๘. มหานารทกัสสปชาดก
เล่มที่ ๒๘ · ข้อ ๘๓๔ · บรรทัด ๕๑๘๐เรื่องนี้ในคลังชาดก
คัดจากพระไตรปิฎกบาลีอักษรโรมัน ฉบับสยามรัฐ ตัวบทจาก 84000.org
บาลีอักษรโรมัน ฉบับสยามรัฐ
|834.1| Ahu rājā videhānaṃ aṅgati nāma khattiyo pahutayoggo dhanimā anantabalaporiso. |834.2| So ca paṇṇarase 2- rattiṃ purime yāme anāgate cātumāsā komudiyā amacce sannipātayi. |834.3| Paṇḍite sutasampanne mitapubbe vicakkhaṇe vijayañca sunāmañca senāpatiṃ alātakaṃ. |834.4| Tamanupucchi vedeho paccekaṃ brūtha saṃ ruciṃ cātumāsā komudajja juṇhaṃ byapahataṃ tamaṃ kāyajja ratiyā rattiṃ viharemu imaṃ utuṃ.
|835.1| Tato senāpati rañño alāto etadabravi haṭṭhaṃ yoggaṃ balaṃ sabbaṃ senaṃ sannāhayāmase. |835.2| Niyyāma deva yuddhāya anantabalaporisā ye te vasaṃ na āyanti vasaṃ upanīyāmase 3- . Esā mayhaṃ sakā diṭṭhi ajitaṃ ojiyāmase 4- ramassu deva yuddhāya etaṃ cittamataṃ mama @Footnote: 1 Ma. nandiṃ pavesi nagaraṃ . 2 Ma. pannarasiṃ . 3 Ma. upanayāmase. @ 4 Ma. ojināmase.
|836.1| Alātassa vaco sutvā sunāmo etadabravi sabbe tuyhaṃ mahārāja amittā vasamāgatā. |836.2| Nikkhittasatthā paccattā 1- nivātamanuvattare uttamo ussavo ajja na yuddhaṃ mama ruccati. |836.3| Annapānañca khajjañca khippaṃ abhiharantu te ramassu deva kāmehi naccagītesu vādite 2- .
|837.1| Sunāmassa vaco sutvā vijayo etadabravi sabbe kāmā mahārāja niccaṃ tava upaṭṭhitā. |837.2| Na hete dullabhā deva tava kāmehi modituṃ sadāpi kāmā labbhanti 3- netaṃ cittamataṃ mama. |837.3| Samaṇaṃ brāhmaṇaṃ vāpi upāsemu bahussutaṃ yo najja vinaye kaṅkhaṃ atthadhammavidū ise.
|838.1| Vijayassa vaco sutvā rājā aṅgatimabravi yathā vijayo bhaṇati mayhaṃ petaṃva ruccati. |838.2| Samaṇaṃ brāhmaṇaṃ vāpi upāsemu bahussutaṃ yo najja vinaye kaṅkhaṃ atthadhammavidū ise. |838.3| Sabbeva santā karotha matiṃ kaṃ upāsemu paṇḍitaṃ yo 4- najja vinaye kaṅkhaṃ atthadhammavidū ise.
|839.1| Vedehassa vaco sutvā alāto etadabravi @Footnote: 1 Ma. paccatthā . 2 Ma. naccagīte suvādite . 3 Ma. sulabhā . 4 sī Yu. ko. Atthāyaṃ migadāyasmiṃ acelo dhīrasammato. |839.2| Guṇo kassapagottāyaṃ suto citrakathī gaṇī taṃ deva payirupāsemu so no kaṅkhaṃ vinessati.
Alātassa vaco sutvā rājā codesi sārathiṃ migadāyaṃ gamissāma yuttaṃ yānaṃ idhānaya.
|841.1| Tassa yānaṃ ayojesuṃ dantaṃ rūpiyapakkharaṃ. Sukkamaṭṭhaparivāraṃ paṇḍaraṃ dosinā mukhaṃ. |841.2| Tatrāsuṃ kumudāyuttā cattāro sindhavā hayā anilūpamasamuppātā sudantā suvaṇṇamālino. |841.3| Setacchattaṃ setaratho setassā setavījanī vedeho sahamaccehi nīyaṃ candova sobhati. |841.4| Tamanuyāyiṃsu bahavo indikhaggadharā 1- balī assapiṭṭhigatā vīrā narā naravarādhipaṃ. |841.5| So muhuttaṃva yāyitvā yānā oruyha khattiyo vedeho sahamaccehi patti guṇamupāgami. |841.6| Yepi tattha tadā āsuṃ brāhmaṇibbhā samāgatā na te apanayi rājā akataṃ bhūmimāgate.
