๘. อัมพวิมาน
เล่มที่ ๒๖ · ข้อ ๔๖ · บรรทัด ๑๖๑๘
คัดจากอรรถกถาบาลี อักษรโรมัน ตัวบทจาก 84000.org
อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน
46. 8. Ambavimānavaṇṇanā
dibbaṃ te ambavanaṃ rammanti ambavimānaṃ. Tassa kā uppatti? bhagavā sāvatthiyaṃ viharati jetavane. Tena samayena sāvatthiyaṃ aññatarā upāsikā
@Footnote: 1 Ma. meghānaṃ pariyantehi Āvāsadānassa mahapphalatañca mahānisaṃsatañca sutvā chandajātā bhagavantaṃ abhivādetvā evamāha "ahaṃ bhante ekaṃ āvāsaṃ kāretukāmā, icchāmi tādisaṃ okāsaṃ, ācikkhatū"ti. Bhagavā bhikkhū āṇāpesi, bhikkhū tassā okāsaṃ dassesuṃ. 1- Sā tattha ramaṇīyaṃ āvāsaṃ kāretvā tassa samantato ambarukkhe ropesi, so āvāso samantato ambapantīhi parikkhitto chāyūdakasampanno muttājālasadisavālukā- kiṇṇapaṇḍarabhūmibhāgo ativiya manoharo ahosi. Sā taṃ vihāraṃ nānāvaṇṇehi vatthehi pupphadāmagandhadāmādīhi ca devavimānaṃ viya alaṅkaritvā telapadīpaṃ āropetvā ambarukkhe ca ahatehi vatthehi veṭhetvā saṃghassa niyyādesi.
Sā aparabhāge kālaṃ katvā tāvatiṃsabhavane nibbatti, tassā mahantaṃ vimānaṃ pāturahosi ambavanaparikkhittaṃ. Sā tattha accharāgaṇaparivāritā dibbasampattiṃ anubhavati. 2- Taṃ āyasmā mahāmoggallāno upagantvā imāhi gāthāhi pucchi:-
"dibbaṃ te ambavanaṃ rammaṃ pāsādettha mahallako
nānātūriyasaṅghuṭṭho accharāgaṇaghosito.
Padīpo cettha jalati niccaṃ sovaṇṇayo mahā
dussaphalehi rukkhehi samantā parivārito.
Kena te'tādiso vaṇṇo kena te idha mijjhati
uppajjanti ca te bhogā ye keci manaso piyā.
Pucchāmi taṃ devi mahānubhāve
manussabhūtā kimakāsi puññaṃ
kenāsi evañjalitānubhāvā
vaṇṇo ca te sabbadisā pabhāsatī"ti.
@Footnote: 1 Ma. ārocesuṃ 2 Sī.,i. paccanubhoti
Sā devatā attamanā moggallānena pucchitā
pañhaṃ puṭṭhā viyākāsi yassa kammassidaṃ phalaṃ.
"ahaṃ manussesu manussabhūtā
purimāya jātiyā manussaloke
vihāraṃ saṃghassa kāresiṃ
ambehi parivāritaṃ.
Pariyosite vihāre kārente niṭṭhite mahe
ambehi chādayitvāna 1- katvā dussamaye phale.
Padīpaṃ tattha jāletvā bhojayitvā gaṇuttamaṃ
niyyādesiṃ taṃ saṃghassa pasannā sehi pāṇibhi.
Tena me ambavanaṃ rammaṃ pāsādettha mahallako
nānātūriyasaṅghuṭṭho acchāgaṇaghosito.
Padīpo cettha jalati niccaṃ sovaṇṇayo mahā
dussaphalehi rukkhehi samantā parivārito.
Tena me'tādiso vaṇṇo tena me idha mijjhati
uppajjanti ca me bhogā ye keci manaso piyā.
Akkhāmi taṃ bhikkhu mahānubhāva
manussabhūtā yamakāsi puññaṃ
tenamhi evañjalitānubhāvā
vaṇṇo ca me sabbadisā pabhāsatī"ti
@Footnote: 1 Sī. ambe acchādayitvāna, i. ambehacchādayitvāna Sā devatā byākāsi.
#[783] Tattha mahallakoti mahanto āyāmavitthārehi ubbedhena ca vipulo, uḷāratamoti attho. Accharāgaṇaghositoti taṃ pamodituṃ saṅgītivasena ceva piyasallāpavasena ca accharāsaṃghena samugghosito.
#[784] Padīpo cettha jalatīti sūriyarasmisamujjalakiraṇavitāno ratanapadīpo ca ettha etasmiṃ pāsāde abhijalati. Dussaphalehīti dussāni phalāni etesanti dussaphalā, tehi samuggiriyamānadibbavatthehīti attho.
#[789] Kārente niṭṭhite maheti katapariyositassa vihārassa mahe pūjāya karīyamānāya ca. Katvā dussamaye phaleti dusseyeva tesaṃ ambānaṃ phalaṃ katvā.
#[790] Gaṇuttamanti gaṇānaṃ uttamaṃ bhagavato sāvakasaṃghaṃ. Niyyādesinti sampaṭicchāpesiṃ, adāsinti attho. Sesaṃ vuttanayameva.
Ambavimānavaṇṇanā niṭṭhitā.
ที่มา: อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน เล่มที่ ๓๐ จาก 84000.org
รายงานข้อผิดพลาด