.

หนฺท หีติ พฺยวสายตฺเถ ๑- นิปาโต. "อรหา นุ โข อหํ, โน"ติ เอวํ วิมตึ คาหยิสฺสามาติ เอวํ พฺยวสายํ ๒- กตฺวา อุปสํหรนฺตีติ อตฺโถ. อตฺถิ อรหโต วิมตีติ ปุฏฺโฐ อฏฺฐวตฺถุกํ วิจิกิจฺฉํ สนฺธาย ปฏิกฺขิปติ, ทุติยํ ปุฏฺโฐ อิตฺถีปุริสาทีนํ ๓- นามโคตฺตาทีสุ สนฺนิฏฺฐานาภาวํ สนฺธาย ปฏิชานาติ.

อตฺถิ ตสฺส อาสโยติ ตสฺส สุกฺกสฺส อุจฺจารปสฺสาวานํ วิย ปติฏฺฐาโนกาโส อตฺถีติ ปุจฺฉติ.

สธมฺมกุสลสฺสาติ อตฺตโน ๔- อรหตฺตธมฺมมตฺเตเยว กุสลสฺส. ปญฺญาวิมุตฺตํ สนฺธาเยวํ วทติ. ปรธมฺมกุสลสฺสาติ สธมฺมโต ปรสฺมึ อฏฺฐสมาปตฺติธมฺเมปิ กุสลสฺส. อุภโตภาควิมุตฺตํ สนฺธาเยวํ วทติ. เสสเมตฺถ ปาลิอนุสาเรเนว เวทิตพฺพนฺติ.

ปรูปหารกถาวณฺณนา นิฏฺฐิตา.