|842.1| Tato so mudukā bhisiyā muducittakasanthate mudupaccatthate rājā ekamantaṃ upāvisi. |842.2| Nisajja rājā sammodi kathaṃ sārāṇiyaṃ tato @Footnote: 1 Sī. indakhaggadharā. Yu. iṭṭhikhaggadharā. Kacci yāpanīyaṃ bhante vātānamaviyattatā. |842.3| Kacci akasirā vutti labhasi piṇḍiyāpanaṃ 1- appābādho 2- casi kacci cakkhu na parihāyati.
|843.1| Taṃ guṇo paṭisammodi vedehaṃ vinaye rataṃ yāpanīyaṃ mahārāja sabbametaṃ tadūbhayaṃ. |843.2| Kacci tuyhaṃpi vedeha paccantā na balīyare kacci arogaṃ yoggante kacci vahati vāhanaṃ kacci te byādhiyo natthi sarīrassupatāpiyā 3- .
|844.1| Paṭisammodito rājā tato pucchi anantarā atthaṃ dhammañca ñāyañca dhammakāmo rathesabho. |844.2| Kathaṃ dhammañcare macco mātāpitūsu kassapa kathañcare ācariye puttadāre kathañcare. |844.3| Kathañcareyya vuḍḍhesu kathaṃ samaṇabrāhmaṇe kathañca balakāyasmiṃ kathaṃ janapade care. |844.4| Kathaṃ dhammañcaritvāna pecca 4- gacchanti suggatiṃ kathañceke adhammaṭṭhā patanti nirayaṃ adho.
|845.1| Vedehassa vaco sutvā kassapo etadabravi suṇohi me mahārāja saccaṃ avitathaṃ padaṃ. |845.2| Natthi dhammacaritassa phalaṃ kalyāṇapāpakaṃ @Footnote: 1 Ma. piṇḍayāpanaṃ . 2 Ma. apābādho . 3 Sī. Yu. sarīrassupatāpikā. @ 4 Ma. maccā. Natthi deva paraloko 1- ko tato hi idhāgato. |845.3| Natthi deva pitaro vā kuto mātā kuto pitā natthi ācariyo nāma adantaṃ ko damessati. |845.4| Samatulyāni bhūtāni natthi jeṭṭhāpacāyikā natthi balaṃ viriyaṃ vā kuto uṭṭhānaporiso 2- . |845.5| Niyatāni hi bhūtāni yathā goṭaviso tathā laddheyyaṃ labhate macco tattha dānaphalaṃ kuto. |845.6| Natthi dānaphalaṃ deva avaso devavīriyo bālehi dānaṃ paññattaṃ paṇḍitehi paṭicchitaṃ avasā denti dhīrānaṃ bālā paṇḍitamānino.
|846.1| Sattime sassatā kāyā acchejjā avikopino tejo paṭhavī āpo ca vāyo sukhadukkhañcime. |846.2| Jīve ca sattime kāyā yesaṃ chettā na vijjati natthi hantā va chettā vā haññare vāpi kocinaṃ 3- . |846.3| Antareyeva 4- kāyānaṃ satthāni vītivattare yo cāyaṃ 5- siramādāya paresaṃ nisitāsinā na so chindati te kāye tattha pāpaphalaṃ kuto. |846.4| Cullāsītimahākappe sabbe sujjhanti saṃsaraṃ anāgate tamhi kāle saññatopi na sujjhati. |846.5| Caritvāpi bahuṃ bhadraṃ neva sujjhanti nāgate @Footnote: 1 Ma. paro loko . 2 Ma. -porisaṃ . 3 Ma. haññe yevāpi koci naṃ. @ 4 Ma. antareneva . 5 Ma. cāpi. Pāpañcepi bahuṃ katvā taṃ khaṇaṃ nātivattare. |846.6| Anupubbena no suddhi kappānaṃ cullāsītiyā niyatiṃ nātivattāma velantamiva sāgaro.
|847.1| Kassapassa vaco sutvā alāto etadabravi yathā bhadanto bhaṇati mayhametaṃva ruccati. |847.2| Ahaṃpi purimaṃ jātiṃ sare saṃsaritattano piṅgalo nāmahaṃ āsiṃ luddo goghātako pure. |847.3| Bārāṇasiyaṃ phītāyaṃ bahuṃ pāpaṃ kataṃ mayā bahū mayā hatā pāṇā mahiṃsā sūkarā ajā. |847.4| Tato cutāhaṃ idha jāto iddhe senāpatikule natthi nūna phalaṃ pāpe 1- yohaṃ 2- na nirayaṃ gato.
|848.1| Athettha vījako nāma dāso āsi paṭajjarī 3- . Uposathaṃ upavasanto guṇasantikupāgami. |848.2| Kassapassa vaco sutvā alātassa ca bhāsitaṃ passasanto muhuṃ uṇhaṃ rudaṃ assūni vattayi.
