๖. มัจฉชาดก
เล่มที่ ๒๗ · ข้อ ๒๘๑ · บรรทัด ๑๖๓๒เรื่องนี้ในคลังชาดก
คัดจากอรรถกถาบาลี อักษรโรมัน ตัวบทจาก 84000.org
อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน
6 Macchajātakaṃ
na māyamaggi tapatīti idaṃ satthā jetavane viharanto purāṇadutiyikapalobhanaṃ ārabbha kathesi.
Tañhi bhikkhuṃ satthā saccaṃ kira tvaṃ bhikkhu ukkaṇṭhitoti pucchitvā saccaṃ bhanteti vutte kena ukkaṇṭhāpitosīti puṭṭho purāṇadutiyikāyāti āha. Atha naṃ satthā ayaṃ te bhikkhu itthī anatthakārikā, pubbepi tvaṃ etaṃ nissāya sūlena vijjhitvā aṅgāresu pacitvā khāditabbataṃ patto paṇḍite nissāya jīvitaṃ labhīti vatvā atītaṃ āhari.
Atīte bārāṇasiyaṃ brahmadatte rajjaṃ kārente bodhisatto tassa purohito ahosi. Athekadivasaṃ kevaṭṭā jāle laggaṃ macchaṃ uddharitvā uṇhavālukāpiṭṭhe ṭhapetvā aṅgāresu naṃ pacitvā khādissāmāti sūlaṃ tacchesuṃ. Maccho macchiṃ ārabbha paridevamāno imā gāthā avoca
na māyamaggi tapati na sūlo sādhu tacchito,
yañca maṃ maññate macchī aññaṃ so ratiyā gato
so maṃ dahati rāgaggi cittañcūpatapeti maṃ,
jālino muñcathayirā, na kāme haññate kvacīti.
Tattha na māyamaggīti na maṃ ayaṃ aggi tapati na tāpaṃ janeti na socayatīti attho. Na sūloti ayaṃ sūlopi sādhu tacchito maṃ na tapati na me sokaṃ uppādeti. Yañca maṃ maññate macchīti yaṃ pana maṃ macchī evaṃ maññati aññaṃ macchiṃ so pañcakāmaguṇaratiyā gatoti tadeva maṃ tapati socayati maṃ dahati. So maṃ dahatīti yo panesa rāgaggi so maṃ dahati jhāpeti. Cittañcūpatapeti manti rāgasampayuttakaṃ mama cittameva maṃ upatāpeti kilameti viheṭheti. Jālinoti kevaṭṭe ālapati. Te hi jālassa atthitāya jālinoti vuccanti. Muñcathayirāti paṭimuñcatha me 1- sāminoti yācati. Na kāme haññate kvacīti kāme patiṭṭhito kāmena nīyamāno satto na kvaci haññati. Na hi taṃ tumhādisā hanituṃ anucchavikāti
@Footnote: 1 mantipi. Paridevati. Atha vā kāmeti hetuvacane bhummaṃ, kāmahetu macchiṃ anubandhamāno nāma kvaci tumhādisehi haññatīti paridevati.
Tasmiṃ khaṇe bodhisatto nadītīraṃ gato tassa macchassa paridevitaṃ sutvā kevaṭṭe upasaṅkamitvā taṃ macchaṃ moceti.
Satthā imaṃ dhammadesanaṃ āharitvā saccāni pakāsetvā jātakaṃ samodhānesi. Saccapariyosāne ukkaṇṭhito bhikkhu sotāpattiphale patiṭṭhahi. Tadā macchī purāṇadutiyikā ahosi, ukkaṇṭhitabhikkhu maccho, purohito pana ahamevāti.
Macchajātakaṃ chaṭṭhaṃ.
-------
ที่มา: อรรถกถาบาลี อักษรโรมัน เล่มที่ ๓๗ จาก 84000.org
รายงานข้อผิดพลาด