๓. ปุณณกปัญหา
เล่มที่ ๒๕ · ข้อ ๔๒๗ · บรรทัด ๑๑๐๒๒
คัดจากอรรถกถาบาลี อักษรไทย ตัวบทจาก 84000.org
อรรถกถาบาลี อักษรไทย
๓. ปุณฺณกสุตฺตวณฺณนา
อเนชนฺติ ปุณฺณกสุตฺตํ. อิทมฺปิ ๑- ปุริมนเยเนว โมฆราชานํ ปฏิกฺขิปิตฺวา วุตฺตํ. ตตฺถ มูลทสฺสาวินฺติ อกุสลมูลาทิทสฺสาวึ. อิสโยติ อิสินามกา ชฏิลา. ยญฺญนฺติ เทยฺยธมฺมํ. อกปฺปยึสูติ ปริเยสนฺติ.
อาสึสมานาติ รูปาทีนิ ปตฺถยมานา. อิตฺถตฺตนฺติ อิตฺถภาวญฺจ ปตฺถยมานา, มนุสฺสาทิภาวํ อิจฺฉนฺตาติ วุตฺตํ โหติ. ชรํ สิตาติ ชรํ นิสฺสิตา. ชรามุเขน เจตฺถ สพฺพวฏฺฏทุกฺขํ วุตฺตํ. เตน วฏฺฏทุกฺขนิสฺสิตา ตโต อปริมุจฺจมานา เอวํ ๒- กปฺปยึสูติ ทีเปติ.
กจฺจิสฺสุ เต ภควา ยญฺญปเถ อปฺปมตฺตา, อตารุํ ชาติญฺจ ชรญฺจ มาริสาติ เอตฺถ ยญฺโญเยว ยญฺญปโถ. อิทํ วุตฺตํ โหติ:- กจฺจิ เต ยญฺเญ อปฺปมตฺตา หุตฺวา ยญฺญํ กปฺปยนฺตา วฏฺฏทุกฺขมตรึสูติ.
อาสึสนฺตีติ รูปปฏิลาภาทโย ปตฺเถนฺติ. โถมยนฺตีติ "สุยิฏฺฐํ สุจิ ๓- ทินฺนนฺ"ติอาทินา นเยน ยญฺญาทีนิ ปสํสนฺติ. อภิชปฺปนฺตีติ รูปาทิปฏิลาภาย วาจํ ภินฺทนฺติ. ชุหนฺตีติ เทนฺติ. กามาภิชปฺปนฺติ ปฏิจฺจ ลาภนฺติ รูปาทิปฏิลาภํ ปฏิจฺจ ปุนปฺปุนํ กาเม เอว อภิชปฺปนฺติ, "อโห วต อมฺหากมฺปิ สิยุนฺ"ติ วทนฺติ, ตณฺหญฺจ ตตฺถ วฑฺเฒนฺตีติ วุตฺตํ โหติ. ยาชโยคาติ ๔- ยาคาธิมุตฺตา. ภวราครตฺตาติ เอวมิเมหิ อาสึสนาทีหิ ภวราเคเนว รตฺตา, ภวราครตฺตา วา หุตฺวา เอตานิ อาสึสนาทีนิ กโรนฺตา นาตรึสุ ชาติอาทิวฏฺฏทุกฺขํ น อุตฺตรึสูติ.
[๑๐๕๔-๕] อถ โก จรหีติ อถ อิทานิ โก อญฺโญ อตารีติ. สงฺขายาติ ญาเณน วีมํสิตฺวา. ปโรปรานีติ ปรานิ จ โอรานิ จ, ๕-
@เชิงอรรถ: ๑ ฉ.ม. อิมมฺปิ ๒ ฉ.ม.,อิ. เอว ๓ ก. สุจึ
@๔ ก. ยาจโยคาติ ๕ สี. ปโรวรานีติ ปรานิ จ อวรานิ จ, ก. ปโรวรานีติ ปรานิ จ
@โอรานิ จ ปรตฺตภาวสกตฺตภาวาทีนิ ปรานิ จ โอรานิ จาติ วุตฺตํ โหติ. วิธูโมติ กายทุจฺจริตาทิธูมวิรหิโต. อนีโฆติ ราคอีฆาทิวิรหิโต. อตาริ โสติ โส เอวรูโป อรหา ชาติชรํ อตาริ. เสสเมตฺถ ปากฏเมว.
เอวํ ภควา อิมมฺปิ สุตฺตํ อรหตฺตนิกูเฏเนว เทเสสิ, เทสนาปริโยสาเน อยมฺปิ พฺราหฺมโณ อรหตฺเต ปติฏฺฐาสิ สทฺธึ อนฺเตวาสิสหสฺเสน, อญฺเญสญฺจ อเนกสตานํ ๑- ธมฺมจกฺขุํ อุทปาทิ. เสสํ วุตฺตสทิสเมวาติ.
ปรมตฺถโชติกาย ขุทฺทกฏฺฐกถาย
สุตฺตนิปาตฏฺฐกถาย
ปุณฺณกสุตฺตวณฺณนา นิฏฺฐิตา.
ที่มา: อรรถกถาบาลี อักษรไทย เล่มที่ ๒๙ จาก 84000.org
รายงานข้อผิดพลาด