Tamanupucchi vedeho kimatthaṃ samma rodasi kinte sutaṃ vā diṭṭhaṃ vā kiṃ maṃ vedesi vedanaṃ.
|850.1| Vedehassa vaco sutvā vījako etadabravi natthi me vedanā dukkhā mahārāja suṇohi me. |850.2| Ahaṃpi purimaṃ jātiṃ sarāmi sukhamattano @Footnote: 1 Ma. pāpaṃ . 2 Sī. Yu. sohaṃ . 3 Ma. paṭaccarī. Sāketāhaṃ pure āsiṃ bhāvaseṭṭhī guṇe rato. |850.3| Sammato brāhmaṇibbhānaṃ saṃvibhāgarato suci na cāpi pāpakaṃ kammaṃ sarāmi katamattano. |850.4| Tato cutāhaṃ vedeha idha jāto duritthiyā gabbhamhi kumbhadāsiyā yato jāto suduggato. |850.5| Evampi duggato santo samacariyamadhiṭṭhito upaḍḍhabhāgaṃ bhattassa dadāmi yo me icchati. |850.6| Cātuddasiṃ pañcadasiṃ sadā upavasāmahaṃ na cāpi pāṇe hiṃsāmi theyyañcāpi vivajjayiṃ. |850.7| Sabbameva hi nūnetaṃ suciṇṇaṃ bhavati nipphalaṃ niratthaṃ maññidaṃ sīlaṃ alāto bhāsatī yathā. |850.8| Kalimeva nūna gaṇhāmi asippo dhuttako yathā kaṭaṃ alāto gaṇhāti kitavo sikkhito yathā. |850.9| Dvāraṃ nappaṭipassāmi yena gacchāmi suggatiṃ tasmā rāja parodāmi sutvā kassapabhāsitaṃ.
|851.1| Vījakassa vaco sutvā rājā aṅgatimabravi natthi dvāraṃ sugatiyā niyataṃ 1- kaṅkha vījaka. |851.2| Sukhaṃ vā yadi vā dukkhaṃ niyataṃ 2- kira labbhati saṃsārasuddhi sabbesaṃ mā turito 3- anāgate. |851.3| Ahampi pubbe kalyāṇo brāhmaṇibbhesu pāvaṭo 4- @Footnote: 1 Ma. niyatiṃ . 2 Ma. niyatiyā . 3 Ma. turittho . 4 Ma. byāvaṭo. Vohāramanusāsanto ratihīno tadantarā.
Punapi bhante dakkhemu saṅgati ce bhavissati. Idaṃ vatvāna vedeho paccagā sannivesanaṃ.
|853.1| Tato ratyā vivasane upaṭṭhānampi aṅgati amacce sannipātetvā idaṃ vacanamabravi. |853.2| Candake me vimānasmiṃ sadā kāme vidhentu me mā mupagacchuṃ 1- atthesu guyhappakāsiyesu ca. |853.3| Vijayo ca sunāmo ca senāpati alātako ete atthe nisīdantu vohārakusalā tayo. |853.4| Idaṃ vatvāna vedeho kāmeva bahu maññatha na cāpi brāhmaṇibbhesu atthe kismiñci pāvaṭo 2- .
|854.1| Tato dvesattarattassa vedehassatrajā piyā rājakaññā rucā 3- nāma dhātimātaramabravi. |854.2| Alaṅkarotha maṃ amma sakhiyo ca alaṅkarontu me suve paṇṇaraso dibyo gacchaṃ pitussa santike 4- . |854.3| Tassā mālyaṃ abhihariṃsu candanañca mahārahaṃ maṇisaṅkhamuttāratanaṃ nānāratte ca ambare. |854.4| Tañca sovaṇṇamaye pīṭhe nisinnaṃ bahukitthiyo parikīriya asobhiṃsu 5- rucaṃ ruciravaṇṇiniṃ.
|855.1| Sā ca sakhīmajjhagatā sabbābharaṇabhūsitā @Footnote: 1 Ma. mā upagaccha . 2 Ma. byāvaṭo . 3 Sī. Yu. rujā. ito paraṃ īdisameva. @ 4 Ma. issarasantike . 5 pasobhiṃsu. Sateritā 1- abbhamiva candakaṃ pāvisī rucā. |855.2| Upasaṅkamitvā vedehaṃ vanditvā vinaye rataṃ suvaṇṇakhacite 2- pīṭhe ekamantaṃ upāvisi.
