เรื่องโจทเป็นต้น

ทุติยคาถาสงฺคณิกวณฺณนา

{๓๕๙} ทุติยคาถาสงฺคณิกายํ ฯ โจทนาติ วตฺถุญฺจ อาปตฺติญฺจ ทสฺเสตฺวา โจทนา ฯ สารณาติ โทสสารณา ฯ สงฺโฆ กิมตฺถายาติ สงฺฆสนฺนิปาโต กิมตฺถาย ฯ มติกมฺมํ ปน กิสฺส การณาติ มติกมฺมํ วุจฺจติ มนฺตคหณํ ฯ ตํ กิสฺส การณาติ อตฺโถ ฯ โจทนา สารณตฺถายาติ วุตฺตปฺปการา โจทนา เตน จุทิตกปุคฺคเลน กตโทสสารณตฺถาย ฯ นิคฺคหตฺถาย สารณาติ โทสสารณา ปน ตสฺส ปุคฺคลสฺส นิคฺคหตฺถาย ฯ สงฺโฆ ปริคฺคหตฺถายาติ ตตฺถ สนฺนิปติโต สงฺโฆ วินิจฺฉยปริคฺคหตฺถาย ฯ ธมฺมาธมฺมตุลนตฺถาย สุวินิจฺฉิต- ทุพฺพินิจฺฉิตชานนตฺถายาติ อตฺโถ ฯ มติกมฺมํ ปน ปาฏิเยกฺกนฺติ สุตฺตนฺติยตฺเถรานญฺจ วินยธรตฺเถรานญฺจ มนฺตคหณํ ปาเฏกฺกํ ปาเฏกฺกํ วินิจฺฉยสนฺนิฏฺฐาปนตฺถํ ฯ มา โข ปฏิฆนฺติ จุทิตเก วา โจทเก วา โกปํ มา ชนยิ ฯ สเจ อนุวิชฺชโก ตุวนฺติ สเจ ตฺวํ สงฺฆมชฺเฌ โอติณฺณํ อธิกรณํ วินิจฺฉินิตุํ นิสินฺโน วินยธโร ฯ

วิคฺคาหิยนฺติ ๑- น ตฺวํ อิมํ ธมฺมวินยํ อาชานาสีติอาทินยปฺปวตฺตํ ฯ อนตฺถสญฺหิตนฺติ ยา อนตฺถํ ชนยติ ปริสงฺโขเภตฺวา อุฏฺฐเปติ เอวรูปึ กถํ มา อภณิ ฯ สุตฺเต วินเยติอาทีสุ สุตฺตํ นาม อุภโตวิภงฺโค วินโย นาม ขนฺธโก อนุโลโม นาม ปริวาโร

@เชิงอรรถ: ๑. วิคฺคาหิกนฺติ ปาลิ ฯ ปญฺญตฺตํ นาม สกลํ วินยปิฏกํ อนุโลมิกํ นาม จตฺตาโร มหาปเทสา ฯ อนุโยควตฺตํ นิสาเมถาติ ๑- อนุยุญฺชนวตฺตํ นิสาเมถ ฯ กุสเลน พุทฺธิมตา กตนฺติ เฉเกน ปณฺฑิเตน ญาณปารมิปฺปตฺเตน ภควตา นีหริตฺวา ฐปิตํ ฯ สุวุตฺตนฺติ สุปญฺญาปิตํ ฯ สิกฺขา- ปทานุโลมิกนฺติ สิกฺขาปทานํ อนุโลมํ ฯ อยํ ตาว ปทตฺโถ ฯ อยํ ปเนตฺถ สาธิปฺปายสงฺเขปวณฺณนา สเจ ตฺวํ อนุวิชฺชโก มา สหสา ภณิ มา อนตฺถสญฺหิตํ วิคฺคาหิกกถํ ภณิ ยํ ปน กุสเลน พุทฺธิมตา โลกนาเถน เอเตสุ สุตฺตาทีสุ อนุโยควตฺตํ กตํ สุปญฺญตฺตํ สพฺพสิกฺขาปทานํ อนุโลมํ ตํ นิสามย ตํ อุปธาเรหีติ ฯ คตึ น นาเสนฺโต สมฺปรายิกนฺติ อตฺตโน สมฺปราเยสุ คตึ นิปฺผตฺตึ อนาเสนฺโต อนุโยควตฺตํ นิสามย โย หิ ตํ อนิสาเมตฺวา อนุยุญฺชติ โส สมฺปรายิกํ อตฺตโน คตึ นาเสติ ตสฺมา ตํ อนาเสนฺโต นิสามยาติ อตฺโถ ฯ อิทานิ ตํ อนุโยควตฺตํ ทสฺเสตุํ หิเตสีติอาทิมาห ฯ ตตฺถ หิเตสีติ หิตํ เอสนฺโต คเวสนฺโต เมตฺติญฺจ เมตฺติปุพฺพภาคญฺจ อุปฏฺฐเปตฺวาติ อตฺโถ ฯ กาเลติ ยุตฺตปฺปตฺตกาเล อชฺเฌสิตกาเลเยว ตว ภาเร กเต อนุยุญฺชาติ อตฺโถ ฯ สหสา โวหารํ มา ปธาเรสีติ โย เอเตสํ สหสา โวหาโร โหติ สหสา ภาสิตํ ตํ มา อปธาเรสิ มา คณฺหิตฺถ ฯ

