เรื่องพระฉัพพัคคีย์ พระบัญญัติ

{257} Navamasikkhāpade. Paṇītabhojanānīti uttamabhojanāni. Kassa sampannaṃ na manāpanti sampattiyuttaṃ kassa na piyaṃ. Sādūti surasaṃ. {259} Yo pana bhikkhu evarūpāni paṇītabhojanāni agilāno attano atthāya viññāpetvā bhuñjeyyāti ettha suddhāni sappiādīni viññāpetvā bhuñjanto pācittiyaṃ nāpajjati. Sekhiyesu sūpodanaviññattidukkaṭaṃ āpajjati. Odanasaṃsaṭṭhāni pana viññāpetvā bhuñjanto pācittiyaṃ āpajjatīti veditabbo. Ayaṃ kirettha adhippāyo. Teneva ca paṇītānīti avatvā paṇītabhojanānīti Sutte vuttaṃ. Paṇītānīti hi vutte sappiādīnaṃyeva gahaṇaṃ hoti. Paṇītabhojanānīti vutte pana paṇītasaṃsaṭṭhāni sattadhaññanibbattāni bhojanāni paṇītabhojanānīti ayamattho paññāyati. Idāni viññāpeti payoge dukkaṭantiādīsu ayaṃ vinicchayo. Sappinā bhattaṃ dehi sappiṃ ākīritvā dehi sappimissakaṃ katvā dehi sappiṃ dehi sappiñca bhattañca dehīti viññāpentassa viññattiyā dukkaṭaṃ paṭiggahaṇe dukkaṭaṃ ajjhohāre pācittiyaṃ. Sappibhattaṃ dehīti vutte pana yasmā sālibhattaṃ viya sappibhattaṃ nāma natthi tasmā sūpodanaviññattidukkaṭameva veditabbaṃ. Sace pana sappinā bhattaṃ dehīti vutte pana bhattaṃ datvā sappiṃ katvā bhuñjāti navanītaṃ vā khīraṃ vā dadhiṃ vā deti mūlaṃ vā pana deti iminā sappiṃ gahetvā bhuñjāti yathāvatthukameva. Gosappinā bhattaṃ dehīti vutte pana gosappinā vā detu gosappimhi asati purimanayeneva gonavanītādīni vā gāviṃyeva vā detu ito sappinā bhuñjāti yathāvatthukameva. Sace pana gosappinā yācito ajiyā sappiādīhi deti visaṃketaṃ. Evaṃ hi sati aññaṃ yācitena aññaṃ dinnaṃ nāma hoti tasmā anāpatti. Esa nayo ajiyā sappinā dehīti ādīsupi.

Kappiyasappinā dehīti vutte akappiyasappinā deti visaṃketameva. Akappiyasappinā dehīti vutte akappiyasappinā deti paṭiggahaṇepi paribhogepi dukkaṭameva. Akappiyasappimhi asati purimanayeneva akappiyanavanītādīhi deti sappiṃ katvā bhuñjāti akappiyasappināva dinnaṃ hoti. Akappiyasappināti vutte kappiyena deti visaṃketameva. Sappināti vutte sesesu navanītādīsu aññatarena deti visaṃketameva. Eseva nayo navanītena dehīti ādīsupi. Yena yena hi viññatti hoti tasmiṃ vā tassa mūle vā laddhe taṃ taṃ laddhameva hoti. Sace pana aññaṃ pāliyaṃ āgataṃ vā anāgataṃ vā deti visaṃketaṃ. Pāliyaṃ āgatanavanītādīni ṭhapetvā aññehi navanītādīhi viññāpentassa dukkaṭaṃ. Yathā ca sappibhattaṃ dehīti vutte sālibhattassa viya sappibhattassa abhāvā sūpodanaviññatti dukkaṭameva hotīti vuttaṃ evaṃ navanītabhattaṃ dehīti ādīsupi. Paṭipāṭiyā ekamekaṃ vitthāretvā vuccamānepi hi ayamevattho vattabbo siyā. So ca saṅkhepenapi sakkā ñātuṃ kiṃ tattha vitthārena. Tena vuttaṃ eseva nayo navanītena dehīti ādīsupīti. Sace pana sabbehipi sappiādīhi ekaṭṭhāne vā nānāṭhāne vā viññāpetvā paṭiladdhaṃ ekabhājane ākīritvā ekarasaṃ katvā tato kusaggenāpi jivhagge ekavinduṃ ṭhapetvā ajjhoharati nava pācittiyāni āpajjati. Vuttaṃpi cetaṃ parivāre

kāyikāni na vācasikāni

sabbāni nānāvatthukāni

apubbaṃ acarimaṃ āpajjeyya ekato

pañhāmesā kusalehi cintitāti 1-.

{261} Agilāno gilānasaññīti ettha sace gilānasaññīpi hutvā

@Footnote: 1. vi. parivāra. 8/534. Bhesajjatthāya pañca bhesajjāni viññāpeti mahānāmasikkhāpadena kāretabbo. Nava paṇītabhojanāni viññāpento pana iminā sikkhāpadena kāretabbo. Bhikkhunīnaṃ pana etāni pāṭidesanīyavatthūni honti. Sūpodanaviññattiyaṃ ubhayesaṃpi sekhapaṇṇattidukkaṭameva. Sesamettha uttānameva. Catussamuṭṭhānaṃ kāyato ca kāyavācato ca kāyacittato ca kāyavācācittato ca samuṭṭhāti kiriyā nosaññāvimokkhaṃ acittakaṃ paṇṇattivajjaṃ kāyakammaṃ vacīkammaṃ ticittaṃ tivedananti.

Paṇītabhojanasikkhāpadaṃ navamaṃ.