๙. พาเวรุชาดก

พาเวรุรฏฺฐชาตกํ

อทสฺสเนน โมรสฺสาติ อิทํ สตฺถา เชตวเน วิหรนฺโต หตลาภสกฺกาเร ติตฺถิเย อารพฺภ กเถสิ ฯ

ติตฺถิยา หิ อนุปฺปนฺเน พุทฺเธ ลาภิโน อเหสุํ ฯ อุปฺปนฺเน ปน พุทฺเธ หตลาภสกฺการา สูริยุคฺคมเน ชชฺโชปนกา วิย ชาตา ฯ เตสํ ตํ ปวุตฺตึ อารพฺภ ธมฺมสภายํ กถํ สมุฏฺฐาเปสุํ ฯ สตฺถา อาคนฺตฺวา กายนุตฺถ ภิกฺขเว เอตรหิ กถาย สนฺนิสินฺนาติ ปุจฺฉิตฺวา อิมาย นามาติ วุตฺเต น ภิกฺขเว อิทาเนว ปุพฺเพปิ ยาว คุณวนฺโต น อุปฺปชฺชนฺติ ตาว นิคฺคุณา ลาภยสคฺคปฺปตฺตา อเหสุํ คุณวนฺเตสุ อุปฺปนฺเนสุ นิคฺคุณา หตลาภสกฺการาว ชาตาติ วตฺวา อตีตํ อาหริ ฯ

อตีเต พาราณสิยํ พฺรหฺมทตฺเต รชฺชํ กาเรนฺเต โพธิสตฺโต โมรโยนิยํ นิพฺพตฺติตฺวา วุฑฺฒิมนฺวาย โสภคฺคปฺปตฺโต อรญฺเญ วิจริ ฯ ตทา เอกจฺเจ พาณิชา ทิสากากํ คเหตฺวา นาวาย พาเวรุรฏฺฐํ อคมํสุ ฯ ตสฺมึ กิร กาเลเยว พาเวรุรฏฺเฐ สกุณา นาม นตฺถิ ฯ อาคตาคตา รฏฺฐวาสิโน ตํ ปญฺชเร ๑- นิสินฺนํ ทิสฺวา ปสฺสถิมสฺส ฉวิวณฺณํ คลปริโยสานํ มุขตุณฺฑกํ มณิคุฬสทิสานิ อกฺขีนีติ กากเมว ปสํสิตฺวา เต พาณิชเก อาหํสุ อิมํ อยฺยา สกุณํ อมฺหากํ เทถ อมฺหากมฺปิ อิมินา อตฺโถ ตุมฺเห อตฺตโน รฏฺเฐ อญฺญํ ลภิสฺสถาติ ฯ เตนหิ มูเลน คณฺหถาติ ฯ ปญฺจกหาปเณน

