นัตถิ อรหโต อกาลมัจจูติกถา

๒. นตฺถิอรหโตอกาลมจฺจูติกถาวณฺณนา

อิทานิ นตฺถิ อรหโต อกาลมจฺจูติกถา นาม โหติ. ตตฺถ "นาหํ ภิกฺขเว สญฺเจตนิกานํ กมฺมานํ กตานํ อุปจิตานํ อปฺปฏิสํวิทิตฺวา

@เชิงอรรถ: ๑ ฉ.ม. ทิสฺวา พฺยนฺตีภาวํ วทามี"ติ ๑- สุตฺตสฺส อตฺถํ อโยนิโส คเหตฺวา "อรหตา นาม สพฺพกมฺมวิปากํ ปฏิสํเวทยิตฺวาว ปรินิพฺพายิตพฺพํ, ตสฺมา นตฺถิ อรหโต อกาลมจฺจู"ติ เยสํ ลทฺธิ เสยฺยถาปิ ราชคิริกานญฺเจว สิทฺธตฺถิกานญฺจ, เต สนฺธาย ปุจฺฉา สกวาทิสฺส, ปฏิญฺญา อิตรสฺส. อถ นํ "สเจ ตสฺส นตฺถิ อกาลมจฺจุ, อรหนฺตฆาตเกน นาม น ภวิตพฺพนฺ"ติ โจเทตุํ นตฺถิ อรหนฺตฆาตโกติ อาห. อิตโร อนนฺตริยกมฺมสฺส เจว ตาทิสานญฺจ ปุคฺคลานํ สพฺภาวโต ปฏิกฺขิปติ.

วิสํ น กเมยฺยาติ ปเญฺห "ยาว ปุพฺเพ กตกมฺมํ ปริกฺขยํ น คจฺฉติ, ตาว น กมตี"ติ ลทฺธิยา ปฏิกฺขิปติ. เสสเมตฺถ ยถาปาลิเมว นิยฺยาติ.

นาหํ ภิกฺขเวติ สุตฺตํ อิทํ สนฺธาย วุตฺตํ:- สญฺเจตนิกานํ กมฺมานํ กตานํ วิปากํ อปฺปฏิสํเวทิตฺวา อวินฺทิตฺวา อนนุภวิตฺวา พฺยนฺตีภาวํ เตสํ กมฺมานํ ปริวฏุมปริจฺฉินฺนภาวํ น วทามิ, ตญฺจ โข ทิฏฺฐธมฺมเวทนียานํ ทิฏฺเฐว ธมฺเม, น ตโต ปรํ, อุปปชฺชเวทนียานํ อนนฺตรํ อุปปตฺตึ อุปปชฺชิตฺวาว, น ตโต ปรํ, อปราปริยเวทนียานํ กมฺมานํ ๒- ยทา วิปาโกกาสํ ลภนฺติ, ตถารูเป อปเร ๓- วา ปริยาเย. เอวํ สพฺพถาปิ สํสารปวตฺเต สติ ลทฺธวิปากวาเร กมฺเม น วิชฺชติ โส ๔- ชคติปฺปเทโส, ยตฺร ฐิโต ๕- มุจฺเจยฺย ปาปกมฺมาติ. เอวํ สนฺเต ยเทตํ "อลทฺธวิปากวารมฺปิ กมฺมํ อวสฺสํ อรหตา ๖- ปฏิสํเวทิตพฺพนฺ"ติ กปฺปนาวเสน "นตฺถิ อรหโต อกาลมจฺจู"ติ ลทฺธิปติฏฺฐาปนํ กตํ, ตํ ทุกฺกฏเมวาติ.

นตฺถิอรหโตอกาลมจฺจูติกถาวณฺณนา นิฏฺฐิตา.

@เชิงอรรถ: ๑ องฺ.ทสก. ๒๔/๒๑๗/๒๔๑ ๒ ฉ.ม. อยํ ปาโฐ น ทิสฺสติ

@๓ ฉ.ม. อปราปเร ๔ ฉ.ม. วิชฺชเตโส

@๕ ฉ.ม. ยตฺถฏฺฐิโต ๖ ฉ.ม. อรหโต