|856.1| Tañca disvāna vedeho accharānaṃva saṅgamaṃ rucaṃ sakhimajjhagataṃ idaṃ vacanamabravi. |856.2| Kacci ramasi pāsāde anto pokkharaṇiṃ pati kacci bahuvidhaṃ khajjaṃ sadā abhiharanti te. |856.3| Kacci bahuvidhaṃ mālyaṃ ocinitvā kumāriyo gharake karotha paccekaṃ khiḍḍā ratiratā ahu 3- . |856.4| Kena vā vikalaṃ tuyhaṃ kiṃ khippaṃ āharantu te mano karassu kuṭṭamukhī 4- api candasamaṃ 5- hi te.
|857.1| Vedehassa vaco sutvā rucā pitaramabravi sabbametaṃ mahārāja labbhatissarasantike. |857.2| Suve paṇṇaraso dibyo sahassaṃ āharantu me yathā dinnañca dassāmi dānaṃ sabbavaṇīsvahaṃ.
|858.1| Rucāya vacanaṃ sutvā rājā aṅgatimabravi bahuṃ vināsitaṃ vittaṃ niratthaṃ aphalaṃ tayā. |858.2| Uposathe vasaṃ niccaṃ annapānaṃ na bhuñjasi niyatetaṃ abhuttabbaṃ natthi puññaṃ abhuñjato |858.3| vijakopi hi sutvāna tadā kassapabhāsitaṃ @Footnote: 1 Ma. sateratā . 2 Sī. Yu. suvaṇṇavikate . 3 Ma. muhuṃ . 4 Ma. kuḍḍamukhī. @ 5 Ma. candasamamhipi. Passasanto muhuṃ uṇhaṃ rudaṃ assūni vattayi. |858.4| Yāva ruce jīvamānā 1- mā bhattamapanāmayi natthi bhadde paro loko kiṃ niratthaṃ vihaññasi.
|859.1| Vedehassa vaco sutvā rucā ruciravaṇṇinī jānaṃ pubbāparaṃ dhammaṃ pitaraṃ etadabravi. |859.2| Sutameva pure āsi paccakkhaṃ 2- diṭṭhamidaṃ mayā bālūpasevī yo hoti bālova samapajjatha. |859.3| Muḷho hi muḷhamāgamma bhiyyo mohaṃ nigacchati paṭirūpaṃ alātena vījakena ca muyhituṃ.
|860.1| Tvañca devāsi sappañño dhīro atthassa kovido kathaṃ bālehi sadiso hīnadiṭṭhimupāgami. |860.2| Sace hi saṃsārapathena sujjhati niratthiyā pabbajjā guṇassa kīṭova aggiṃ jalitaṃ apāpataṃ āpajjati mohamuḷho 3- naggabhāvaṃ. |860.3| Saṃsārasuddhīti pure niviṭṭhā kammaṃ vidūsenti bahū ajānaṃ pubbe kali duggahitova attho 4- dummocayo balisā ambujova.
|861.1| Upamante karissāmi mahārāja tavatthiyā @Footnote: 1 Sī. Yu. jīvasino . 2 Ma. sakkhi . 3 Sī. Yu. momuho . 4 kalī duggahitā @vanatthātipi. Upamāyapidhekacce atthaṃ jānanti paṇḍitā. |861.2| Vāṇijānaṃ yathā nāvā appamāṇabhārā garu atibhāraṃ samādāya aṇṇave avasīdati. |861.3| Evameva naro pāpaṃ thokaṃ thokampi ācinaṃ atibhāraṃ samādāya niraye avasīdati. |861.4| Na tāva bhāro paripūro alātassa mahīpati ācināti ca taṃ pāpaṃ yena gacchati duggatiṃ. |861.5| Pubbevassa kataṃ puññaṃ alātassa mahīpati tasseva deva nissando yañceso labhate sukhaṃ. |861.6| Khīyatevassa taṃ puññaṃ tathāhi aguṇe rato ujumaggaṃ avahāya kummaggaṃ anudhāvati. |861.7| Tulā yathā paggahitā ohite tulamaṇḍale unnameti tulāsīsaṃ bhāre oropite sati. |861.8| Evameva naro puññaṃ thokaṃ thokampi ācinaṃ saggātimāno dāsova vījako sātave rato. |861.9| Yamajja vījako dāso dukkhaṃ passati attani pubbevassa kataṃ pāpaṃ tameso paṭisevati. |861.10| Khīyatevassa taṃ pāpaṃ tathāhi vinaye rato kassapañca samāpajja māhevuppathamāgamā.