@เชิงอรรถ: ๑ กูปคฺเค ฯ โน เทถาติ ฯ น เทมาติ ฯ อนุปุพฺเพน วฑฺเฒตฺวา สเตน เทถาติ วุตฺเต อมฺหากํ เอส พหูปกาโร ตุมฺเหหิ ปน สทฺธึ เมตฺติ โหตูติ กหาปณสตํ คเหตฺวา อทํสุ ฯ เต ตํ เนตฺวา สุวณฺณปญฺชเร ปกฺขิปิตฺวา นานปฺปกาเรน มจฺฉมํเสน เจว ผลาผเลน จ ปฏิชคฺคึสุ ฯ อญฺเญสํ สกุณานํ อวิชฺชมานฏฺฐาเน ทสหิ อสทฺธมฺเมหิ สมนฺนาคโต กาโก ลาภคฺคปฺปตฺโต อโหสิ ฯ ปุน วาเร เต พาณิชา เอกํ มยูรราชานํ คเหตฺวา ยถา อจฺฉรสทฺเทน วสฺสติ ปาณิปฺปหรณสทฺเทน นจฺจติ เอวํ สิกฺขาเปตฺวา พาเวรุรฏฺฐํ อคมํสุ ฯ โส มหาชเน สนฺนิปติเต นาวาย ธูเร ฐตฺวา ปกฺเข วิธูนิตฺวา มธุรสฺสรํ นิจฺฉาเรตฺวา นจฺจติ ฯ มนุสฺสา ตํ ทิสฺวา โสมนสฺสชาตา เอตํ อยฺยา โสภคฺคปฺปตฺตํ สุสิกฺขิตํ สกุณราชานํ อมฺหากํ เทถาติ อาหํสุ ฯ อมฺเหหิ ปฐมํ กาโก อานีโต ตํ คณฺหิตฺถ อิทานิ เอกํ โมรราชานํ อานยิมฺหา เอตมฺปิ ยาจถ ตุมฺหากํ รฏฺเฐ สกุณํ นาม คเหตฺวา อาคนฺตุํ น สกฺกาติ ฯ โหตุ อยฺยา อตฺตโน รฏฺเฐ อญฺญมฺปิ ลภิสฺสถ อิมํ โน เทถาติ มูลํ วฑฺเฒตฺวา สหสฺเสน คณฺหึสุ ฯ อถ นํ สตฺตรตนวิจิตฺเต ปญฺชเร ฐเปตฺวา มจฺฉมํสผลาผเลหิ เจว มธุลาชสกฺขรปานกาทีหิ ปฏิชคฺคึสุ ฯ มยูรราชา ลาภคฺค ยสคฺคปฺปตฺโต ชาโต ฯ ตสฺสาคตกาลโต ปฏฺฐาย กากสฺส ลาภสกฺกาโร ปริหายิ ฯ โกจิ นํ โอโลเกตุมฺปิ น อิจฺฉิ ฯ กาโก ขาทนียโภชนียํ อลภมาโน กา กาติ วสฺสนฺโต คนฺตฺวา อุกฺการภูมิยํ โอตรติ ฯ

สตฺถา เทฺว วตฺถูนิ ฆเฏตฺวา อภิสมฺพุทฺโธ หุตฺวา อิมา คาถา อภาสิ

อทสฺสเนน โมรสฺส สิขิโน มญฺชุภาณิโน

กากํ ตตฺถ อปูเชสุํ มํเสน จ ผเลน จ

ยทา จ สรสมฺปนฺโน โมโร พาเวรุมาคโต

อถ ลาโภ จ สกฺกาโร วายสสฺส อหายถ

ยาว นุปฺปชฺชตี พุทฺโธ ธมฺมราชา ปภงฺกโร

ตาว อญฺเญ อปูเชสุํ ปุถู สมณพฺราหฺมเณ

ยทา จ สรสมฺปนฺโน พุทฺโธ ธมฺมํ อเทสยิ

อถ ลาโภ จ สกฺกาโร ติตฺถิยานํ อหายถาติ ฯ

ตตฺถ สิขิโนติ สิขาย สมนฺนาคตสฺส ฯ มญฺขุภาณิโนติ มธุรสฺสรสฺส ฯ อปูเชสุนฺติ อปูชยึสุ ฯ ผเลน จาติ นานปฺปกาเรน ผลาผเลน จ ฯ พาเวรุมาคโตติ พาเวรุรฏฺฐํ อาคโต ฯ ปาเวรุนฺติปิ ปาโฐ ฯ อหายถาติ ปริหีโน ฯ ธมฺมราชาติ นวหิ โลกุตฺตรธมฺเมหิ ปริสํ รญฺเชตีติ ธมฺมราชา ฯ ปภงฺกโรติ สตฺตโลก โอกาสโลก สงฺขารโลเกสุ อาโลกสฺส กตตฺตา ปภงฺกโร ฯ สรสมฺปนฺโนติ พฺรหฺมสฺสเรน สมนฺนาคโต ฯ ธมฺมํ อเทสยีติ จตุสจฺจธมฺมํ ปกาเสตีติ ฯ

อิติ อิมา จตสฺโส คาถา ภาสิตฺวา ชาตกํ สโมธาเนสิ ตทา กาโก นิคฺคณฺโฐ นาฏปุตฺโต อโหสิ โมรราชา ปน อหเมวาติ ฯ

พาเวรุรฏฺฐชาตกํ นวมํ