สิกขาบทที่ ๔ เรื่องภิกษุณีฉัพพัคคีย์

{๖๗๕} จตุตฺเถ ฯ อวสฺสุตาติ โลกสฺสาทมิตฺตสนฺถววเสน กายสํสคฺคราเคน อวสฺสุตา ฯ ทุติยปเทปิ เอเสว นโย ฯ ปุริสปุคฺคลสฺส หตฺถคฺคหณํ วาติอาทีสุ ปน ยํ ปุริสปุคฺคเลน หตฺเถ คหณํ กตํ ตํ ปุริสปุคฺคลสฺส หตฺถคฺคหณนฺติ วุตฺตํ ฯ เอเสว นโย สงฺฆาฏิกณฺณคฺคหเณปิ ฯ หตฺถคฺคหณนฺติ เอตฺถ จ หตฺถคฺคหณญฺจ อญฺญํปิ อปาราชิกกฺเขตฺเต คหณญฺจ เอกชฺฌํ กตฺวา หตฺถคฺคหณํ วุตฺตนฺติ เวทิตพฺพํ ฯ เตเนวสฺส ปทภาชเน หตฺถคฺคหณํ วา สาทิเยยฺยาติ หตฺโถ นาม กุปฺปรํ อุปาทาย ยาว อคฺคนขา เอตสฺส อสทฺธมฺมสฺส ปฏิเสวนตฺถาย อุพฺภกฺขกํ อโธชานุมณฺฑลํ คหณํ สาทิยติ อาปตฺติ ถุลฺลจฺจยสฺสาติ วุตฺตํ ฯ เอตฺถ จ อสทฺธมฺโมติ กายสํสคฺโค เวทิตพฺโพ น เมถุนธมฺโม ฯ น หิ เมถุนสฺส สามนฺตา ถุลฺลจฺจยํ โหติ ฯ วิญฺญู ปฏิพโล กายสํสคฺคํ สมาปชฺชิตุนฺติ วจนํปิ เจตฺถ สาธกํ ฯ

ติสฺสิตฺถิโย เมถุนนฺตํ น เสเว

ตโย ปุริเส ตโย จ อนริยปณฺฑเก น จาจเร

เมถุนํ พฺยญฺชนสฺมึ เฉชฺชํ สิยา เมถุนธมฺมปจฺจยา

ปญฺหาเมสา กุสเลหิ จินฺติตาติ ๑-

อิมาย ปริวาเร วุตฺตาย เสทโมจนคาถาย วิรุชฺฌตีติ เจ ฯ น เมถุนธมฺมสฺส ปุพฺพภาคตฺตา ฯ ปริวาเรเยว หิ เมถุนธมฺมสฺส ปุพฺพภาโค ชานิตพฺโพติ วณฺโณ อวณฺโณ กายสํสคฺโค ทุฏฺฐุลฺลวาจา อตฺตกามปาริจริยา วนมนุปฺปทานนฺติ เอวํ สุกฺกวิสฏฺฐิอาทีนิ ปญฺจ สิกฺขาปทานิ เมถุนธมฺมสฺส ปุพฺพภาโคติ วุตฺตานิ ฯ ตสฺมา กายสํสคฺโค เมถุนธมฺมสฺส ปุพฺพภาคตฺตา ปจฺจโย โหติ ฯ อิติ เฉชฺชํ สิยา เมถุนธมฺมปจฺจยาติ เอตฺถ อิมินา ปริยาเยน อตฺโถ เวทิตพฺโพ ฯ เอเตนูปาเยน สพฺพปเทสุ วินิจฺฉโย เวทิตพฺโพ ฯ อปิจ สงฺเกตํ วา คจฺเฉยฺยาติ เอตสฺส ปทภาชเน อิตฺถนฺนามํ อาคจฺฉาติ เอวํ นามกํ ฐานํ อาคจฺฉาติ อตฺโถ ฯ {๖๗๖} อฏฺฐมํ วตฺถุํ ปริปูเรนฺตี อสฺสมณี

@เชิงอรรถ: ๑. วิ. ปริวาร. ๘/๕๓๔-๕๓๕. โหตีติ อนุโลมโต วา ปฏิโลมโต วา เอกนฺตริกาย วา เยน เตน นเยน อฏฺฐมวตฺถุํ ปริปูเรนฺตีเยว อสฺสมณี โหติ ฯ ยา ปน เอกํ วา วตฺถุํ สตฺต วา วตฺถูนิ สตฺตกฺขตฺตุํปิ ปูเรนฺตี เนว อสฺสมณี โหติ อาปนฺนา อาปตฺติโย เทเสตฺวา มุจฺจติ ฯ อปิเจตฺถ คณนูปิกา อาปตฺติ เวทิตพฺพา ฯ วุตฺตํ เหตํ อตฺถาปตฺติ เทสิตา คณนูปิกา อตฺถาปตฺติ เทสิตา น คณนูปิกาติ ฯ ตตฺรายํ วินิจฺฉโย อิทานิ นาปชฺชิสฺสามีติ ธุรนิกฺเขปํ กตฺวา เทสิตา คณนูปิกา เทสิตคณนํ อุเปติ ปาราชิกสฺส องฺคํ น โหติ ฯ ตสฺมา ยา เอกํ อาปนฺนา ธุรนิกฺเขปํ กตฺวา เทเสตฺวา ปุน กิเลสวเสน อาปชฺชติ ปุน เทเสติ เอวํ อฏฺฐ วตฺถูนิ ปูเรนฺตีปิ ปาราชิกา น โหติ ฯ ยา ปน อาปชฺชิตฺวา ปุนปิ อญฺญํ วตฺถุํ อาปชฺชิสฺสามีติ สอุสฺสาหาว เทเสติ ตสฺสา สา อาปตฺติ อคณนูปิกา เทสิตาปิ อเทสิตาว โหติ เทสิตคณนํ น คจฺฉติ ปาราชิกสฺเสว องฺคํ โหติ อฏฺฐเม วตฺถุมฺหิ ปริปุณฺณมตฺเต ปาราชิกา โหติ ฯ เสสํ อุตฺตานเมวาติ ฯ ธุรนิกฺเขปสมุฏฺฐานํ กายวาจาจิตฺตโต สมุฏฺฐาติ กิริยา สญฺญาวิโมกฺขํ สจิตฺตกํ โลกวชฺชํ กายกมฺมํ วจีกมฺมํ อกุสลจิตฺตํ ทฺวิเวทนนฺติ ฯ

จตุตฺถปาราชิกสิกฺขาปทํ สมตฺตํ วณฺณนากฺกเมนาติ ฯ

อุทฺทิฏฺฐา โข อยฺยาโย อฏฺฐ ปาราชิกา ธมฺมาติ ภิกฺขู อารพฺภ ปญฺญตฺตา สาธารณา จตฺตาโร อิเม จ จตฺตาโรติ เอวํ ปาฏิโมกฺขุทฺเทสมตฺเตน อุทฺทิฏฺฐา โข อยฺยาโย อฏฺฐ ปาราชิกา ธมฺมาติ เอวเมตฺถ อตฺโถ ทฏฺฐพฺโพ ฯ เสสํ มหาวิภงฺเค วุตฺตนยเมวาติ ฯ

สมนฺตปาสาทิกาย วินยสํวณฺณนาย ภิกฺขุนีวิภงเค ปาราชิกกณฺฑวณฺณนา นิฏฺฐิตา ฯ