ว่าด้วยกฐินไม่เป็นอันกรานเป็นต้น

กฐินเภทวณฺณนา

{๔๐๓} กฐิเน ฯ อฏฺฐ มาติกาติ ขนฺธเก วุตฺตา ปกฺกมนฺติกาทิกา อฏฺฐ ฯ ปลิโพธานิสํสาปิ ปุพฺเพ วุตฺตา เอว ฯ

{๔๐๔} ปโยคสฺสาติ จีวรโธวนาทิโน สตฺตวิธสฺส ปุพฺพกรณสฺส อตฺถาย โย อุทกาหรณาทิโก ปโยโค กยิรติ ตสฺส ปโยคสฺส ฯ กตเม ธมฺมา อนนฺตรปจฺจเยน ปจฺจโยติ อนาคตวเสน อนนฺตรา หุตฺวา กตเม ธมฺมา ปจฺจยา โหนฺตีติ อตฺโถ ฯ สมนนฺตรปจฺจเยนาติ สุฏฺฐุ อนนฺตรปจฺจเยน อนนฺตรปจฺจยเมว อาสนฺนตรํ กตฺวา ปุจฺฉติ ฯ นิสฺสยปจฺจเยนาติ อุปฺปชฺชมานสฺส ปโยคสฺส นิสฺสยํ อาธารภาวํ อุปคตา วิย หุตฺวา กตเม ธมฺมา ปจฺจยา โหนฺตีติ อตฺโถ ฯ อุปนิสฺสยปจฺจเยนาติ อุเปเตน นิสฺสยปจฺจเยน นิสฺสยปจฺจยเมว อุปคตตรํ กตฺวา ปุจฺฉติ ฯ ปุเรชาตปจฺจเยนาติ อิมินา ปฐมํ อุปฺปนฺนสฺส ปจฺจยภาวํ ปุจฺฉติ ฯ ปจฺฉาชาตปจฺจเยนาติ อิมินา ปจฺฉา อุปฺปชฺชมานกสฺส ปจฺจยภาวํ ปุจฺฉติ ฯ สหชาตปจฺจเยนาติ อิมินา อปุพฺพํ อจริมํ อุปฺปชฺชมานานํ ปจฺจยภาวํ ปุจฺฉติ ฯ ปุพฺพกรณสฺสาติ โธวนาทิโน ปุพฺพกรณสฺส จ ฯ ปจฺจุทฺธารสฺสาติ ปุราณสงฺฆาฏิอาทีนํ ปจฺจุทฺธรณสฺส ฯ อธิฏฺฐานสฺสาติ กฐินจีวราธิฏฺฐานสฺส ฯ อตฺถารสฺสาติ กฐินตฺถารสฺส ฯ มาติกานญฺจ ปลิโพธานญฺจาติ อฏฺฐนฺนํ มาติกานํ ทฺวินฺนํ จ ปลิโพธานํ ฯ วตฺถุสฺสาติ สงฺฆาฏิอาทิโน กฐินวตฺถุสฺส ฯ เสสํ วุตฺตนยเมว ฯ

เอวํ ยํ จ ลพฺภติ ยํ จ น ลพฺภติ สพฺพํ ปุจฺฉิตฺวา อิทานิ ยํ ยสฺส ลพฺภติ ตเทว ทสฺเสนฺโต ปุพฺพกรณํ ปโยคสฺสาติอาทินา นเยน วิสฺสชฺชนมาห ฯ ตสฺสตฺโถ ยํ วุตฺตํ ปโยคสฺส กตเม ธมฺมาติอาทิ ตตฺถ วุจฺจเต ปุพฺพกรณํ ปโยคสฺส อนนฺตรปจฺจเยน ปจฺจโย สมนนฺตรนิสฺสยอุปนิสฺสยปจฺจเยน ปจฺจโย ฯ ปโยคสฺส หิ สตฺตวิธํปิ ปุพฺพกรณํ ยสฺมา เตน ปโยเคน นิปฺผาเทตพฺพสฺส ปุพฺพกรณสฺสตฺถาย โส ปโยโค กยิรติ ตสฺมา อิเมหิ จตูหิ ปจฺจเยหิ ปจฺจโย โหติ ฯ ปุเรชาตปจฺจเย ปเนส อุทฺทิฏฺฐธมฺเมสุ เอกธมฺมํปิ น ลภติ ฯ อญฺญทตฺถุํ ปุพฺพกรณสฺส สยํ ปุเรชาต- ปจฺจโย โหติ ปโยเค สติ ปุพฺพกรณสฺส นิปฺผชฺชนโต ฯ เตน วุตฺตํ ปโยโค ปุพฺพกรณสฺส ปุเรชาตปจฺจเยน ปจฺจโยติ ฯ ปจฺฉาชาตปจฺจยํ ปน ลภติ ฯ เตน วุตฺตํ ปุพฺพกรณํ ปโยคสฺส ปจฺฉาชาตปจฺจเยน ปจฺจโยติ ฯ ปจฺฉา อุปฺปชฺชนกสฺส หิ ปุพฺพกรณสฺส อตฺถาย โส ปโยโค กยิรติ ฯ สหชาตปจฺจยํ ปน มาติกาปลิโพธานิสํสสงฺขาเต ปณฺณรส ธมฺเม ฐเปตฺวา อญฺโญ ปโยคาทีสุ เอโกปิ ธมฺโม น ลภติ ฯ เต เอว หิ ปณฺณรส ธมฺมา สห กฐินตฺถาเรน เอกโต นิปฺผชฺชนฺตีติ อญฺญมญฺญํ สหชาตปจฺจยา โหนฺติ ฯ เตน วุตฺตํ ปณฺณรส ธมฺมา สหชาตปจฺจเยน ปจฺจโยติ ฯ เอเตนุปาเยน สพฺพปทวิสฺสชฺชนานิ เวทิตพฺพานิ ฯ

