๙. มิตตวินทุกชาดก
เล่มที่ ๒๗ · ข้อ ๗๙๓ · บรรทัด ๓๖๘๐เรื่องนี้ในคลังชาดก
คัดจากอรรถกถาบาลี อักษรโรมัน ตัวบทจาก 84000.org
อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน
mittavindukajātakaṃ
kyāhaṃ devānamakaranti idaṃ satthā jetavane viharanto ekaṃ dubbacabhikkhuṃ ārabbha kathesi.
Vatthu mahāmittavindukajātake āvibhavissati. Ayaṃ pana mittavinduko samudde khitto atriccho hutvā purato gantvā Nerayikasattānaṃ pacanaṭṭhānaṃ ussudanirayaṃ 1- disvā ekaṃ nagaranti saññāya pavisitvā khuracakkaṃ āsādeti. Tadā bodhisatto devaputto hutvā ussudanirayacārikaṃ carati. So taṃ disvā pucchanto paṭhamaṃ gāthamāha
kyāhaṃ devānamakaraṃ kiṃ pāpaṃ pakataṃ mayā
yaṃ me sirasmiṃ ohacca cakkaṃ bhamati matthaketi.
Tattha kyāhaṃ devānamakaranti sāmi devaputta kinnāma ahaṃ devānaṃ akariṃ kiṃ maṃ devā bādhenti. Kiṃ pāpaṃ pakataṃ mayāti dukkhamahantatāya vedanāpatto attanā katapāpaṃ asallakkhento evamāha. Yaṃ meti yena pāpena mama sirasmiṃ ohacca ohanitvā idaṃ khuracakkaṃ mama matthake bhamati taṃ kinnāmāti.
Taṃ sutvā bodhisatto dutiyaṃ gāthamāha
atikkamma ramaṇakaṃ sadāmattañca dubbakaṃ 2-
brahmatarañca pāsādaṃ kenaṭṭhena idhāgatoti.
Tattha ramaṇakanti phalikapāsādaṃ. Dubbakanti maṇipāsādaṃ. Sadāmattanti rajatapāsādaṃ. Brahmatarañca pāsādanti suvaṇṇapāsādañca. Kenaṭṭhenāti tvaṃ etesu ramaṇakādīsu catasso aṭṭha soḷasa dvattiṃsāti etā devadhītaro pahāya te pāsāde atikkamitvā kena kāraṇena idha āgatoti.
Tato mittavinduko tatiyaṃ gāthamāha
@Footnote: 1 ussadanirayaṃ. 2 dūbhakaṃ.
Ito bahutarā bhogā atra maññe bhavissare
iti etāya saññāya passa maṃ byasanaṃ gatanti.
Tattha ito bahutarāti imesu catūsu pāsādesu bhogehi atirekatarā bhavissanti.
Tato bodhisatto sesagāthā abhāsi
catubbhi aṭṭhajjhagamā aṭṭhakābhi ca soḷasa
soḷasābhi ca dvattiṃsa atricchaṃ cakkamāsado
icchāhatassa posassa cakkaṃ bhamati matthake
upari visālā duppūrā icchāvisadagāminī
ye ca taṃ anugijjhanti te honti cakkadhārinoti.
Tattha upari visālāti mittavinduka taṇhā nāmesā āseviyamānā upari visālā honti paṭṭhanā 1- taṇhā nāma mahāsamuddo viya duppūrā rūpādīsu taṃ taṃ ārammaṇaṃ icchamānāya icchāya paṭṭhanāya visadagāminī tasmā ye purisā taṃ evarūpaṃ taṇhaṃ anugijjhanti punappunaṃ giddhā hutvā gaṇhanti te honti cakkadhārinoti te etaṃ khuracakkaṃ dhārentīti vadati.
Mittavindukaṃ pana kathentameva nippīḷiyamānaṃ tampi cakkaṃ bhassi. Tena so puna kathetuṃ nāsakkhi. Devaputto attano devaṭṭhānameva gato.
Satthā imaṃ dhammadesanaṃ āharitvā jātakaṃ samodhānesi tadā
@Footnote: 1. patthaṭā. Mittavinduko dubbacabhikkhu ahosi devaputto pana ahamevāti.
Mittavindukajātakaṃ navamaṃ
ที่มา: อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน เล่มที่ ๓๘ จาก 84000.org
รายงานข้อผิดพลาด