ธธรรม
บทพิจารณาสำหรับพระภิกษุ-สามเณร

สมณสัญญา (สมณสัญญาปาฐะ)

samana sanya

บทพิจารณาสำหรับผู้บวช ให้ระลึกว่าคนทั้งหลายเรียกเราว่าสมณะ และเราก็ปฏิญญาตนว่าเป็นสมณะ จึงต้องปฏิบัติให้สมกับชื่อและคำปฏิญญานั้น เพื่อให้ทานของผู้ถวายปัจจัยมีผลมาก และการบรรพชาไม่เป็นหมัน

ลำดับ
๔ ใน ๕
จำนวนบท
๑๓
ประเภท
ปาฐะ
เสียงสวด
ยังไม่มี
ขนาดตัวบท

บทนำสวด

  1. (ผู้นำสวด) หันทะ มะยัง สะมะณะสัญญาปาฐัง ภะณามะ เส,Handa mayaṃ samaṇasaññāpāṭhaṃ bhaṇāma se,เชิญเถิด เราทั้งหลาย จงสวดสมณสัญญาปาฐะกันเถิด,

บทพิจารณาความเป็นสมณะและการปฏิบัติตน

  1. สะมะณา สะมะณาติ โว ภิกขะเว ชะโน สัญชานาติ,Samaṇā samaṇāti vo, bhikkhave, jano sañjānāti,ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย มหาชนเขาย่อมรู้จักเธอทั้งหลายว่าเป็นสมณะ,
  2. ตุมเห จะ ปะนะ เก ตุมเหติ ปุฏฐา สะมานา,Tumhe ca pana ke tumhe'ti puṭṭhā samānā,ก็แหละเธอทั้งหลายเล่า เมื่อถูกถามว่าท่านเป็นอะไร,
  3. สะมะณัมหาติ ปะฏิชานาถะ,Samaṇāmhā'ti paṭijānātha,พวกเธอก็ย่อมปฏิญญาว่า เราเป็นสมณะ,
  4. เตสัง โว ภิกขะเว เอวัง สะมัญญานัง สะตัง,Tesaṃ vo, bhikkhave, evaṃsamaññānaṃ sataṃ,ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เมื่อพวกเธอนั้นมีชื่อว่าสมณะอยู่อย่างนี้,
  5. เอวัง ปะฏิญญานัง สะตัง,Evaṃpaṭiññānaṃ sataṃ,ทั้งปฏิญญาตัวว่าเป็นสมณะอยู่อย่างนี้,
  6. ยา สะมะณะสามีจิปะฏิปะทา ตัง ปะฏิปัชชิสสามะ,Yā samaṇasāmīcippaṭipadā taṃ paṭipajjissāma,ข้อปฏิบัติอย่างใด เป็นความสมควรแก่สมณะ เราจะปฏิบัติซึ่งข้อปฏิบัติอย่างนั้น,
  7. เอวันโน อะยัง อัมหากัง สะมัญญา จะ สัจจา ภะวิสสะติ ปะฏิญญา จะ ภูตา,Evaṃ no ayaṃ amhākaṃ samaññā ca saccā bhavissati paṭiññā ca bhūtā,เมื่อการปฏิบัติของเราอย่างนี้มีอยู่ ทั้งชื่อทั้งความปฏิญญาของเรานี้ก็จักเป็นจริงได้,
  8. เยสัญจะ มะยัง จีวะระ ปิณฑะปาตะ เสนาสะนะคิลานะปัจจะยะเภสัชชะปะริกขาเร ปะริภุญชามะ,Yesañca mayaṃ cīvarapiṇḍapātasenāsanagilānappaccayabhesajjaparikkhāraṃ paribhuñjāma,อนึ่ง เราบริโภคจีวร บิณฑบาต เสนาสนะ และคิลานเภสัชบริขารของชนเหล่าใด,
  9. เตสันเต การา อัมเหสุ มะหัปผะลา ภะวิสสันติ มะหานิสังสา,Tesaṃ te kārā amhesu mahapphalā bhavissanti mahānisaṃsā,ความอุปการะของเขาเหล่านั้นในเราทั้งหลาย ก็จักมีผลใหญ่ มีอานิสงส์ใหญ่,
  10. อัมหากัญเจวายัง ปัพพัชชา อะวัญฌา ภะวิสสะติ,Amhākañcevāyaṃ pabbajjā avañjhā bhavissati,อนึ่ง การบรรพชาของเราก็จักไม่เป็นหมันเปล่า,
  11. สะผะลา สะอุทะระยาติ,Saphalā saudrayā'ti,แต่จักเป็นบรรพชาที่มีผล เป็นบรรพชาที่มีกำไร,

บทสรุปข้อสั่งสอน

  1. เอวัญหิ โว ภิกขะเว สิกขิตัพพันติ.Evañhi vo, bhikkhave, sikkhitabbanti.ดูก่อนภิกษุทั้งหลาย เธอทั้งหลายพึงศึกษาสำเหนียกอย่างนี้แลฯ
บาลี
ยังไม่ได้ทานกับต้นฉบับ
คำแปล
ยังไม่ได้ทานกับต้นฉบับ

ที่มาในพระไตรปิฎก

  • ม.มู. (MN 40 จูฬอัสสปุรสูตร; วรรคปิดจาก MN 39 มหาอัสสปุรสูตร)

ที่มาของสำนวน

  • สมณสัญญา

    ตัวบทคำอ่านโรมันคำแปล

    คำอ่านไทย+คำแปลไทย: wimutti.org "สมณสัญญา" (วางคำอ่านคู่คำแปลรายวรรค); บาลีโรมัน+คำแปลอังกฤษ: SuttaCentral, Majjhima Nikāya 40 Cūḷaassapurasutta (จูฬอัสสปุรสูตร) ท่อนเปิด, แปลอังกฤษโดย Bhikkhu Sujato; ṁ→ṃ ตามกติกาฟอนต์ของแอป; แบ่งวรรคบาลี/อังกฤษให้ตรงกับวรรคคำอ่านไทย. หมายเหตุแหล่ง: ฉบับสวดไทยเป็นบทประกอบ — ท่อนหลักตรงกับ MN 40 ทุกคำ ส่วนวรรคปิด "เอวัญหิ โว ภิกขะเว สิกขิตัพพัง" ไม่มีใน MN 40 แต่มีใน MN 39 มหาอัสสปุรสูตร (MN 39:2.5) จึงถอดโรมันจากที่นั่น; คำแปลอังกฤษของวรรคนี้ Sujato รวมไว้กับวรรคอื่น จึงใช้สำนวนเดียวกับที่เขาแปลวลีนี้ไว้ใน MN 39 ("this is how you should train"). MN 40 ฉบับมหาสังคายนาพิมพ์ "taṃ paṭipajjissāma" ส่วนคำอ่านไทยเป็น "ตัง ปะฏิปะทัง ปะฏิปัชชิสสามะ" (มี ปะฏิปะทัง เพิ่ม) — คงตามแต่ละฝั่ง รอผู้ทานตัดสิน. จุดแก้คำอ่านฝั่ง wimutti ให้ตรงบาลี: "เก ตุมเหหิ"→"เก ตุมเหติ" (ke tumhe ti), "เอวัง ปฏิญญานัง"→"เอวัง ปะฏิญญานัง", "เสนาสนะคิลานะ"→"เสนาสะนะคิลานะ" (senāsana). บรรทัดนำ "หันทะ มะยัง...ภะณามะ เส" มีในฉบับสวดไทย ส่วนบาลีโรมันและคำแปลของบรรทัดนำประกอบตามสูตรมาตรฐาน;