๔. สังคหิเตนสังคหิตปทนิทเทส
เล่มที่ ๓๖ · ข้อ ๑๘๗ · บรรทัด ๗๔๘
คัดจากอรรถกถาบาลี อักษรโรมัน ตัวบทจาก 84000.org
อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน
4. Catutthanaya saṅgahitenasaṅgahitapadavaṇṇanā
Idāni saṅgahitenasaṅgahitapadaṃ bhājetuṃ samudayasaccenātiādi āraddhaṃ. Tattha yaṃ khandhādīhi saṅgahitena khandhādivasena saṅgahitaṃ, puna tasseva khandhādīhi
@Footnote: 1 cha.Ma......viññāṇakkhandhā ca 2 cha.Ma. saṅkhārasadiso
@3 cha.Ma. ettha pi-saddo na dissati Saṅgahaṃ pucchitvā vissajjanaṃ kataṃ, taṃ khandhāyatanadhātūsu ekampi sakalakoṭṭhāsaṃ gahetvā ṭhitapadesu na yujjati. Sakalena hi khandhādipadena aññaṃ khandhādivasena saṅgahitaṃ nāma natthi, yaṃ attano saṅgāhakaṃ saṅgaṇhitvā puna teneva khandhādi- vasena 1- saṅgahaṃ gaccheyya, tasmā tathārūpāni padāni imasmiṃ vāre na gahitāni. Yāni pana padāni saṅkhārekadesaṃ vā aññena asammissaṃ dīpenti vedanekadesaṃ vā sukhumarūpaṃ vā saccekadesaṃ 2- vā, tāni idha gahitāni. Tesaṃ idamuddānaṃ:-
"dve saccā paṇṇarasindriyā ekādasa paṭiccapadā
uddhaṃ pana 3- ekādasa gocchakapadamettha 4- tiṃsavidhā"ti.
Pañhā panettha dveyeva honti. Tattha yaṃ pucchāya uddhaṭaṃ padaṃ, tadeva yehi dhammehi khandhādivasena saṅgahitaṃ, te dhamme sandhāya sabbattha ekena khandhenātiādi vuttaṃ. Tatrāyaṃ nayo:- samudayasaccena hi taṇhāvajjā sesasaṅkhārā khandhādisaṅgahena saṅgahitā. Puna tehi taṇhāva saṅgahitā, sā taṇhā puna saṅkhāreheva khandhādisaṅgahena saṅgahitāti. Eseva nayo sabbattha. Arūpadhammapucchāsu panettha saṅkhārakkhandho vā vedanākkhandho vā eko khandho nāma, rūpadhammapucchāsu eko rūpakkhandho. Paridevapucchāya saddāyatanaṃ ekaṃ āyatanaṃ nāma, saddadhātuyeva 5- ekā dhātu nāma, sesaṭṭhānesu dhammāyatanadhammadhātuvasena 6- attho veditabboti.
Saṅgahitenasaṅgahitapadavaṇṇanā niṭṭhitā.
ที่มา: อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน เล่มที่ ๕๕ จาก 84000.org
รายงานข้อผิดพลาด