|862.1| Yaṃ yaṃ hi rāja bhajati santaṃ vā yadivā asaṃ sīlavantaṃ visīlaṃ vā vasaṃ tasseva gacchati. |862.2| Yādisaṃ kurute mittaṃ yādisañcūpasevati sopi tādisako hoti sahavāso hi tādiso. |862.3| Sevamāno sevamānaṃ saṃphuṭṭho saṃphusaṃ paraṃ saro duṭṭho kalāpaṃva alittamupalimpati upalepabhayā dhīro neva pāpasakhā siyā. |862.4| Pūtimacchaṃ kusaggena yo naro upanayhati kusāpi pūtī vāyanti evaṃ bālūpasevanā. |862.5| Tagarañca palāsena yo naro upanayhati pattāpi surabhī vāyanti evaṃ dhīrūpasevanā. |862.6| Tasmā pattapuṭasseva ñatvā sampākamattano asante nūpaseveyya sante seveyya paṇḍito asanto nirayaṃ nenti santo pāpenti sugatiṃ.
|863.1| Ahampi jātiyo satta sare saṃsaritattano anāgatepi satteva yā gamissaṃ ito cutā. |863.2| Yā me sā sattamī jāti ahu pubbe janādhipa kammāraputto magadhesu ahu rājagahe pure. |863.3| Pāpaṃ sahāyamāgamma bahu pāpaṃ kataṃ mayā paradārassa heṭhentā carimhā amarā viya. |863.4| Taṃ kammaṃ nihitaṃ aṭṭhā bhasmācchannova pāvako atha aññehi kammehi ajāyiṃ vaṃsabhūmiyaṃ. |863.5| Kosambiyaṃ seṭṭhikule iddhe phīte mahaddhane ekaputto mahārāja niccaṃ sakkatapūjito. |863.6| Tattha mittaṃ asevissaṃ sahāyaṃ sātave rataṃ paṇḍitaṃ sutasampannaṃ so maṃ atthe nivesayi. |863.7| Cātuddasiṃ pañcadasiṃ bahuṃ rattimupāvisiṃ taṃ kammaṃ nihitaṃ aṭṭhā nidhīva udakantike. |863.8| Atha pāpānaṃ kammānaṃ yametaṃ magadhe kataṃ phalaṃ pariyāgataṃ 1- pacchā bhutvā duṭṭhavisaṃ yathā. |863.9| Tato cutāhaṃ vedeha roruve niraye ciraṃ sakammunā apacissaṃ taṃ saraṃ na sukhaṃ labhe. |863.10| Bahuvassagaṇe tattha khepayitvā bahuṃ dukkhaṃ bhinnāgate 2- ahu rāja chakalo 3- uddhatapphalo.
|864.1| Sātaputtā mayā vuḷhā piṭṭhiyā ca rathena ca tassa kammassa nissando paradāragamanassa me. |864.2| Tato cutāhaṃ vedeha kapi āsiṃ brahāvane niluñcitaphaloyeva yūthapena pagabbhinā tassa kammassa nissando paradāragamanassa me. |864.3| Tato cutāhaṃ vedeha dasannesu pasu ahuṃ @Footnote: 1 Ma. pariyāga maṃ . 2 Sī. Yu. bheṇṇākate . 3 Ma. chagalo. Niluñcito javo bhadro yoggaṃ vuḷhaṃ ciraṃ mayā tassa kammassa nissando paradāragamanassa me. |864.4| Tato cutāhaṃ vedeha vajjīsu kulamāgamā nevitthī na pumā āsiṃ manussatte sudullabhe tassa kammassa nissando paradāragamanassa me. |864.5| Tato cutāhaṃ vedeha ajāyiṃ nandane vane bhavane tāvatiṃsāhaṃ accharā kāmavaṇṇinī. |864.6| Vicitravatthābharaṇā āmuttamaṇikuṇḍalā kusalā naccagītassa sakkassa paricārikā. |864.7| Tattha ṭhitāhaṃ vedeha sarāmi jātiyo imā anāgatepi satteva yā gamissaṃ ito cutā. |864.8| Pariyāgatantaṃ kusalaṃ yaṃ me kosambiyaṃ kataṃ deve ceva manusse ca sandhāvissaṃ ito cutā. |864.9| Satta jaccā 1- mahārāja niccaṃ sakkatapūjitā itthībhāvā 2- na muccissaṃ chaṭṭhāva gatiyo 3- imā. |864.10| Sattamī ca gati deva devaputto mahiddhiko pumā devo bhavissāmi devakāyasmimuttamo. |864.11| Ajjāpi santānamayaṃ mālaṃ ganthenti nandane devaputto javo nāma yo me mālaṃ paṭicchati. |864.12| Muhutto viya so dibyo idha vassāni soḷasa @Footnote: 1 Ma. jacco . 2 Ma. thībhāvā . 3 Ma. chaṭṭhā nigatiyo. Rattindivo ca so dibyo mānusiṃ saradosataṃ. |864.13| Iti kammāni anventi asaṅkheyyāpi jātiyo kalyāṇaṃ yadi vā pāpaṃ na hi kammaṃ vinassati 1- .
