๕. ขันติวรรณนชาดก

5 Khantivaṇṇanajātakaṃ

atthi me puriso devāti idaṃ satthā jetavane viharanto kosalarājānaṃ ārabbha kathesi.

Tassa kireko bahuppakāro amacco antepure padussi. Rājā upakārako meti ñatvāpi adhivāsetvā satthu ārocesi. Satthā purāṇakarājānopi mahārāja evaṃ adhivāsesuṃ yevāti vatvā tena yācito atītaṃ āhari.

Atīte bārāṇasiyaṃ brahmadatte rajjaṃ kārente eko amacco tassa antepure padussi. Amaccassāpi sevako tassa gehe padussi. So tassa aparādhaṃ adhivāsetuṃ asakkonto taṃ ādāya rañño santikaṃ gantvā deva eko me upaṭṭhāko sabbakiccakārako, so mayhaṃ gehe padussi, tassa kiṃ kātuṃ vaṭṭatīti pucchanto paṭhamaṃ gāthamāha

atthi me puriso deva sabbakiccesu byāvaṭo,

tassa cekoparādhatthi, tattha tvaṃ kinti maññasīti.

Tattha tassa cekoparādhatthīti tassa ca purisassa eko aparādho atthi. Tattha tvaṃ kinti maññasīti tattha tassa purisassa aparādhe tvaṃ kiṃ kātabbanti maññasi, yathā te cittaṃ upajjati tadanurūpamassa daṇḍaṃ panehīti dīpeti.

Taṃ sutvā rājā dutiyaṃ gāthamāha

amhākaṃ atthi puriso ediso idha vijjati,

dullabho aṅgasampanno, khanti asmāka ruccatīti.

Tassattho amhākampi rājūnaṃ sataṃ ediso bahuppakāro agāre dussanakapuriso atthi. So ca kho idha vijjati idānipi idheva saṃvijjati, mayaṃ rājānopi samānā tassa bahuppakārataṃ sandhāya adhivāsema, tuyhaṃ pana araññopi sato adhivāsanabhāro 1- jāto. Aṅgasampannoti sabbaguṇakoṭṭhāsehi samannāgato puriso nāma dullabho, tena kāraṇena amhākaṃ evarūpesu ṭhānesu adhivāsanakhanti yeva ruccatīti.

Amacco attānaṃ sandhāya rañño 2- vuttabhāvaṃ ñatvā tato paṭṭhāya antepure padussituṃ na visahi. Sopissa sevako rañño ārocitabhāvaṃ ñatvā tato paṭṭhāya taṃ kammaṃ kātuṃ na visahi.

Satthā imaṃ dhammadesanaṃ āharitvā jātakaṃ samodhānesi. Tadā ahameva bārāṇasirājā ahosinti. Sopi amacco rañño satthu kathitabhāvaṃ ñatvā tato paṭṭhāya taṃ kammaṃ kātuṃ nāsakkhīti.

Khantivaṇṇanajātakaṃ pañcamaṃ.

@Footnote: 1 adhivāsanaṃ bhārotipi 2 raññātipi.