๒. จันทกินนรชาดก

๒. จันทกินนรีชาดก (๔๘๕)

ว่าด้วยนางจันทกินนรี

(กินนรประสบเวทนาคร่ำครวญอยู่ ได้กล่าวว่า)

น้องจันทา ชีวิตของพี่นี้เห็นจวนจะดับเสียแล้ว

เพราะเสียเลือดไปมาก วันนี้ พี่คงจะสละชีวิตเป็นแน่

น้องจันทา ลมปราณของพี่กำลังจะดับ

ชีวิตของพี่มีแต่จะจมลง ทุกข์เผาผลาญดวงใจพี่

พี่แสนลำบาก นี้เป็นทุกข์ของพี่

เพราะเศร้าโศกถึงเจ้าจันทาผู้กำลังเศร้าโศก

มิใช่เพราะความเศร้าโศกอย่างอื่น

พี่เหี่ยวแห้งเหมือนต้นหญ้าที่ถูกทิ้งไว้บนแผ่นหินที่ร้อนจัด

เหมือนป่าไม้ที่ถูกตัดราก ทั้งยังซูบซีดเหมือนแม่น้ำที่เหือดแห้ง

นี้เป็นทุกข์ของเรา เพราะเศร้าโศกถึงเจ้าจันทาผู้กำลังเศร้าโศก

มิใช่เพราะความเศร้าโศกอย่างอื่น

น้ำตาเหล่านี้ของพี่หลั่งไหลไปเหมือนฝนตกที่เชิงเขาหลั่งไหลไป

นี้เป็นทุกข์ของพี่ เพราะเศร้าโศกถึงเจ้าจันทาผู้กำลังเศร้าโศก

มิใช่เพราะความเศร้าโศกอย่างอื่น

(นางจันทกินนรีบริภาษพระราชาว่า)

ท่านราชบุตร พระองค์ชั่วจริงๆ

ที่ทรงยิงสามีที่รักของหม่อมฉันผู้น่าสงสารที่โคนไม้ในป่า

สามีของหม่อมฉันนั้นถูกยิงนอนอยู่บนแผ่นดิน

ท่านราชบุตร ขอพระมารดาของพระองค์

จงได้รับความเหือดแห้งพระหฤทัย

เหมือนหม่อมฉันผู้รอคอยสามีกินนร

ท่านราชบุตร ขอพระชายาของพระองค์

จงได้รับความเหือดแห้งพระหฤทัย

เหมือนหม่อมฉันผู้รอคอยสามีกินนร

ท่านราชบุตร ขอพระมารดาของพระองค์

ผู้ทรงสังหารกินนรผู้ไม่ประทุษร้าย เพราะต้องการหม่อมฉัน

จงอย่าทรงพบเห็นพระราชโอรสและพระราชสวามีเลย

ท่านราชบุตร ขอพระชายาของพระองค์

ผู้ทรงสังหารกินนรผู้ไม่ประทุษร้าย เพราะต้องการหม่อมฉัน

จงอย่าทรงพบเห็นพระราชโอรสและพระราชสวามีเลย

(พระราชาทรงปลอบโยนนางจันทกินนรีนั้นว่า)

แม่จันทา ผู้มีนัยน์ตาเหมือนดอกราตรีในป่า

เจ้าอย่าร้องไห้เศร้าโศกไปเลย

เจ้าจักได้เป็นพระมเหสีของเราที่เหล่านารีบูชาในราชสกุล

(นางจันทกินนรีกราบทูลว่า)

ท่านราชบุตร หม่อมฉันขอยอมตาย

ไม่ขอเป็นพระมเหสีของพระองค์ผู้ทรงสังหารกินนรผู้ไม่ประทุษร้าย

เพราะต้องการหม่อมฉันแน่นอน

(พระราชาหมดความรักใคร่ จึงตรัสว่า)

แม่กินนรีขี้ขลาด ผู้ปรารถนาจะมีชีวิตอยู่

เจ้าจงไปยังป่าหิมพานต์ หากฤษณาและกะลำพักบริโภคเถิด

มฤคชาติเหล่าอื่นจะอภิรมย์กับเจ้า

(นางจันทกินนรีคร่ำครวญอย่างหนักว่า)