|865.1| Yo icche puriso hotuṃ jātiṃ jātiṃ punappunaṃ paradāraṃ vivajjeyya dhotapādova kaddamaṃ. |865.2| Yā icche puriso hotuṃ jātiṃ jātiṃ punappunaṃ sāmikaṃ apacāyeyya indaṃva paricārikā. |865.3| Yo icche dibbabhogañca dibbamāyuṃ yasaṃ sukhaṃ pāpāni parivajjetvā tividhaṃ dhammamācare. |865.4| Kāyena vācā manasā appamatto vicakkhaṇo attano hoti atthāya itthī vā yadivā pumā. |865.5| Yekecime manujā jīvaloke yasassino sabbasamantabhogā asaṃsayaṃ tehi pure suciṇṇaṃ kammassakāse puthu sabbasattā. |865.6| Iṅghānucintesi sayampi deva kutonidānā te imā janinda yā te imā accharasannikāsā alaṅkatā kāñcanajālachannā. Iccevaṃ pitaraṃ kaññā rucā tosesi aṅgatiṃ @Footnote: 1 Sī. Yu. panasasati. Muḷhassa maggamācikkhi dhammamakkhāsi subbatā.
|866.1| Athāgamā brahmalokā nārado mānusiṃ pathaṃ jambūdīpaṃ avekkhanto addasa 1- rājānamaṅgatiṃ. |866.2| Tato patiṭṭha pāsāde vedehassa purakkhato 2- tañca disvā anuppattaṃ rucā isimavandatha.
|867.1| Athāsanamhā oruyha rājā byamhitamānaso 3- nāradaṃ paripucchanto idaṃ vacanamabravi. |867.2| Kuto nu āgacchasi devavaṇṇī obhāsayaṃ sabbadisā 4- candimā va akkhāhi me pucchito nāmagottaṃ kathannu jānanti manussaloke.
Ahañhi devato idāni emi obhāsayaṃ sabbadisā 4- candimā va akkhāmi te pucchito nāmagottaṃ jānanti maṃ nārado kassapo cāti.
Acchariyarūpaṃ 5- tava yādisañca vehāyasaṃ gacchasi tiṭṭhasi ca pucchāmi taṃ nārada etamatthaṃ atha kena vaṇṇena tavāyamiddhi. @Footnote: 1 Ma. addā . 2 Ma. puratthato . 3 Ma. byathitamānaso . 4 Sī. Yu. saṃvariṃ. @ 5 Ma. accherarūpaṃ.
Saccañca dhammo ca damo ca cāgo guṇā mamete pakatā purāṇā teheva dhammehi susevitehi manojavo yenakāmaṃ gatosmi.
Acchariyamācikkhasi 1- puññasiddhiṃ sace hi 2- evaṃ yathā tvaṃ vadesi pucchāmi taṃ nārada etamatthaṃ puṭṭho ca me sādhu viyākarohi.
Pucchassu maṃ rāja tavesa attho yaṃ saṃsayaṃ kurute bhūmipāla ahantaṃ nissaṃsayataṃ gamemi nayehi ñāyehi ca hetubhi ca.
Pucchāmi taṃ nārada etamatthaṃ puṭṭho ca me nārada mā musā bhaṇi atthi nu devā pitaro nu atthi loko paro atthi jano yamāha.
Attheva devā pitaro ca atthi loko paro atthi jano yamāha kāmesu giddhā ca narā pamuḷhā lokaṃ paraṃ na vidū mohayuttā. @Footnote: 1 Ma. acchera- . 2 Ma. sace hi etehi yathā vadesi.
Atthīti ce nārada saddahāsi nivesanaṃ paraloke matānaṃ idheva me pañcasatāni dehi dassāmi te paraloke sahassaṃ.
|876.1| Dajjemu kho pañcasatāni bhoto jaññāmu ce sīlavantaṃ vadaññuṃ luddantaṃ bhontaṃ niraye vasantaṃ ko codaye paraloke sahassaṃ. |876.2| Idheva yo hoti adhammasīlo 1- pāpācāro alaso luddakammo na paṇḍitā tasmiṃ iṇaṃ dadanti na hi āgamo hoti tathāvidhamhā. |876.3| Dakkhañca posaṃ manujā viditvā uṭṭhānakaṃ sīlavantaṃ vadaññuṃ sayameva bhogehi nimantayanti kammaṃ karitvā punamāharesi.
