๔. มาตุโปสกคิชฌชาดก

คิชฺฌชาตกํ

เต กถํ นุ กริสฺสนฺตีติ อิทํ สตฺถา เชตวเน วิหรนฺโต มาตุ- โปสกภิกฺขุํ อารพฺภ กเถสิ ฯ วตฺถุํ สามชาตเก อาวีภวิสฺสติ ฯ

อตีเต พาราณสิยํ พฺรหฺมทตฺเต รชฺชํ กาเรนฺเต โพธิสตฺโต คิชฺฌโยนิยํ นิพฺพตฺติตฺวา วยปฺปตฺโต วุฑฺเฒ ปริหีนจกฺขุเก มาตาปิตโร คิชฺฌคุหายํ ฐเปตฺวา โคมํสาทีนิ อาหริตฺวา โปเสสิ ฯ ตสฺมึ กาเล พาราณสิยํ สุสาเน เอโก เนสาโท อนิยมิตฺวา คิชฺฌานํ ปาเส โอเฑสิ ฯ อเถกทิวสํ โพธิสตฺโต โคมํสํ ปริเยสนฺโต สุสานํ ปวิฏฺโฐ ปาเทน ปาเส พชฺฌิตฺวา อตฺตานํ น จินฺเตสิ วุฑฺเฒ ปน มาตาปิตโร อนุสฺสริตฺวา กถํ นุ โข เม มาตาปิตโร ยาเปสฺสนฺติ มม พนฺธภาวํปิ อชานนฺตา อนาถา นิปฺปจฺจยา ปพฺพตคุหายเมว สุสฺสิตฺวา มริสฺสนฺติ มญฺเญติ วิลปนฺโต ปฐมํ คาถมาห

เต กถํ นุ กริสฺสนฺติ วุฑฺฒา คิริทรีสยา

อหํ พนฺโธสฺมิ ปาเสน นิลียสฺส วสํ คโตติ ฯ

ตตฺถ นิลียสฺสาติ เอวํนามกสฺส เนสาทปุตฺตสฺส ฯ

เนสาทปุตฺโต ตสฺส ปริเทวิตํ สุตฺวา อาห

กึ คิชฺฌ ปริเทเวสิ กา นุ เต ปริเทวนา

น เม สุโต วา ทิฏฺโฐ วา ภาสนฺโต มานุสึ ทิโช ฯ

ภรามิ มาตาปิตโร วุฑฺเฒ คิริทรีสเย

เต กถนฺนุ กริสฺสนฺติ อหํ วสํ คโต ตว ฯ

ยนฺนุ คิชฺโฌ โยชนสตํ กุณปานิ อเปกฺขติ

กสฺมา ชาลญฺจ ปาสญฺจ อาสชฺชาปิ น พุชฺฌสีติ ฯ

ยทา ปราภโว โหติ โปโส ชีวิตสงฺขโย

อถ ชาลญฺจ ปาสญฺจ อาสชฺชาปิ น พุชฺฌตีติ ฯ

ภรสฺสุ มาตาปิตโร วุฑฺเฒ คิริทรีสเย

มยา ตฺวํ สมนุญฺญาโต โสตฺถึ ปสฺสาหิ ญาตเก ฯ

เอวํ ลุทฺธก นนฺทสฺสุ สห สพฺเพหิ ญาติภิ

ภริสฺสํ มาตาปิตโร วุฑฺเฒ คิริทรีสเยติ ฯ เนสาทปุตฺเตน ทุติยา คิชฺเฌน ตติยา อิติ อิมา คาถา ปฏิปาฏิยา วุตฺตา ฯ

ตตฺถ ยนฺนูติ ยํ นุ เอตํ โลเก กถียติ ฯ คิชฺโฌ โยชนสตํ กุณปานิ อเปกฺขตีติ โยชนสตํ อติกฺกมฺม ฐิตานิ กุณปานิ ปสฺสติ ตํ ยทิ กถํ อถ กสฺมา ตฺวํ อิมํ ชาลญฺจ ปาสญฺจ อาสชฺชาปิ น พุชฺฌสิ สนฺติกํ อาคนฺตฺวาปิ น ชานาสีติ ฯ ปราภโวติ วินาโส ฯ ภรสฺสูติ อิทํ โส โพธิสตฺตสฺส ธมฺมกถํ สุตฺวา ปณฺฑิโต คิชฺฌราชา ปริเทวนฺโต น อตฺตโน ปริเทวติ มาตาปิตูนํ ปริเทวติ นายํ มาเรตุํ ยุตฺโตติ ตสฺส ตุสฺสิตฺวา อาห วตฺวา จ ปน ปิยจิตฺเตน มุทุจิตฺเตน ปาสํ โมเจสิ ฯ

อถสฺส โพธิสตฺโต มรณทุกฺขโต มุตฺโต สุขิโต อนุโมทนํ กโรนฺโต โอสานคาถํปิ วตฺวา มุขปูรํ มํสํ อาทาย คนฺตฺวา มาตาปิตูนํ อทาสิ ฯ

สตฺถา อิมํ ธมฺมเทสนํ อาหริตฺวา สจฺจานิ ปกาเสตฺวา ชาตกํ สโมธฺาเนสิ สจฺจปริโยสาเน มาตุโปสกภิกฺขุ โสตาปตฺติผเล ปติฏฺฐหิ ฯ ตทา เนสาทปุตฺโต ฉนฺโน อโหสิ มาตาปิตโร มหา- ราชกุลานิ อเหสุํ คิชฺฌราชา ปน อหเมวาติ ฯ

คิชฺฌชาตกํ จตุตฺถํ ฯ