๖. กรณียวิมาน ที่ ๑
เล่มที่ ๒๖ · ข้อ ๕๖ · บรรทัด ๒๐๓๐
คัดจากอรรถกถาบาลี อักษรโรมัน ตัวบทจาก 84000.org
อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน
56. 6. Paṭhamakaraṇīyavimānavaṇṇanā
uccamidaṃ maṇithūṇanti paṭhamakaraṇīyavimānaṃ. 3- Tassa kā uppatti? bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane. Tena samayena sāvatthivāsī eko upāsako nhānopakaraṇāni gahetvā aciravatiṃ gantvā nhātvā 4- āgacchanto bhagavantaṃ sāvatthiṃ piṇḍāya pavisantaṃ 5- disvā upasaṅkamitvā vanditvā evamāha "bhante kena nimantitā"ti. Bhagavā tuṇhī ahosi. So kenaci animantitabhāvaṃ ñatvā āha
@Footnote: 1 ka. rattindivo 2 cha.Ma. samathacārinoti pāṭho na dissati
@3 cha.Ma. karaṇīyavimānaṃ 4 cha.Ma. nhatvā 5 Sī. carantaṃ "adhivāsetu me bhante bhagavā bhattaṃ anukampaṃ upādāyā"ti. Adhivāsesi bhagavā tuṇhībhāvena. So bhagavantaṃ attamano gehaṃ netvā buddhārahaṃ āsanaṃ paññāpetvā tattha bhagavantaṃ nisīdāpetvā paṇītena annapānena santappesi. Bhagavā katabhattakicco tassa anumodanaṃ katvā pakkāmi. Sesaṃ anantaravimānasadisaṃ. Tena vuttaṃ:-
"uccamidaṃ maṇithūṇaṃ vimānaṃ
samantato dvādasa yojanāni
kūṭāgārā sattasatā uḷārā
veḷuriyathambhā rucakatthatā subhā.
Tatthacchasi pivasi khādasi ca
dibbā ca vīṇā pavadanti vagguṃ
dibbā rasā kāmaguṇettha pañca
nāriyo ca naccanti suvaṇṇachannā.
Kena te'tādiso vaṇṇo kena te idha mijjhati
uppajjanti ca te bhogā yena keci manaso piyā.
Pucchāmi taṃ deva mahānubhāva
manussabhūto kimakāsi puññaṃ
kenāsi evañjalitānubhāvo
vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī"ti.
So devaputto attamano moggallānena pucchito
pañhaṃ puṭṭho viyākāsi yassa kammassidaṃ phalaṃ.
Karaṇīyāni puññāni paṇḍitena vijānatā
sammaggatesu buddhesu yattha dinnaṃ mahapphalaṃ.
Atthāya vata me buddho araññā gāmamāgato
tattha cittaṃ pasādetvā tāvatiṃsūpago ahaṃ. 1-
Tena me'tādiso vaṇṇo tena me idha mijjhati
uppajjanti ca me bhogā ye keci manaso piyā.
Akkhāmi te bhikkhu mahānubhāva
manussabhūto yamakāsi puññaṃ
tenamhi evañjalitānubhāvo
vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī"ti.
#[931] Tattha paṇḍitenāti sappaññena. Vijānatāti attano hitāhitaṃ jānantena. Sammaggatesūti sammāpaṭipannesu, buddhesūti sammāsambuddhesu.
#[932] Atthāyāti hitāya, vuḍḍhiyā vā. Araññāti vihārato, jetavanaṃ sandhāya vadati. Tāvatiṃsūpagoti tāvatiṃsadevakāyaṃ, tāvatiṃsabhavanaṃ vā uppajjanavasena upagato. Sesaṃ vuttanayameva.
Paṭhamakaraṇīyavimānavaṇṇanā niṭṭhitā.
ที่มา: อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน เล่มที่ ๓๐ จาก 84000.org
รายงานข้อผิดพลาด