Ito cuto 2- dakkhasi tattha rāja kākolasaṅghehi vikassamānaṃ 3- taṃ khajjamānaṃ niraye vasantaṃ kākehi gijjhehi ca soṇakehi 4- @Footnote: 1 Yu. akammasīlo . 2 Sī. Yu. gato . 3 Sī. Yu. kākoḷasaṅghehipi kaḍḍhamānaṃ. @ 4 Ma. senakehi. Sañchinnagattaṃ ruhiraṃ savantaṃ ko codaye paraloke sahassaṃ.
Andhatamaṃ tattha na candasuriyā nirayo sadā tumulo ghorarūpo sā neva ratti na divā paññāyati tathāvidhe ko vicare dhanatthiko.
|879.1| Savalo ca sāmo ca duve suvāṇā pavaḍḍhakāyā balino mahantā khādanti dantehi ayomayehi ito panuṇṇaṃ paraloke patantaṃ 1- . |879.2| Taṃ khajjamānaṃ niraye vasantaṃ luddehi vāḷehi aghammigehi sañchinnagattaṃ ruhiraṃ savantaṃ ko codaye paraloke sahassaṃ.
|880.1| Usūhi sattīhi [2]- sunissitāhi hananti vijjhanti ca paccāmittā kālūpakālā nirayamhi ghore pubbe naraṃ dukkaṭakammakāriṃ. |880.2| Taṃ haññamānaṃ niraye vajantaṃ kucchismiṃ passasmiṃ vipphālitūdaraṃ @Footnote: 1 Ma. paralokapattaṃ . 2 Ma. ca. Sañchinnagattaṃ ruhiraṃ savantaṃ ko codaye paraloke sahassaṃ.
|881.1| Sattī usū tomarabhiṇḍivālā vividhāvudhaṃ vassati tattha devo patanti aṅgāramivaccimanto sīlāsanī vassati luddakamme. |881.2| Uṇho ca vāto nirayamhi dussaho na tamhi sukhaṃ labhati 1- ittaraṃpi tantaṃ vidhāvantamalenamāturaṃ ko codaye paraloke sahassaṃ.
Sandhāvamānaṃpi 2- rathesu yuttaṃ sañjotibhūtaṃ paṭhaviṃ kamantaṃ patodalaṭṭhīhi sucodayantaṃ 3- ko codaye paraloke sahassaṃ.
Tamāruhantaṃ khurasañcitaṃ giriṃ vibhiṃsanaṃ pajjalitaṃ bhayānakaṃ sañchinnagattaṃ ruhiraṃ savantaṃ ko codaye paraloke sahassaṃ.
Tamāruhantaṃ pabbatasannikāsaṃ aṅgārarāsiṃ jalitaṃ bhayānakaṃ @Footnote: 1 Ma. labbhati . 2 Sī. Yu. sandhāvamānaṃ taṃ . 3 Sī. Yu. sucodiyantaṃ. Sandaḍḍhagattaṃ 1- kapaṇaṃ rudantaṃ ko codaye paraloke sahassaṃ.
|885.1| Abbhakūṭasamā uccā kaṇṭakāhi citā 2- dumā ayomayehi tikkhehi naralohitapāyibhi. |885.2| Tamāruhanti nāriyo narā ca paradāragū coditā sattihatthehi yamaniddesakāribhi. |885.3| Tamāruhantaṃ niraye simbaliṃ ruhiramakkhitaṃ vidaddhakāyaṃ 3- vitacaṃ āturaṃ gāḷhavedanaṃ. |885.4| Passasantaṃ muhuṃ uṇhaṃ pubbakammāparādhikaṃ dummagge vitacaṃ gattaṃ ko taṃ yāceyya taṃ dhanaṃ.
|886.1| Abbhakūṭasamā uccā asipattacitā dumā ayomayehi tikkhehi naralohitapāyibhi. |886.2| Tamāruhantaṃ asipattapādapaṃ asīhi tikkhehi ca chijjamānaṃ sañchinnagattaṃ ruhiraṃ savantaṃ ko codaye paraloke sahassaṃ.
