ข้ามไปยังเนื้อหา
ธรรมคลัง
หน้าแรกหนังสือบทสวดพระไตรปิฎกชาดกหมวดธรรม
ENเข้าสู่ระบบสมัครสมาชิก
ธรรมคลัง

แหล่งรวมหนังสือ พระสูตร บทสวด และพระไตรปิฎก เพื่อการเรียนรู้ ฝึกฝน และการใช้ชีวิตอย่างมีสติในทุกวัน

เมนูหลัก

  • หน้าแรก
  • หนังสือ
  • บทสวด
  • พระไตรปิฎก
  • ชาดก
  • หมวดธรรม
  • ค้นหา

เกี่ยวกับเรา

  • เกี่ยวกับโครงการ
  • แหล่งที่มาของเนื้อหา
  • ร่วมสนับสนุน

บริการช่วยเหลือ

  • ที่เก็บไว้
  • สำรวจคลังธรรมะ
  • ฟังธรรม
  • API สำหรับนักพัฒนา
“
“สพฺพทานํ ธมฺมทานํ ชินาติ”การให้ธรรมเป็นทานย่อมชำนะการให้ทั้งปวง
ธรรมบท ๓๕๔

© ๒๕๖๙ ธรรมคลัง สงวนลิขสิทธิ์

  1. หน้าแรก
  2. /
  3. พระไตรปิฎก
  4. /
  5. เล่มที่ ๒๖
  6. /
  7. …
  8. /
  9. เถรคาถา
  10. /
  11. เอกกนิบาต
  12. /
  13. ๒. ทุติยวรรค
  14. /
  15. ๒. มหาวัจฉเถรคาถา

๒. มหาวัจฉเถรคาถา

เล่มที่ ๒๖ · ข้อ ๑๔๙ · บรรทัด ๕๐๕๓

คัดจากอรรถกถาบาลี อักษรโรมัน ตัวบทจาก 84000.org

ฉบับหลวงฉบับมหาจุฬาฯบาลีอักษรไทยPALI ROMANอรรถกถาอรรถกถาบาลีอักษรไทยAtthakatha PaliRoman
พรีวิว / พิมพ์ PDFโหมดอ่านต่อเนื่อง

อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน

149. 2. Mahāvacchattheragāthāvaṇṇanā

paññābalīti āyasmato mahāvacchattherassa 6- gāthā. Tassa kā uppatti?

ayaṃ kira padumuttarassa bhagavato bhikkhusaṃghassa ca pānīyadānamadāsi. Puna sikhissa bhagavato kāle upāsako hutvā vivaṭṭūpanissayaṃ bahupuññakammaṃ akāsi, so tehi puññakammehi tattha tattha sugatīsuyeva saṃsaranto imasmiṃ buddhuppāde magadharaṭṭhe nālagāme 7- samiddhissa nāma brāhmaṇassa putto hutvā nibbatti.

@Footnote: 1 Sī. sampattiyo 2 aṅ. dasaka. 24/1/1 kimatthiyasutta 3 cha.Ma. tattha

@4 Sī. saddhāya sampannassahi 5 Ma.Ma. 13/183/158 kīṭāgirisutta

@6 Sī. mahāgavacchattherassa 7 cha.Ma. nāḷakagāme Tassa mahāvacchoti nāmaṃ ahosi. So vayappatto āyasmato sāriputtassa bhagavato sāvakabhāvaṃ sutvā "sopi nāma mahāpañño yassa sāvakattaṃ upagato, soeva maññe imasmiṃ loke aggapuggalo"ti bhagavati saddhaṃ uppādetvā satthu santike pabbajitvā kammaṭṭhānaṃ anuyuñjanto na cirasseva arahattaṃ pāpuṇi. Tena vuttaṃ apadāne 1-:-

"padumuttarabuddhassa bhikkhusaṃghe anuttare

pasannacitto sumano pānighaṭaṃ apūrayiṃ. 2-

Pabbatagge dumagge vā ākāse vātha bhūmiyaṃ

yadā pānīyamicchāmi khippaṃ nibbattate mamaṃ. 3-

Satasahasse ito kappe 4- yaṃ dānamadadiṃ tadā

duggatiṃ nābhijānāmi dakadānassidaṃ phalaṃ.

Kilesā jhāpitā mayhaṃ bhavā sabbe samūhatā

.pe.

Chaḷabhiññā sacchikatā kataṃ buddhassa sāsanan"ti.

Evaṃ pana arahattaṃ patvā vimuttisukhaṃ anubhavanto sāsanassa niyyānikabhāva- vibhāvanena sabrahmacārīnaṃ ussāhajananatthaṃ:-

5- "paññābalī sīlavatūpapanno

samāhito jhānarato satīmā

yadatthiyaṃ bhojanaṃ bhuñjamāno

kaṅkhatha kālaṃ idha vītarāgo"ti gāthaṃ abhāsi. 5-

@Footnote: 1 khu.apa. 33/87/131 udakadāyakattherāpadāna (syā) 2 cha.Ma. pānīyaghaṭamapūrayiṃ

@3 cha.Ma. mama 4 cha.Ma. satasahassito kappe 5-5 cha.Ma. paññābalīti gāthaṃ abhāsi

[12]

Tattha paññābalīti pārihāriyapaññāya vipassanāpaññāya ca vasena abhiṇhaso sātisayena paññābalena samannāgato. Sīlavatūpapannoti ukkaṃsagatena catupārisuddhisīlena, dhutadhammasaṅkhātehi vattehi 1- ca upapanno samannāgato. Samāhitoti upacārappanābhedena samādhinā samāhito. Jhānaratoti tatoeva ārammaṇūpanijjhāne lakkhaṇūpanijjhāne ca rato satatābhiyutto. Sabbakālaṃ satiyā avippavāsavasena satimā. Yadatthiyanti atthato anapetaṃ atthiyaṃ, yena atthiyaṃ yadatthiyaṃ. Yathā paccaye paribhuñjantassa paribhuñjanaṃ atthiyaṃ 2- hoti, tathā bhojanaṃ bhuñjamāno. Sāmipari- bhogena hi taṃ 3- itthiyaṃ 2- hoti dāyajjaparibhogena vā, na aññathā bhojananti ca nidassanamattaṃ 4- daṭṭhabbaṃ. Bhuñjissati paribhuñjissatīti 5- vā bhojanaṃ, cattāro paccayā. "yadatthikan"ti vā pāṭho. Yadatthaṃ yassatthāya satthārā paccayā anuññātā, tadatthaṃ kāyassa ṭhitiādiatthaṃ, 6- tañca anupādisesanibbānatthaṃ. Tasmā anupādāpari- nibbānatthaṃ bhojanapaccaye bhuñjamāno tatoeva kaṅkhetha kālaṃ attano anupādāparinibbānakālaṃ āgameyya. Idha imasmiṃ sāsane 7- vītarāgo. Bāhirakassa pana kāmesu vītarāgassapi 8- idaṃ natthīti adhippāyo.

Mahāvacchattheragāthāvaṇṇanā niṭṭhitā.

ที่มา: อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน เล่มที่ ๓๒ จาก 84000.org

รายงานข้อผิดพลาด
หัวข้อก่อนหน้า๑. จูฬวัจจฉเถรคาถากลับไปยังสารบัญเล่มที่ ๒๖๒. ทุติยวรรคหัวข้อถัดไป๓. วนวัจฉเถรคาถา