๑๐. อุจฉุวิมาน
เล่มที่ ๒๖ · ข้อ ๔๘ · บรรทัด ๑๖๗๖
คัดจากอรรถกถาบาลี อักษรไทย ตัวบทจาก 84000.org
อรรถกถาบาลี อักษรไทย
๔๘. ๑๐. อุจฺฉุวิมานวณฺณนา
โอภาสยิตฺวา ปฐวี สเทวกนฺติ อุจฺฉุวิมานํ. ตํ เหฏฺฐา อุจฺฉุวิมาเนน ปาฬิโต จ อฏฺฐุปฺปตฺติโต จ สทิสเมว. เกวลํ ตตฺถ สสฺสุ สุณิสํ ปีฐเกน ปหริตฺวา มาเรสิ, อิธ ปน เลฑฺฑุนาติ อยเมว วิเสโส. วตฺถุโน ปน ภินฺนตฺตา อุภยมฺปิ วิสุํเยว สงฺคหํ อารุฬฺหนฺติ เวทิตพฺพํ.
"โอภาสยิตฺวา ปฐวึ สเทวกํ
อติโรจสิ จนฺทิมสูริยา วิย
สิริยา จ วณฺเณน ยเสน เตชสา
พฺรหฺมาว เทเว ติทเส สหินฺทเก.
ปุจฺฉามิ ตํ อุปฺปลมาลธารินี
อาเวฬินี กญฺจนสนฺนิภตฺตเจ
อลงฺกเต อุตฺตมวตฺถธารินี
กา ตฺวํ สุเภ เทวเต วนฺทเส มมํ.
กึ ตฺวํ ปุเร กมฺมมกาสิ อตฺตนา
มนุสฺสภูตา ปุริมาย ชาติยา
ทานํ สุจิณฺณํ อถ สีลสญฺญมํ ๑-
เกนูปปนฺนา สุคตึ ยสสฺสินี.
เทวเต ปุจฺฉิตาจิกฺข กิสฺส กมฺมสฺสิทํ ผลนฺ"ติ. อายสฺมา มหาโมคฺคลฺลานตฺเถโร ปุจฺฉิ. ตโต เทวตา อิมาหิ คาถาหิ พฺยากาสิ:-
@เชิงอรรถ: ๑ ก. สีลสญฺญโม
"อิทานิ ภนฺเต อิมเมว คามํ
ปิณฺฑาย อมฺหาก ฆรํ อุปาคมิ
ตโต เต อุจฺฉุสฺส อทาสึ ๑- ขณฺฑิกํ
ปสนฺนจิตฺตา อตุลาย ปีติยา.
สสฺสุ จ ปจฺฉา อนุยุญฺชเต มมํ
กหํ นุ อุจฺฉุํ วธุเก อวากิริ
น ฉฑฺฑิตํ โน ปน ขาทิตํ มยา
สนฺตสฺส ภิกฺขุสฺส สยํ อทาสหํ. ๒-
`ตุยฺหํ นฺวิทํ ๓- อิสฺสริยํ อโถ มม'
อิติสฺสา สสฺสุ ปริภาสเต มมํ
เลฑฺฑุํ คเหตฺวา ปหารํ อทาสิ เม
ตโต จุตา กาลกตามฺหิ เทวตา.
ตเทว กมฺมํ กุสลํ กตํ มยา
สุขญฺจ กมฺมํ อนุโภมิ อตฺตนา
เทเวหิ สทฺธึ ปริจารยามหํ ๔-
โมทามหํ กามคุเณหิ ปญฺจหิ.
ตเทว กมฺมํ กุสลํ กตํ มยา
สุขญฺจ กมฺมํ อนุโภมิ อตฺตนา
เทวินฺทคุตฺตา ติทเสหิ รกฺขิตา
สมปฺปิตา กาคุเณหิ ปญฺจหิ.
@เชิงอรรถ: ๑ ก. อทาสิ ๒ ก. อทาสิหํ ๓ ก. ตุยฺหญฺจิหํ ๔ ก. ปริจาริยามหํ, เอวมุปริปิ
เอตาทิสํ ปุญฺญผลํ อนปฺปกํ
มหาวิปากา มม อุจฺฉุทกฺขิณา
เทเวหิ สทฺธึ ปริจารยามหํ
โมทามหํ กามคุเณหิ ปญฺจหิ.
เอตาทิสํ ปุญฺญผลํ อนปฺปกํ
มหาชุติกา มม อุจฺฉุทกฺขิณา
เทวินฺทคุตฺตา ติทเสหิ รกฺขิตา
สหสฺสเนตฺโตริว นนฺทเน วเน.
ตุวญฺจ ภนฺเต อนุกมฺปกํ วิทุํ
อุเปจฺจ วนฺทึ กุสลญฺจ ปุจฺฉิสํ
ตโต เต อุจฺฉุสฺส อทาสึ ขณฺฑิกํ
ปสนฺนจิตฺตา อตุลาย ปีติยา"ติ. เสสํ วุตฺตสทิสเมวาติ.
อุจฺฉุวิมานวณฺณนา นิฏฺฐิตา.
ที่มา: อรรถกถาบาลี อักษรไทย เล่มที่ ๓๐ จาก 84000.org
รายงานข้อผิดพลาด