ข้ามไปยังเนื้อหา
ธรรมคลัง
หน้าแรกหนังสือบทสวดพระไตรปิฎกชาดกหมวดธรรม
ENเข้าสู่ระบบสมัครสมาชิก
ธรรมคลัง

แหล่งรวมหนังสือ พระสูตร บทสวด และพระไตรปิฎก เพื่อการเรียนรู้ ฝึกฝน และการใช้ชีวิตอย่างมีสติในทุกวัน

เมนูหลัก

  • หน้าแรก
  • หนังสือ
  • บทสวด
  • พระไตรปิฎก
  • ชาดก
  • หมวดธรรม
  • ค้นหา

เกี่ยวกับเรา

  • เกี่ยวกับโครงการ
  • แหล่งที่มาของเนื้อหา
  • ร่วมสนับสนุน

บริการช่วยเหลือ

  • ที่เก็บไว้
  • สำรวจคลังธรรมะ
  • ฟังธรรม
  • API สำหรับนักพัฒนา
“
“สพฺพทานํ ธมฺมทานํ ชินาติ”การให้ธรรมเป็นทานย่อมชำนะการให้ทั้งปวง
ธรรมบท ๓๕๔

© ๒๕๖๙ ธรรมคลัง สงวนลิขสิทธิ์

  1. หน้าแรก
  2. /
  3. พระไตรปิฎก
  4. /
  5. เล่มที่ ๒๖
  6. /
  7. …
  8. /
  9. เถรคาถา
  10. /
  11. ทุกนิบาต
  12. /
  13. ๔. วรรคที่ ๔
  14. /
  15. ๗. โสณโปฏิริยปุตตเถรคาถา

๗. โสณโปฏิริยปุตตเถรคาถา

เล่มที่ ๒๖ · ข้อ ๒๙๔ · บรรทัด ๕๙๓๙

คัดจากอรรถกถาบาลี อักษรโรมัน ตัวบทจาก 84000.org

ฉบับหลวงฉบับมหาจุฬาฯบาลีอักษรไทยPALI ROMANอรรถกถาอรรถกถาบาลีอักษรไทยAtthakatha PaliRoman
พรีวิว / พิมพ์ PDFโหมดอ่านต่อเนื่อง

อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน

294. 7. Soṇapoṭiriyaputtattheragāthāvaṇṇanā

na tāva supituṃ hotīti āyasmato soṇassa poṭiriyaputtassa 3- gāthā. Kā uppatti?

ayampi purimabuddhesu katādhikāro sikhissa bhagavato kāle vanacaro hutvā jīvanto ekadivasaṃ satthāraṃ disvā pasannacitto kurañjiyaphalaṃ 4- satthuno adāsi. So tena puññakammena devamanussesu saṃsaranto imasmiṃ buddhuppāde kapilavatthusmiṃ poṭiriyassa nāma gāmabhojakassa 5- putto hutvā nibbatti, soṇotissa nāmaṃ ahosi. So vayappatto bhaddiyassa sākiyarañño senāpati ahosi. Atha bhaddiyarāje heṭṭhā vuttanayena pabbajite senāpati "rājāpi nāma pabbaji, kiṃ mayhaṃ gharāvāsenā"ti pabbaji. Pabbajitvā pana niddārāmo viharati, na bhāvanamanuyuñjati. Taṃ bhagavā

@Footnote: 1 i. tādibhāvāvahanena 2 Sī.,i. uttamapuggalaṃ 3 Sī. soṇassa seṭṭhiputtattherassa

@4 Sī. kuruñjiyaphalaṃ, i. kuraṇḍiyaphalaṃ 5 Sī. selissariyanāmakassa gāmabhojakassa Anupiyāyaṃ ambavane viharanto attano obhāsaṃ pharāpetvā tenassa satiṃ janetvā imāya gāthāya taṃ ovadanto:-

[193]

"na tāva supituṃ hoti ratti nakkhattamālinī

paṭijaggitumevesā ratti hoti vijānatā.

[194]

Hatthikkhandhāvapatitaṃ kuñjaro ce anukkame

saṅgāme me mataṃ seyyo yañce jīve parājito"ti gāthādvayaṃ abhāsi.

Tattha na tāva supituṃ hoti, ratti nakkhattamālinīti aṭṭhahi akkhaṇehi vajjitaṃ navamaṃ khaṇaṃ labhitvā ṭhitassa viññujātikassa yāva na arahattaṃ hatthagataṃ hoti, tāva ayaṃ nakkhattamālinī ratti supituṃ niddāyituṃ na hoti, supanassa kālo na hoti. Apica kho paṭijaggitumevesā, ratti hoti vijānatāti esā ratti nāma manussānaṃ migapakkhīnañca niddūpagamanena visesato nissaddavelābhūtā paṭipattiṃ attani sañjaggituṃ jāgariyānuyogamanuyuñjitumeva 1- vijānatā viññunā icchitā hotīti.

Taṃ sutvā soṇo saṃviggataramānaso 2- hirottappaṃ paccupaṭṭhapetvā abbokāsikaṅgaṃ adhiṭṭhāya vipassanāya kammaṃ karonto "hatthikkhandhāvapatitan"ti dutiyaṃ gāthamāha. Tattha avapatitanti avamukhaṃ patitaṃ uddhaṃpādaṃ adhomukhaṃ patitaṃ. Kuñjaro ce anukkameti kuñjaro anukkameyya ce. Idaṃ vuttaṃ hoti:- yadāhaṃ hatthimāruhitvā saṅgāmaṃ paviṭṭho hatthikkhandhato patito, tadāhaṃ saṅgāme tena hatthinā maddito mato ahosiṃ ce, taṃ me maraṇaṃ seyyo, yañce idāni kilesehi parājito jīveyyaṃ, 3- taṃ na seyyoti. Imaṃ gāthaṃ vadantoyeva vipassanaṃ ussukkāpetvā arahattaṃ pāpuṇi. Tena vuttaṃ apadāne 4- :-

@Footnote: 1 Sī., i.....manuyuñjitukāmena 2 Sī. taṃ sutvā so tena saṃviggamānaso

@3 Ma. jīveyya 4 khu.apa. 33/101/152 kurañjiyaphaladāyakattherāpadāna (syā)

"migaluddo pure āsiṃ vipine vicaraṃ ahaṃ

addasaṃ virajaṃ buddhaṃ sabbadhammāna pāraguṃ.

Kurañjiyaphalaṃ gayha buddhaseṭṭhassadāsahaṃ

puññakkhettassa dhīrassa 1- pasanno sehi pāṇibhi.

Ekatiṃse ito kappe yaṃ phalaṃ adadiṃ tadā

duggatiṃ nābhijānāmi phaladānassidaṃ phalaṃ.

Kilesā jhāpitā mayhaṃ .pe. kataṃ buddhassa sāsanan"ti.

Arahattaṃ pana patvā "satthārā vuttaṃ, attanā vuttan"ti ubhayaṃ hi gāthaṃ "hatthikkhandhāvapatitan"tiādinā paccudāhāsi. Tena idameva aññābyākaraṇaṃ ahosīti.

Soṇapoṭiriyaputtattheragāthāvaṇṇanā niṭṭhitā.

ที่มา: อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน เล่มที่ ๓๒ จาก 84000.org

รายงานข้อผิดพลาด
หัวข้อก่อนหน้า๖. ขิตณเถรคาถากลับไปยังสารบัญเล่มที่ ๒๖๔. วรรคที่ ๔หัวข้อถัดไป๘. นิสภเถรคาถา