Tato nikkhantamattantaṃ asipattanirayā 4- dumā 5- sampatitaṃ vetaraṇiṃ ko taṃ yāceyya taṃ dhanaṃ.
|888.1| Kharā khārodakā tattā duggā vetaraṇī nadī ayopokkharasañchannā tikkhapattehi sandati. @Footnote: 1 Ma. sudaḍḍhagattaṃ . 2 Ma. kaṇṭakanicitā . 3 Ma. vidaḍḍhakāyaṃ . 4 Ma. asipattācitā. @ 5 Sī. Yu. dukhā. |888.2| Tattha sañchinnagattantaṃ vuyhantaṃ ruhiramakkhitaṃ vetaraññe anālambe ko taṃ yāceyya taṃ dhanaṃ.
|889.1| Vedhāmi rukkho viya chijjamāno disaṃ na jānāmi pamuḷhasañño bhayānutappāmi mahāva 1- me bhayā sutvāna gāthā 2- tava bhāsitā ise. |889.2| Āditte vārimajjhaṃ va dīpaṃvogherivaṇṇave 3- andhakāreva pajjoto tvannosi saraṇaṃ ise. |889.3| Atthañca dhammañca anusāsa maṃ ise atītamaddhā aparādhitaṃ mayā ācikkha me nārada suddhimaggaṃ yathā ahaṃ no nirayaṃ pateyyaṃ.
|890.1| Yathā ahu dhataraṭṭho vessāmitto ca aṭṭhako yamadatti 4- usinnaro(sivirājā 5-) paricārikā 6- samaṇabrāhmaṇānaṃ |890.2| ete caññe ca rājāno ye saggavisayaṃ 7- gatā. Adhammaṃ parivajjetvā dhammañcara mahīpati |890.3| annahatthā ca te byamhe ghosayantu pure tava. Ko chāto ko ca tasito ko mālaṃ ko vilepanaṃ nānārattānaṃ vatthānaṃ ko naggo paridahissati. @Footnote: 1 Ma. mahā ca . 2 Ma. kathā . 3 Ma. dīpaṃvoghe mahaṇṇave . 4 Sī. yamataggi. @Ma. yāmataggi . 5 Ma. usindaro cāpi sivī ca rājā . 6 Ma. paricārakā. @ 7 Sī. Yu. sakkavisayaṃ. |890.4| Ko panthe chattamādeti 1- pādukā ca mudū subhā iti sāyañca pāto ca ghosayantu pure tava. |890.5| Jiṇṇaṃ posaṃ gavassañca māssu yuñja yathā pure parihārañca dajjāsi adhikārakato balī.
|891.1| Kāyo te rathasaññāto manosārathiko lahu avihiṃsāsāritakkho saṃvibhāgapaṭicchado. |891.2| Pādasaññamanemiyo hatthasaññamapakkharo kucchisaññamanabbhanto vācāsaññamakūjano. |891.3| Saccavākyasamattaṅgo apesuññasusaññato girāsakhilanelaṅgo mitabhāṇisilesito. |891.4| Saddhālobhasusaṅkhāro nivātañjalikubbaro athaddhatānatīsāko sīlasaṃvaranaddhano. |891.5| Akkodhanamanugghāṭī dhammapaṇḍarachattako bāhusaccamupālambo 2- ṭhiticittamupādhiyo. |891.6| Kālaññutācittasāro vesārajjatidaṇḍako nivātavuttiyottaṅgo 3- anatimānayugo lahu. |891.7| Alīnacittasanthāro vuḍḍhisevirajohato 4- sati patodo dhīrassa dhiti yogo ca rasmiyo. |891.8| Mano dantaṃ pathaṃ neti samadantehi vājibhi 5- @Footnote: 1 Ma. chattamāneti . 2 Ma. ...mapālambo . 3 Ma. ...yottako . 4 vuḍḍhisevī @rajohatotipi . 5 vāhibhītipi pāṭho. Icchā lobho ca kummaggo ujumaggo ca saññamo. |891.9| Rūpe sadde rase gandhe vāhanassa padhāvato paññā ākoṭanī rāja tattha attāva sārathi. |891.10| Sace etena yānena samacariyā daḷhā dhiti sabbakāmaduho rāja na jātu nirayaṃ vajeti.
|892.1| Alāto devadattosi sunāmo āsi bhaddaji vijayo sārīputtosi moggallānosi vījako. |892.2| Sunakkhatto licchaviputto guṇo āsi acelako ānando sā rucā āsi yā rājānaṃ pasādayi. |892.3| Uruvelakassapo rājā pāpadiṭṭhi tadā ahu mahābrahmā bodhisatto evaṃ dhāretha jātakanti. Mahānāradakassapajātakaṃ aṭṭhamaṃ.
ที่มา: พระไตรปิฎกบาลีอักษรโรมัน ฉบับสยามรัฐ เล่มที่ ๒๘ ข้อ ๘๓๔ จาก 84000.org
รายงานข้อผิดพลาด