ปฏิญฺญานุสนฺธิเตน การเยติ เอตฺถ อนุสนฺธิตนฺติ กถานุสนฺธิ วุจฺจติ ตสฺมา ปฏิญฺญานุสนฺธินา การเย กถานุสนฺธึ สลฺลกฺเขตฺวา ปฏิญฺญาย

@เชิงอรรถ: ๑. นิสามยาตีติปิ ฯ การเยติ อตฺโถ ฯ อถวา ฯ ปฏิญฺญาย จ อนุสนฺธิเตน จ การเย ลชฺชิปฏิญฺญาย การเย อลชฺชิวตฺตานุสนฺธินาติ อตฺโถ ฯ ตสฺมา เอวํ ปฏิญฺญา ลชฺชีสูติ คาถมาห ฯ ตตฺถ วตฺตานุสนฺธิเตน การเยติ วตฺตานุสนฺธินา การเย ยา อสฺส วตฺเตน สทฺธึ ปฏิญฺญา สนฺธิยติ ตาย ปฏิญฺญาย การเยติ อตฺโถ ฯ สญฺจิจฺจาติ ชานนฺโต อาปชฺชติ ฯ ปริคูหตีติ นิคูหติ น เทเสติ น วุฏฺฐาติ ฯ สจฺจํ อหํปิ ชานามีติ ยํ ตุมฺเหหิ วุตฺตํ ตํ สจฺจํ อหํปิ นํ เอวเมว ชานามิ ฯ อญฺญญฺจ ตาหนฺติ อญฺญํ จ ตํ อหํ ปุจฺฉามิ ฯ

ปุพฺพาปรํ น ชานาตีติ ปุเร กถิตญฺจ ปจฺฉา กถิตญฺจ น ชานาติ ฯ อโกวิโทติ ตสฺมึ ปุพฺพาปเร อกุสโล ฯ อนุสนฺธิวจนปถํ น ชานาตีติ กถานุสนฺธิวจนํ วินิจฺฉยานุสนฺธิวจนํ จ น ชานาติ ฯ สีลวิปตฺติยา โจเทตีติ ทฺวีหิ อาปตฺติกฺขนฺเธหิ โจเทติ ฯ อาจารทิฏฺฐิยาติ อาจารวิปตฺติยา เจว ทิฏฺฐิวิปตฺติยา จ ฯ อาจารวิปตฺติยา โจเทนฺโต ปญฺจหาปตฺติกฺขนฺเธหิ โจเทติ ทิฏฺฐิวิปตฺติยา โจเทนฺโต มิจฺฉาทิฏฺฐิยา เจว อนฺตคาหิกทิฏฺฐิยา จ โจเทติ ฯ อาชีเวนปิ โจเทตีติ อาชีวเหตุ ปญฺญตฺเตหิ ฉหิ สิกฺขาปเทหิ โจเทติ ฯ เสสํ สพฺพตฺถ อุตฺตานเมวาติ ฯ

ทุติยคาถาสงฺคณิกวณฺณนา นิฏฺฐิตา ฯ