[๒๗๙] กุศลธรรมของสัตว์ใด ในภูมิใด ไม่เคยดับไปแล้วอกุศลธรรมของสัตว์ นั้น ในภูมินั้น จักไม่ดับไปหรือ กุศลธรรมของสัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น คือสัตว์ชั้นสุทธาวาส ในเมื่อทุติยจิตเป็นไปอยู่ ไม่เคยดับไปแล้ว แต่อกุศลธรรมของสัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้นจักไม่ดับไปก็หาไม่ กุศลธรรมของ สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น ผู้เป็นอสัญญสัตว์ไม่เคยดับไปแล้ว และอกุศลธรรมก็จักไม่ดับไป หรือว่า อกุศลธรรมของสัตว์ใด ในภูมิใด จักไม่ดับไปกุศลธรรมของสัตว์นั้น ในภูมินั้น ไม่เคยดับไปแล้ว อกุศลธรรมของสัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น ผู้มีความพร้อมเพรียงด้วยอรหัตมรรค ผู้เป็น พระอรหันต์ ผู้จักได้เฉพาะซึ่งอรหัตมรรค ในลำดับแห่งจิตใด จักไม่ดับไป แต่กุศลธรรมของ สัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น ไม่เคยดับไปแล้วก็หาไม่ อกุศลธรรมของสัตว์เหล่านั้น ในภูมินั้น ผู้เป็น อสัญญสัตว์ จักไม่ดับไป และกุศลธรรมก็ไม่เคยดับไปแล้ว

[๒๘๐] กุศลธรรมของสัตว์ใด ในภูมิใด ไม่เคยดับไปแล้วอัพยากตธรรมของ สัตว์นั้น ในภูมินั้น จักไม่ดับไปหรือ จักดับไป หรือว่า อัพยากตธรรมของสัตว์ใด ในภูมิใด จักไม่ดับไปกุศลธรรมของสัตว์นั้น ในภูมินั้น ไม่เคยดับไปแล้ว เคยดับไปแล้ว

[๒๘๑] อกุศลธรรมของสัตว์ใด ในภูมิใด ไม่เคยดับไปแล้วอัพยากตธรรมของ สัตว์นั้น ในภูมินั้น จักไม่ดับไปหรือ จักดับไป หรือว่า อัพยากตธรรมของสัตว์ใด ในภูมิใด จักไม่ดับไปอกุศลธรรมของสัตว์นั้น ในภูมินั้น ไม่เคยดับไปแล้ว เคยดับไปแล้ว นิโรธวาร จบ อุปปาทนิโรธวาร

เล่มที่ ๓๙ ยมก ภาค ๒๗๖

ที่มาและฉบับอื่นของ “กุศลธรรมของสัตว์ใดย่อมดับไป อกุศลธรรมของสัตว์นั้นย่อมดับไปหรือ เป็นต้นกุศลธรรมของสัตว์ใดย่อมดับไป อัพยากตธรรมของนั้นย่อมดับไปหรือสัตว์นั้น ย่อมดับไปหรือ เป็นต้นอกุศลธรรมของสัตว์ใดย่อมดับไป อัพยากตธรรมของสัตว์นั้น ย่อมดับไปหรือสัตว์นั้น ย่อมดับไปหรือ เป็นต้นกุศลธรรมในภูมิใด ย่อมดับไป อกุศลธรรมในภูมินั้นสัตว์นั้น ย่อมดับไปหรือย่อมดับไปหรือ เป็นต้น ...