๗. กากาติชาดก

กากาติชาตกํ

วาติ จายํ ตโต คนฺโธติ อิทํ สตฺถา เชตวเน วิหรนฺโต เอกํ อุกฺกณฺฐิตภิกฺขุํ อารพฺภ กเถสิ ฯ

ตทา หิ สตฺถา ตํ ภิกฺขุํ สจฺจํ กิร ตฺวํ ภิกฺขุ อุกฺกณฺฐิโตสีติ ปุจฺฉิตฺวา สจฺจํ ภนฺเตติ วุตฺเต กสฺมา อุกฺกณฺฐิโตสีติ ฯ กิเลสวเสน ภนฺเตติ ฯ ภิกฺขุ มาตุคาโม นาม อรกฺขิโย น สกฺกา รกฺขิตุํ โปราณกปณฺฑิตา ปน ปุพฺเพ มาตุคามํ สมุทฺทมชฺเฌ สิมฺพลีรุกฺขวิมาเน อุสฺสาเปนฺตาปิ รกฺขิตุํ นาสกฺขึสูติ วตฺวา อตีตํ อาหริ ฯ

อตีเต พาราณสิยํ พฺรหฺมทตฺเต รชฺชํ กาเรนฺเต โพธิสตฺโต ตสฺส อคฺคมเหสิยา กุจฺฉิมฺหิ นิพฺพตฺติตฺวา วยปฺปตฺโต ปิตุ อจฺจเยน รชฺชํ กาเรสิ ฯ กากาติ นามสฺส อคฺคมเหสี อโหสิ อภิรูปา เทวจฺฉรา วิย ฯ อยเมตฺถ สงฺเขปตฺโถ ฯ วิตฺถารโต ปน อตีตวตฺถุ กุณาลชาตเก อาวิภวิสฺสติ ฯ ตทา ปเนโก สุปณฺณราชา มนุสฺสเวเสนาคนฺตฺวา รญฺญา สห ชูตํ กีฬนฺโต กากาติยา อคฺคมเหสิยา ปฏิพทฺธจิตฺโต ตํ อาทาย สุปณฺณภวนํ เนตฺวา ตาย สทฺธึ อภิรมิ ฯ ราชา เทวึ อปสฺสนฺโต นฏกุเวรํ คนฺธพฺพํ วิจินาหิ นนฺติ อาห ฯ โส ตํ สุปณฺณราชานํ ปริคฺคเหตฺวา เอกสฺมึ สเร เอรกวเน นิปชฺชิตฺวา ตโต สุปณฺณสฺส คตกาเล ปตฺตนฺตเร นิสีทิตฺวา สุปณฺณภวนํ ปตฺวา ปตฺตนฺตรโต นิกฺขมิตฺวา ตาย สทฺธึ กิเลสสํสคฺคํ กตฺวา ปุน ตสฺเสว ปตฺตนฺตเร นิสินฺโน อาคนฺตฺวา สุปณฺณสฺส รญฺญา สห ชูตกีฬนกาเล อตฺตโน วีณํ คเหตฺวา ชูตมณฺฑลํ คนฺตฺวา รญฺโญ สนฺติเก ฐิโต คีตวเสน ปฐมํ คาถมาห

วาติ จายํ ตโต คนฺโธ ยตฺถ เม วสตี ปิยา

ทูเร อิโต หิ กากาติ ยตฺถ เม นิรโต มโนติ ฯ

ตตฺถ คนฺโธติ ตสฺสา ทิพฺพคนฺธวิลิตฺตาย สรีรคนฺโธ ฯ ยตฺถ เมติ ยตฺถ สุปณฺณภวเน มม ปิยา วสติ ตโต อิมินา สทฺธึ กตกายสํสคฺคาย ตสฺสา อิมสฺส กาเยน สทฺธึ อาคโต คนฺโธ วายตีติ อธิปฺปาโย ฯ ทูเร อิโตติ อิมมฺหา ฐานา ทูเร ฯ หิกาโร นิปาตมตฺโต ฯ กากาตีติ กากาติเทวี ฯ ยตฺถ เมติ ยสฺสา อุปริ เม มโน นิรโต รตฺโต ฯ

ตํ สุตฺวา สุปณฺณราชา ทุติยํ คาถมาห

กถํ สมุทฺทมตริ กถํ อตริ เกปุกํ

กถํ สตฺต สมุทฺทานิ กถํ สิมฺพลิมารุหีติ ฯ

ตสฺสตฺโถ ตฺวํ อิมํ ชมฺพูทีปสมุทฺทํ ตสฺส ปุรโต เกปุกํ นาม นทึ ปพฺพตนฺเรสุ ฐิตานิ สตฺต สมุทฺทานิ จ กถํ อตริ เกน อุปาเยน ติณฺโณ สตฺต สมุทฺทานิ อติกฺกมิตฺวา ฐิตํ อมฺหากํ ภวนํ สิมฺพลีรุกฺขญฺจ กถํ อารูหีติ ฯ

ตํ สุตฺวา นฏกุเวโร ตติยํ คาถมาห

ตยา สมุทฺทมตรึ ตยา อตริ เกปุกํ

ตยา สตฺต สมุทฺทานิ ตยา สิมฺพลิมารุหินฺติ ฯ

ตตฺถ ตยาติ ตยา การณภูเตน ตว ปตฺตนฺตเร นิสินฺโน อหํ สพฺพเมตํ อกาสินฺติ อตฺโถ ฯ

ตโต สุปณฺณราชา จตุตฺถํ คาถมาห

ธิรตฺถุ มํ มหากายํ ธิรตฺถุ มํ อเจตนํ

ยตฺถ ชายายหํ ชารํ อาวหามิ วหามิ วาติ ฯ

ตตฺถ ธิรตฺถุ มนฺติ อตฺตานํ ครหนฺโต อาห ฯ อเจตนนฺติ มหาสรีรตาย ลหุภาวครุภาวสฺส อชานนตาย อเจตนํ ฯ ยตฺถาติ ยสฺมา ฯ อิทํ วุตฺตํ โหติ ยสฺมา อหํ อตฺตโน ชายาย ชารํ อิมํ คนฺธพฺพํ ปตฺตนฺตเร นิสินฺนํ อาเนนฺโต อาวหามิ เนนฺโต วหามิ ตสฺมา ธิรตฺถุ มนฺติ ฯ

โส ตํ อาทาย เนตฺวา รญฺโญว อทาสิ ปุน น อคมาสิ ฯ

สตฺถา อิมํ ธมฺมเทสนํ อาหริตฺวา สจฺจานิ ปกาเสตฺวา ชาตกํ สโมธาเนสิ ฯ สจฺจปริโยสาเน อุกฺกณฺฐิตภิกฺขุ โสตาปตฺติผเล ปติฏฺฐหิ ฯ ตทา นฏกุเวโร อุกฺกณฺฐิตภิกฺขุ อโหสิ ฯ ราชา ปน อหเมวาติ ฯ

กากาติชาตกํ สตฺตมํ