อนันตรปัจจัย
เล่มที่ ๔๐ · ข้อ ๕ · บรรทัด ๖๓
คัดจากอรรถกถาบาลี อักษรโรมัน ตัวบทจาก 84000.org
อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน
4. Anantarapaccayaniddesavaṇṇanā
Anantarapaccayaniddese manodhātuyāti vipākamanodhātuyā. Manoviññāṇa- dhātuyāti santīraṇakiccāya ahetukavipākamanoviññāṇadhātuyā. Tato paraṃ pana voṭṭhabbanajavanatadārammaṇabhavaṅgakiccā manoviññāṇadhātuyo vattabbā siyuṃ, tā avuttāpi iminā nayena veditabbāti nayaṃ dassetvā desanā saṅkhittā. "purimā purimā kusalā dhammā"tiādike ca chaṭṭhe naye tā saṅgahitātipi idha na vuttāti veditabbā. Tattha purimā purimāti chasu dvāresupi anantarātītā kusalajavanadhammā daṭṭhabbā. Pacchimānaṃ pacchimānanti anantaraṃ uppajjamānānaññeva. Kusalānanti sadisakusalānaṃ. Abyākatānanti idaṃ pana kusalānantaraṃ tadārammaṇabhavaṅgaphala- samāpattivasena vuttaṃ. Akusalamūlake abyākatānanti tadārammaṇabhavaṅgasaṅkhātānaññeva. Abyākatamūlake abyākatānanti āvajjanajavanavasena vā bhavaṅgavasena vā pavattānaṃ kiriyāvipākābyākatānaṃ. Kiriyāmanodhātuto paṭṭhāya pana yāva voṭṭhabbanakiccā manoviññāṇadhātu, tāva pavattesu vīthicittesupi ayaṃ nayo labbhateva. Kusalānanti pañcadvāre voṭṭhabbanānantarānaṃ manodvāre āvajjanānantarānaṃ paṭhamajavanakusalānaṃ. Akusalānanti padepi eseva nayo. Yesaṃ yesanti idaṃ sabbesampi anantarapaccayadhammānaṃ saṅkhepalakkhaṇanti ayaṃ tāvettha pālivaṇṇanā.
Ayaṃ pana anantarapaccayo nāma ṭhapetvā nibbānaṃ catubhūmiko arūpadhammarāsiyevāti veditabbo. So jātivasena kusalākusalavipākakiriyābhedato 1- catudhā bhijjati.
@Footnote: 1 cha.Ma......vipākakiriyato Tattha kusalo kāmāvacarādibhedato catubbidho hoti, akusalo kāmāvacarova, vipāko catubhūmiko, kiriyānantarapaccayo pana tebhūmikoti evamettha nānappakārabhedato viññātabbo vinicchayo.
Evaṃ bhinne panettha kāmāvacarakusalo attanā sadisasseva kāmāvacarakusalassa anantarapaccayo hoti. Ñāṇasampayuttakāmāvacarakusalo pana rūpāvacarakusalassa arūpāvacarakusalassa lokuttarakusalassa cāti 1- imesaṃ tiṇṇaṃ rāsīnaṃ anantarapaccayo hoti. Kāmāvacarakusalo ca kāmāvacaravipākassa, rūpāvacaravipākassa, arūpāvacaravipākassa, ñāṇasampayutto lokuttaravipākassāpīti imesaṃ catunnaṃ rāsīnaṃ anantarapaccayo hoti. Rūpāvacarakusalo rūpāvacarakusalassa ñāṇasampayuttakāmāvacaravipākassa rūpāvacaravipākassa cāti 1- imesaṃ tiṇṇaṃ rāsīnaṃ anantarapaccayo hoti. Arūpāvacarakusalo tesaṃ dvinnaṃ vipākānaṃ attano kusalassa vipākassa cāti avisesena catunnaṃ rāsīnaṃ anantarapaccayo hoti. Visesena panettha nevasaññānāsaññāyatanakusalo anāgāmiphalasaṅkhātassa lokuttaravipākassāpi anantarapaccayo hoti. Lokuttarakusalo lokuttaravipākasseva anantarapaccayo hoti. Akusalo avisesena akusalassa ceva kusalākusalavipākassa ca. Visesena panettha sukhamajjhattavedanāsampayutto akusalo rūpāvacarārūpāvacara- vipākassāpīti imesaṃ catunnaṃ rāsīnaṃ anantarapaccayo hoti.
Kāmāvacaravipākassa ñāṇasampayutto vā ñāṇavippayutto vā vipāko kāmāvacarakiriyāvajjanassa, ñāṇasampayuttavipāko panettha paṭisandhivasena uppajjamānassa rūpāvacarārūpāvacaravipākassāpīti imesaṃ catunnaṃ rāsīnaṃ anantarapaccayo hoti. Rūpāvacaravipāko sahetukakāmāvacaravipākassa rūpāvacaravipākassa arūpāvacaravipākassa kāmāvacarakiriyāvajjanassa cāti 1- imesaṃ catunnaṃ rāsīnaṃ anantarapaccayo hoti. Arūpāvacaravipāko tihetukakāmāvacaravipākassa arūpāvacaravipākassa
@Footnote: 1 cha.Ma. ca-saddo na dissati Kāmāvacarakiriyāvajjanassa cāti imesaṃ tiṇṇaṃ rāsīnaṃ anantarapaccayo hoti. Lokuttaravipāko tihetukakāmāvacaravipākassa rūpāvacarārūpāvacaralokuttaravipākassa cāti imesaṃ catunnaṃ rāsīnaṃ anantarapaccayo hoti.
Kāmāvacarakiriyā 1- kāmāvacarakusalassa akusalassa catubhūmikavipākassa tebhūmikakiriyassa cāti navannaṃ rāsīnaṃ anantarapaccayo hoti. Rūpāvacarakiriyā 2- tihetukakāmāvacara- vipākassa rūpāvacaravipākassa rūpāvacarakiriyassa cāti tiṇṇaṃ rāsīnaṃ anantarapaccayo hoti. Arūpāvacarakiriyā 3- tihetukakāmāvacaravipākassa rūpāvacarārūpāvacaralokuttara- vipākassa arūpāvacarakiriyassa cāti pañcannaṃ rāsīnaṃ anantarapaccayo hoti. Evamettha paccayuppannatopi viññātabbo vinicchayoti.
Anantarapaccayaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā.
ที่มา: อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน เล่มที่ ๕๕ จาก 84000.org
รายงานข้อผิดพลาด