๗. ยวปาลกวิมาน

71. 7. Yavapālakavimānavaṇṇanā

uccamidaṃ maṇithūṇaṃ vimānanti yavapālakavimānaṃ. Tassa kā uppatti? bhagavā rājagahe viharati veḷuvane. Tena samayena rājagahe aññataro duggatadārako yavakhettaṃ rakkhati. So ekadivasaṃ pātarāsatthāya kummāsaṃ labhitvā "khettaṃ gantvā bhuñjissāmī"ti taṃ kummāsaṃ gahetvā yavakhettaṃ gantvā rukkhamūle nisīdi. Tasmiṃ khaṇe aññataro khīṇāsavatthero maggappaṭipanno upakaṭṭhe kāle taṃ ṭhānaṃ patvā yavapālakena nisinnaṃ rukkhamūlaṃ upasaṅkami, yavapālako velaṃ oloketvā "kacci bhante āhāro laddho"ti āha, thero tuṇhī ahosi. So aladdhabhāvaṃ 1- ñatvā "bhante upakaṭṭhā velā, 2- piṇḍāya caritvā bhuñjituṃ na sakkā, mayhaṃ anukampāya imaṃ kummāsaṃ paribhuñjathā"ti vatvā therassa taṃ kummāsaṃ adāsi. Thero taṃ anukampanto tassa passantasseva taṃ paribhuñjitvā anumodanaṃ vatvā pakkāmi. Sopi dārako "sudinnaṃ vata mayā īdisassa kummāsadānaṃ dadantenā"ti cittaṃ pasādetvā aparabhāge kālaṃ katvā tāvatiṃsabhavane vuttanayeneva vimāne nibbatti. Taṃ āyasmā mahāmoggallānatthero imāhi gāthāhi paṭipucchi:-

@Footnote: 1 ka. abhuttabhāvaṃ 2 i. upakaṭṭhāya velāya, Ma. upakaṭṭhavelāyaṃ

"uccamidaṃ maṇithūṇaṃ vimānaṃ

samantato soḷasa yojanāni

kūṭāgārā sattasatā uḷārā

veḷuriyathambhā rucakatthatā subhā.

Deviddhipattosi mahānubhāvo

manussabhūto kimakāsi puññaṃ

kenāsi evañjalitānubhāvo

vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī"ti. Sopi tassa imāhi gāthāhi byākasi:-

So devaputto attamano moggallānena pucchito

pañhaṃ puṭṭho viyākāsi yassa kammassidaṃ phalaṃ.

"ahaṃ manussesu manussabhūto

ahosiṃ yavapālako

addasaṃ virajaṃ bhikkhuṃ vippasannamanāvilaṃ.

Tassa adāsahaṃ bhāgaṃ pasanno sehi pāṇibhi 1-

kummāsapiṇḍaṃ datvāna modāmi nandane vane.

Tena me'tādiso vaṇṇo tena me idha mijjhati

uppajjanti ca me bhogā ye keci manaso piyā.

Akkhāmi taṃ bhikkhu mahānubhāva

manussabhūto kimakāsi puññaṃ

@Footnote: 1 ka. sakehi pāṇihi

Tenamhi evañjalitānubhāvo

vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī"ti. Tattha gāthāsupi apubbaṃ natthi.

Yavapālakavimānavaṇṇanā niṭṭhitā.