{๔๐๕} ปุพฺพกรณํ กึนิทานนฺติอาทิปุจฺฉาวิสฺสชฺชนํ อุตฺตานเมว ฯ

{๔๐๖-๔๐๗} ปโยโค กึนิทาโนติอาทิปุจฺฉาทฺวยวิสฺสชฺชเนสุ ฯ เหตุนิทาโน ปจฺจยนิทาโนติ เอตฺถ ฉ จีวรานิ เหตุ เจว ปจฺจโย จาติ เวทิตพฺพานิ ฯ ปุพฺพปโยคาทีนํ หิ สพฺเพสํ ตานิเยว เหตุ ตานิ ปจฺจโย ฯ น หิ ฉพฺพิเธ จีวเร อสติ ปโยโค อตฺถิ น ปุพฺพกรณาทีนิ ตสฺมา ปโยโค เหตุนิทาโนติอาทิ วุตฺตํ ฯ

{๔๐๘} สงฺคหวาเร ฯ วจีเภเทนาติ อิมาย สงฺฆาฏิยา อิมินา อุตฺตรา- สงฺเคน อิมินา อนฺตรวาสเกน กฐินํ อตฺถรามีติ เอเตน วจีเภเทน ฯ

กติมูลาทิปุจฺฉาย วิสฺสชฺชเน ฯ กิริยา มชฺเฌติ ปจฺจุทฺธาโร เจว อธิฏฺฐานญฺจ ฯ

{๔๑๑} วตฺถุวิปนฺนญฺจ โหตีติ อกปฺปิยทุสฺสํ โหติ ฯ กาลวิปนฺนํ นาม อชฺช ทายเกหิ ทินฺนํ เสฺว สงฺโฆ กฐินตฺถารกสฺส เทติ ฯ กรณวิปนฺนํ นาม ตทเหว ฉินฺทิตฺวา อกตํ ฯ

{๔๑๒} กฐินํ ชานิตพฺพนฺติอาทิปุจฺฉาย วิสฺสชฺชเน ฯ เตสํเยว ธมฺมานนฺติ เยสุ รูปาทีสุ ธมฺเมสุ สติ กฐินํ นาม โหติ เตสํ สโมธานมิสฺสีภาโว ฯ นามํ นามกมฺมนฺติอาทินา ปน กฐินนฺติ อิทํ พหูสุ ธมฺเมสุ นามมตฺตํ น ปรมตฺถโต เอโก ธมฺโม อตฺถีติ ทสฺเสติ ฯ จตุวีสติยา อากาเรหีติ น อุลฺลิขิตมตฺเตนาติอาทีหิ ปุพฺเพ วุตฺตการเณหิ ฯ สตฺตรสหิ อากาเรหีติ อาหเตน อตฺถตํ โหติ กฐินนฺติอาทีหิ ปุพฺเพ วุตฺตการเณหิ ฯ นิมิตฺตกมฺมาทีสุ ยํ วตฺตพฺพํ ตํ สพฺพํ กฐินกฺขนฺธกวณฺณนายํ วุตฺตํ ฯ

{๔๑๖} เอกุปฺปาทา เอกนิโรธาติ อุปฺปชฺชมานาปิ เอกโต อุปฺปชฺชนฺติ นิรุชฺฌมานาปิ เอกโต นิรุชฺฌนฺติ ฯ เอกุปฺปาทา นานานิโรธาติ อุปฺปชฺชมานา เอกโต อุปฺปชฺชนฺติ นิรุชฺฌมานา นานา นิรุชฺฌนฺติ ฯ กึ วุตฺตํ โหติ ฯ สพฺเพปิ อตฺถาเรน สทฺธึ เอกโต อุปฺปชฺชนฺติ ฯ อตฺถาเร หิ สติ อุทฺธาโร นาม โหติ ฯ นิรุชฺฌมานา ปเนตฺถ ปุริมา เทฺว อตฺถาเรน สทฺธึ เอกโต นิรุชฺฌนฺติ อุทฺธารภาวํ ปาปุณนฺติ ฯ อตฺถารสฺส หิ นิโรโธ เอเตสญฺจ อุทฺธารภาโว เอกกฺขเณ โหติ ฯ อิตเร นานา นิรุชฺฌนฺติ ฯ เตสุปิ อุทฺธารภาวํ ปตฺเตสุ อตฺถาโร ติฏฺฐติเยว ฯ เสสํ สพฺพตฺถ อุตฺตานเมวาติ ฯ

กฐินเภทวณฺณนา นิฏฺฐิตา ฯ

สมนฺตปาสาทิกาย วินยสํวณฺณนาย

ปญฺญตฺติวคฺควณฺณนา นิฏฺฐิตา ฯ