๑๐. มุณิกชาดก

๑๐ มุณิกชาตกํ

มา มุณิกสฺสาติ อิทํ สตฺถา เชตวเน วิหรนฺโต ถุลฺลกุมาริกปฺปโลภนํ อารพฺภ กเถสิ ฯ

ตํ เตรสนิปาเต จุลฺลนารทกสฺสปชาตเก อาวิภวิสฺสติ ฯ สตฺถา ปน ตํ ภิกฺขุํ สจฺจํ กิร ตฺวํ ภิกฺขุ อุกฺกณฺฐิโตสีติ ปุจฺฉิ ฯ อาม ภนฺเตติ ฯ กึ นิสฺสายาติ ฯ ถุลฺลกุมาริกปฺปโลภนํ ภนฺเตติ ฯ สตฺถา น อิทาเนว ภิกฺขุ เอสา ตว อนตฺถการิกา ปุพฺเพปิ ตฺวํ อิมิสฺสา วิวาหทิวเส ชีวิตกฺขยํ ปตฺวา มหาชนสฺส อุตฺตริภงฺคภาวํ ปตฺโตติ วตฺวา อตีตํ อาหริ ฯ

อตีเต พาราณสิยํ พฺรหฺมทตฺเต รชฺชํ กาเรนฺเต โพธิสตฺโต เอกสฺมึ คามเก เอกสฺส กุฏุมฺพิกสฺส เคเห โคโยนิยํ นิพฺพตฺติ มหาโลหิโตติ นาเมน ฯ กนิฏฺฐภาตาปิสฺส จูฬโลหิโต นาม อโหสิ ฯ เตเยว เทฺว ภาติเก นิสฺสาย ตสฺมึเยว กุเล กมฺมธุรํ วตฺตติ ฯ ตสฺมึ ปน กุเล เอกา กุมาริกา อตฺถิ ฯ ตํ เอโก นครวาสี กุลปุตฺโต อตฺตโน ปุตฺตสฺส วาเรสิ ฯ ตสฺสา มาตาปิตโร กุมาริกาย วิวาหกาเล อาคตานํ ปาหุนกานํ อุตฺตริภงฺโค ภวิสฺสตีติ ยาคุภตฺตํ ทตฺวา มุณิกนฺนาม สูกรํ โปเสสุํ ฯ ตํ ทิสฺวา จูฬโลหิโต ภาตรํ ปุจฺฉิ อิมสฺมึ กุเล กมฺมธุรํ วตฺตมานํ อมฺเห เทฺว ภาติเก นิสฺสาย วตฺตติ อิเม ปน อมฺหากํ ติณปลาสาทีเนว เทนฺติ สูกรํ ยาคุภตฺเตน โปเสนฺติ เกน นุ โข การเณเนส เอตํ ลภตีติ ฯ อถสฺส ภาตา ตาต จูฬโลหิต มา ตฺวํ เอตสฺส โภชนํ ปิหยิ อยํ สูกโร มรณภตฺตํ ภุญฺชติ เอติสฺสาปิ กุมาริกาย วิวาหกาเล อาคตปาหุนกานํ อุตฺตริภงฺโค ภวิสฺสตีติ อิเม เอตํ สูกรํ โปเสนฺติ อิโต กติปาหจฺจเยน เต มนุสฺสา อาคมิสฺสนฺติ อถ นํ สูกรํ ปาเทสุ คเหตฺวา กฑฺฒิยมานํ เหฏฺฐามญฺจโต นีหริตฺวา ชีวิตกฺขยํ ปาเปตฺวา ปาหุนกานํ สูปพฺยญฺชนํ กริยมานํ ปสฺสิสฺสสีติ วตฺวา อิมํ คาถมาห

มา มุณิกสฺส ปิหยิ อาตุรนฺนานิ ภุญฺชติ

อปฺโปสฺสุโก ภุสงฺขาท เอตํ ทีฆายุลกฺขณนฺติ ฯ

ตตฺถ มา มุณิกสฺส ปิหยีติ มุณิกสฺส โภชเน ปิหํ มา อุปฺปาทยิ เอส สุโภชนํ ภุญฺชตีติ มา มุณิกสฺส ปิหยิ กทา นุ โข อหมฺปิ เอวํ สุขิโต ภเวยฺยนฺติ มา มุณิกภาวํ ปฏฺฐยิ อยญฺหิ อาตุรนฺนานิ ภุญฺชติ ฯ อาตุรนฺนานีติ มรณโภชนานิ ฯ อปฺโปสฺสุโก ภุสงฺขาทาติ ตสฺส โภชเน นิรุสฺสุกฺโก หุตฺวา อตฺตนา ลทฺธํ ภุสงฺขาท ฯ เอตํ ทีฆายุลกฺขณนฺติ เอตํ ทีฆายุภาวสฺส การณํ ฯ

ตโต นจิรสฺเสว เต มนุสฺสา อาคมึสุ ฯ มุณิกํ ฆาเตตฺวา นานปฺปกาเรหิ ปจึสุ ฯ โพธิสตฺโต จูฬโลหิตํ อาห ทิฏฺโฐ เต ตาต มุณิโกติ ฯ ทิฏฺฐํ เม ภาติก มุณิกสฺส โภชนผลํ เอตสฺส ภตฺตโต สตคุเณน สหสฺสคุเณน อมฺหากํ ติณปลาสภุสมตฺตเมว อุตฺตมญฺจ อนวชฺชญฺจ ทีฆายุลกฺขณญฺจาติ ฯ

สตฺถา เอวํ โข ตฺวํ ภิกฺขุ ปุพฺเพปิ อิมํ กุมาริกํ นิสฺสาย ชีวิตกฺขยํ ปตฺวา มหาชนสฺส อุตฺตริภงฺคภาวํ คโตติ อิมํ ธมฺมเทสนํ อาหริตฺวา สจฺจานิ ปกาเสสิ ฯ สจฺจปริโยสาเน อุกฺกณฺฐิตภิกฺขุ โสตาปตฺติผเล ปติฏฺฐาสิ ฯ สตฺถาปิ อนุสนฺธึ ฆเฏตฺวา ชาตกํ สโมธาเนสิ ตทา มุณิกสูกโร อุกฺกณฺฐิตภิกฺขุ อโหสิ ถุลฺลกุมาริกา เอสาเอว จูฬโลหิโต อานนฺโท มหาโลหิโต ปน อหเมวาติ ฯ

มุณิกชาตกํ ทสมํ ฯ

กุรุงฺควคฺโค ตติโย ฯ