สุทธิกปฏิสัมภิทาญาณนิทเทส

๖๔-๖๗. สุทฺธิกปฏิสมฺภิทาญาณนิทฺเทสวณฺณนา

สุทฺธิกปฏิสมฺภิทาญาณนิทฺเทเส อิเมสํ ญาณานํ ปเภทาภาวโตเยว เหฏฺฐา วิย ปเภทํ อทสฺเสตฺวาเยว อตฺเถสุ ญาณํ อตฺถปฏิสมฺภิทาติอาทิ วุตฺตํ. ปญฺญาปเภทาภาเวปิ อตฺตนา ปฏิวิทฺธจตุสจฺจธมฺมตฺตวเสน นานตฺตสภาวโต อตฺถนานตฺเต ปญฺญา อตฺถปฏิสมฺภิทาญาณนฺติอาทิ วุตฺตํ. ตตฺถ นานตฺเตติ อตฺถาทีนํ อเนกภาเว. ววตฺถาเนติ อตฺถาทีนํ นิจฺฉยเน. สลฺลกฺขเณติ อตฺถาทีนํ สมฺมาทสฺสเน. อุปลกฺขเณติ อตฺถาทีนํ ภุสํ ทสฺสเน. ปเภเทติ อตฺถาทีนํ นานาเภเท. ปภาวเนติ อตฺถาทีนํ ปากฏกรเณน อุปฺปาทเน. โชตเนติ อตฺถาทีนํ ทีปเน. วิโรจเนติ อตฺถาทีนํ วิวิธา ทีปเน. ปกาสเนติ อตฺถาทีนํ ปกาสเน. "นานตฺเต"ติ มูลปทํ กตฺวา สพฺพสาธารณวเสน วุตฺตํ. "ววตฺถาเน"ติ โสตาปนฺนสฺส วเสน, "สลฺลกฺขเณ อุปลกฺขเณ"ติ สกทาคามิสฺส วเสน, "ปเภเท ปภาวเน"ติ อนาคามิสฺส วเสน, "โชตเน วิโรจเน ปกาสเน"ติ อรหโต วเสน วุตฺตนฺติ เอวเมตฺถ โยชนา กาตพฺพาติ.

สุทฺธิกปฏิสมฺภิทาญาณนิทฺเทสวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

อิติ สทฺธมฺมปฺปกาสินิยา ปฏิสมฺภิทามคฺคฏฺฐกถาย

ปฐโม ภาโค