๑. มัญชิฏฐกวิมาน

4. Mañjiṭṭhakavagga

39. 1. Mañjiṭṭhakavimānavaṇṇanā

mañjiṭṭhakavagge mañjiṭṭhake vimānasminti mañjiṭṭhakavimānaṃ. Tassa kā uppatti? bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane. Tattha aññataro upāsako bhagavantaṃ nimantetvā anantaravimāne vuttanayeneva maṇḍapaṃ sajjetvā tattha nisinnaṃ satthāraṃ pūjetvā dānaṃ deti. Tena ca samayena aññatarā kuladāsī andhavane supupphitaṃ sālarukkhaṃ disvā tattha pupphāni gahetvā hīrehi āvuṇitvā vaṭsake katvā puna bahūni muttapupphāni aggapupphāni ca gahetvā nagaraṃ paviṭṭhā 1- tasmiṃ maṇḍepe yugandharapabbatakucchiṃ obhāsayamānaṃ bālasūriyaṃ viya chabbaṇṇabuddharaṃsiyo vissajjetvā nisinnaṃ bhagavantaṃ disvā pasannacittā tehi pupphehi pūjentī vaṭsakāni āsanassa samantato ṭhapetvā itarāni ca pupphāni okiritvā sakkaccaṃ vanditvā tikkhattuṃ padakkhiṇaṃ katvā agamāsi. Sā aparabhāge kālaṃ katvā tāvatiṃsabhavane 2- nibbatti, tattha tassā rattaphalikamayaṃ vimānaṃ, tassa ca purato suvaṇṇavālukāsanthata- bhūmibhāgaṃ mahantaṃ sālavanaṃ pāturahosi. Sā yadā vimānato nikkhamitvā sālavanaṃ pavisati, tadā sālasākhā onamitvā tassā upari kusumāni okiranti. Taṃ āyasmā mahāmoggallāno heṭṭhā vuttanayena upagantvā imāhi gāthāhi katakammaṃ pucchi:-

"mañjiṭṭhake vimānasmiṃ soṇṇavālukasanthate 3-

pañcaṅgikena tūriyena ramasi suppavādite.

Tamhā vimānā oruyha nimmitā ratanāmayā

ogāhasi sālavanaṃ pupphitaṃ sabbakālikaṃ.

@Footnote: 1 ka. pavisitvā 2 ka. tāvatiṃsesu uppajji 3 ka. sovaṇṇavāluka...

Yassa yasseva sālassa mūle tiṭṭhasi devate

so so muñcati pupphāni onamitvā dumuttamo.

Vāteritaṃ sālavanaṃ ādhutaṃ dijasevitaṃ

vāti gandho disā sabbā rukkho mañjūsako yathā.

Ghāyase taṃ sucigandhaṃ rūpaṃ passasi amānusaṃ

devate pucchitācikkha kissa kammassidaṃ phalan"ti.

#[689] Tattha mañjiṭṭhake vimānasminti rattaphalikamaye vimāne. Sinduvārakaṇavīramakulasadisavaṇṇaṃ hi "mañjiṭṭhakan"ti vuccati. Soṇṇavālukasanthateti samantato vippakiṇṇāhi suvaṇṇavālukāhi santhatabhūmibhāge. Ramasi suppavāditeti suṭṭhu pavāditena pañcaṅgikena tūriyena abhiramasi.

#[690] Nimmitā ratanāmayāti tava sucaritasippinā abhinimmitā ratanamayā vimānā. Ogāhasīti pavisasi. Sabbakālikanti sabbakāle sukhaṃ sabbautusappāyaṃ, sabbakāle pupphanakaṃ vā.

#[692] Vāteritanti yathā puppāni okiranti, evaṃ vātena īritaṃ calitaṃ. Ādhutanti mandena mālutena saṇikasaṇikaṃ vidhūpayamānaṃ. Dijasevitanti mayūrakokilādisakuṇasaṅghehi upasevitaṃ.

Evaṃ therena puṭṭhā sā devatā imāhi gāthāhi byākāsi:-

"ahaṃ manussesu manussabhūtā dāsī ayirakule ahuṃ

buddhaṃ nisinnaṃ disvāna sālapupphehi okiriṃ.

Vaṭaṃsakañca sukataṃ sālapupphamayaṃ ahaṃ

buddhassa upanāmesiṃ pasannā sehi pāṇihi.

Tāhaṃ kammaṃ karitvāna kusalaṃ buddhavaṇṇitaṃ

apetasokā sukhitā sampamodāma'nāmayā"ti.

#[694-5] Tattha ayirakuleti ayyakule, sāmikageheti attho. Ahunti ahosiṃ. Okirinti pupphehi 1- vippakiriṃ. Upanāmesinti pūjāvasena upanāmesiṃ. 2- Sesaṃ vuttanayameva.

Athāyasmā mahāmoggallāno saparivārāya tassā devatāya dhammaṃ desetvā manussalokaṃ āgantvā bhagavato tamatthaṃ nivedesi. Bhagavā taṃ aṭṭhuppattiṃ katvā sampattamahājanassa dhammaṃ desesi, desanā sadevakassa lokassa sātthikā ahosīti.

Mañjiṭṭhakavimānavaṇṇanā niṭṭhitā.