๑๐. ปูฏทูสกชาดก
เล่มที่ ๒๗ · ข้อ ๔๓๙ · บรรทัด ๒๓๔๑เรื่องนี้ในคลังชาดก
คัดจากอรรถกถาบาลี อักษรไทย ตัวบทจาก 84000.org
อรรถกถาบาลี อักษรไทย
ปูฏทูสกชาตกํ
อทฺธา หิ นูน มิคราชาติ อิทํ สตฺถา เชตวเน วิหรนฺโต เอกํ กุมารํ ปูฏทูสกํ อารพฺภ กเถสิ ฯ
สาวตฺถิยํ กิเรโก อมจฺโจ พุทฺธปฺปมุขํ ภิกฺขุสงฺฆํ นิมนฺเตตฺวา อุยฺยาเน นิสีทาเปตฺวา ทานํ ททมาโน อนฺตราภตฺเต อุยฺยาเน วิจริตุกามา จรนฺตูติ อาห ฯ ภิกฺขู อุยฺยานจาริกํ จรึสุ ฯ ตสฺมึ ขเณ อุยฺยานปาโล ปตฺตสมฺปนฺนํ รุกฺขํ อภิรูหิตฺวา มหนฺตมหนฺตานิ ปตฺตานิ คเหตฺวา อยํ ปุปฺผานํ ภวิสสติ อยํ ผลานนฺติ ปูเฏ กตฺวา รุกฺขมูเล ปาเตสิ ฯ ตสฺส ปุตฺตทารโก ปาติตํ ปาติตํ ปูฏํ วิทฺธํเสติ ฯ ภิกฺขู ตมตฺถํ สตฺถุ อาโรเจสุํ ฯ สตฺถา น ภิกฺขเว อิทาเนว ปุพฺเพเปส ปูฏทูสโกเยวาติ วตฺวา อตีตํ อาหริ ฯ
อตีเต พาราณสิยํ พฺรหฺมทตฺเต รชฺชํ กาเรนฺเต โพธิสตฺโต พาราณสิยํ เอกสฺมึ พฺราหฺมณกุเล นิพฺพตฺติตฺวา วยปฺปตฺโต อคารํ อชฺฌาวสมาโน เอกทิวสํ เกนจิเทว กรณีเยน อุยฺยานํ อคมาสิ ฯ ตตฺถ พหู วานรา วสนฺติ ฯ อุยฺยานปาโล ปน อิมินาว นิยาเมน ปตฺตปูเฏ ปาเตติ ฯ เชฏฺฐกวานโร ปาติตปาติเต วิทฺธํเสติ ฯ โพธิสตฺโต ตํ อามนฺเตตฺวา อุยฺยานปาเลน ปาติตปาติเต ปูเฏ วิทฺธํเสตฺวา ปาติตปาติตํ มนาปตรํ กาตุกาโม มญฺญสีติ วตฺวา ปฐมํ คาถมาห
อทฺธา หิ นูน มิคราชา ปูฏกมฺมสฺส โกวิโท
ตถา หิ ปูฏํ ทูเสติ อญฺญํ นูน กริสฺสตีติ ฯ
ตตฺถ มิคราชาติ มกฺกฏํ วณฺเณนฺโต วทติ ฯ ปูฏกมฺมสฺสาติ มาลาปูฏกรณสฺส ฯ โกวิโทติ เฉโก ฯ อยํ ปเนตฺถ สงฺเขปตฺโถ อยํ หิ มิคราชา เอกํเสน ปูฏกมฺมสฺส โกวิโท มญฺเญ ตถา หิ อญฺญํ ปาติตํ ปูฏํ ทูเสติ อญฺญํ นูน ตโต มนาปตรํ กริสฺสตีติ ฯ
ตํ สุตฺวา มกฺกโฏ ทุติยํ คาถมาห
น เม ปิตา วา มาตา วา ปูฏกมฺมสฺส โกวิทา
กตํ กตํ โข ทูเสม เอวํธมฺมมิทํ กุลนฺติ ฯ
ตํ สุตฺวา โพธิสตฺโต ตติยํ คาถมาห
เยสํ โว อีทิโส ธมฺโม อธมฺโม ปน กีทิโส
มา โว ธมฺมํ อธมฺมํ วา อทฺทสาม กุทาจนนฺติ ฯ วตฺวา จปน วานรคณํ ครหิตฺวา ปกฺกามิ ฯ
สตฺถา อิมํ ธมฺมเทสนํ อาหริตฺวา สจฺจานิ ปกาเสตฺวา ชาตกํ สโมธาเนสิ ตทา วานโร ปูฏทูสกทารโก อโหสิ ปณฺฑิตปุริโส ปน อหเมวาติ ฯ
ปูฏทูสกชาตกํ ทสมํ
อุทปานวคฺโค ตติโย
ที่มา: อรรถกถาบาลี อักษรไทย เล่มที่ ๓๘ จาก 84000.org
รายงานข้อผิดพลาด