ภูเขา ซอกเขา และถ้ำแห่งภูเขาเหล่านั้นยังตั้งอยู่เหมือนเดิม

พ่อกินนร เราเมื่อไม่เห็นท่านที่ภูเขาเหล่านั้นจะทำอย่างไร

เราได้ร่วมอภิรมย์กันที่ภูเขาเหล่าใด

พ่อกินนร เราเมื่อไม่เห็นท่านที่ภูเขาเหล่านั้นจะทำอย่างไร

ภูเขาเหล่านั้นเกลื่อนกลาดไปด้วยใบไม้

น่ารื่นรมย์ มีเนื้อร้ายสัญจรไปมา

พ่อกินนร เราเมื่อไม่เห็นท่านที่ภูเขาเหล่านั้นจะทำอย่างไร

ภูเขาเหล่านั้นดารดาษไปด้วยดอกไม้

น่ารื่นรมย์ มีเนื้อร้ายสัญจรไปมา

พ่อกินนร เราเมื่อไม่เห็นท่านที่ภูเขาเหล่านั้นจะทำอย่างไร

แม่น้ำแห่งป่าเขามีกระแสน้ำเกลื่อนกล่นไปด้วยดอกไม้

มีสายธารอันใสไหลเอื่อยอยู่

พ่อกินนร เราเมื่อไม่เห็นท่านที่แม่น้ำนั้นจะทำอย่างไร

ยอดภูเขาหิมพานต์ทั้งหลายมีสีเขียวชอุ่ม น่าทัศนา

พ่อกินนร เราเมื่อไม่เห็นท่านที่ยอดภูเขาเหล่านั้นจะทำอย่างไร

ยอดภูเขาหิมพานต์ทั้งหลายมีสีเหลืองอร่าม น่าทัศนา

พ่อกินนร เราเมื่อไม่เห็นท่านที่ยอดภูเขาเหล่านั้นจะทำอย่างไร

ยอดภูเขาหิมพานต์ทั้งหลายมีสีแดง น่าทัศนา

พ่อกินนร เราเมื่อไม่เห็นท่านที่ยอดภูเขาเหล่านั้นจะทำอย่างไร

ภูเขาหิมพานต์ สูงตระหง่าน น่าทัศนา

พ่อกินนร เราเมื่อไม่เห็นท่านที่ยอดภูเขาเหล่านั้นจะทำอย่างไร

ยอดภูเขาหิมพานต์ทั้งหลาย มีสีขาวโพลน น่าทัศนา

พ่อกินนร เราเมื่อไม่เห็นท่านที่ยอดภูเขาเหล่านั้นจะทำอย่างไร

ยอดภูเขาหิมพานต์ งามวิจิตร น่าทัศนา

พ่อกินนร เราเมื่อไม่เห็นท่านที่ยอดภูเขาเหล่านั้นจะทำอย่างไร

ที่ภูเขาคันธมาทน์ เป็นถิ่นที่อยู่อาศัยแห่งหมู่เทพเจ้า

ปกคลุมไปด้วยโอสถนานาชนิด

พ่อกินนร เราเมื่อไม่เห็นท่านที่ภูเขานั้นจะทำอย่างไร

ที่ภูเขาคันธมาทน์ เป็นถิ่นที่อยู่อาศัยแห่งหมู่กินนรกินนรี

ปกคลุมไปด้วยโอสถนานาชนิด

พ่อกินนร เราเมื่อไม่เห็นท่านที่ภูเขานั้นจะทำอย่างไร

(นางจันทกินนรีเห็นสามีที่รักหายโรคก็ดีใจ ไหว้ท้าวสักกะแล้วกล่าวว่า)

ข้าแต่เจ้าปู่ผู้ประเสริฐ ดิฉันได้อยู่ร่วมกับสามีผู้เป็นที่รักยิ่ง

จึงขอกราบเท้าทั้ง ๒ ของท่าน

ผู้ซึ่งได้ใช้น้ำอมฤตรดสามีดิฉันผู้น่ารักน่าปรารถนา

บัดนี้ ข้าพเจ้าทั้ง ๒ จะเที่ยวไปยังแม่น้ำแห่งป่าเขา

อันมีกระแสน้ำเกลื่อนกล่นไปด้วยดอกไม้ อาศัยอยู่ตามต้นไม้ต่างๆ

เจรจาแต่คำอันเป็นที่รักต่อกันและกัน

จันทกินนรีชาดกที่ ๒ จบ