กรณียเมตตสูตร (กะระณียะเมตตะสุตตัง)
พระสูตรว่าด้วยการเจริญเมตตา สอนคุณสมบัติของผู้ใคร่ในสันตบท แล้วให้แผ่เมตตาแก่สรรพสัตว์ดุจมารดารักบุตรคนเดียว เป็นพระปริตรคุ้มครองจากภัยและอมนุษย์ นิยมสวดในการเจริญพระพุทธมนต์และใช้เป็นกรรมฐานประจำ
karaniya metta sutta
“กุลบุตรผู้ฉลาดในประโยชน์”
คุณสมบัติของผู้ใคร่ในสันติบท
- กะระณียะมัตถะกุสะเลนะ,กุลบุตรผู้ฉลาดในประโยชน์,
- ยันตัง สันตัง ปะทัง อะภิสะเมจจะ,มุ่งหวังบรรลุบทอันสงบ (พระนิพพาน) พึงกระทำกิจดังนี้:
- สักโก อุชู จะ สุหุชู จะ,พึงเป็นผู้กล้าหาญ เป็นคนซื่อตรงและซื่อตรงด้วยดี,
- สุวะโจ จัสสะ มุทุ อะนะติมานี,เป็นผู้ว่าง่าย อ่อนโยน ไม่เย่อหยิ่ง,
- สันตุสสะโก จะ สุภะโร จะ,เป็นผู้สันโดษยินดีในสิ่งที่มี เป็นผู้เลี้ยงง่าย,
- อัปปะกิจโจ จะ สัลละหุกะวุตติ,มีกิจภาระน้อย ประพฤติเบากายเบาใจ,
- สันตินทริโย จะ นิปะโก จะ,มีอินทรีย์อันสงบระงับ มีปัญญาคุ้มกันตน,
- อัปปะคัพโภ กุเลสุ อะนะนุคิทโธ,ไม่คะนอง ไม่ตระหนี่เยื่อใยในตระกูลทั้งหลาย,
- นะ จะ ขุททัง สะมาจะเร กิญจิ,ไม่พึงประพฤติทุจริตเล็กน้อยใดๆ,
- เยนะ วิญญู ปะเร อุปะวะเทยยุง,ที่เป็นเหตุให้ท่านผู้รู้ติเตียนได้ฯ
การแผ่เมตตาแก่สรรพสัตว์ทั่วไป
- สุขิโน วา เขมิโน โหนตุ,พึงแผ่เมตตาจิตว่า ขอสัตว์ทั้งปวงจงมีความสุข มีความปลอดภัย,
- สัพเพ สัตตา ภะวันตุ สุขิตัตตา,มีจิตใจแช่มชื่นเถิด,
- เย เกจิ ปาณะภูตัตถิ,สิ่งมีชีวิตทั้งหลายที่มีอยู่,
- ตะสา วา ถาวะรา วา อะวะเสสา,ทั้งสะดุ้งกลัว (ยังมีกิเลส) หรือสะดุ้งไม่กลัว (มั่นคง) ก็ดี,
- ทีฆา วา เย มะหันตา วา,เหล่าสัตว์ที่มีกายยาว หรือใหญ่ ก็ดี,
- มัชฌิมา รัสสะกา อะณุกะถูลา,หรือปานกลาง หรือสั้น หรือละเอียด หรือหยาบ ก็ดี,
- ทิฏฐา วา เย จะ อะทิฏฐา,เหล่าสัตว์ที่เราเห็นแล้ว หรือไม่เห็น ก็ดี,
- เย จะ ทูเร วะสันติ อะวิทูเร,เหล่าสัตว์ที่อยู่ไกล หรืออยู่ใกล้ ก็ดี,
- ภูตา วา สัมภะเวสี วา,เหล่าสัตว์ที่เกิดแล้ว หรือแสวงหาที่เกิดอยู่ ก็ดี,
- สัพเพ สัตตา ภะวันตุ สุขิตัตตา,ขอสัตว์ทั้งปวงเหล่านั้น จงเป็นผู้มีตนถึงความสุขเถิดฯ
การไม่หลอกลวงและไม่ปรารถนาทุกข์แก่กัน
- นะ ปะโร ปะรัง นิกุพเพถะ,บุคคลไม่พึงหลอกลวงผู้อื่น,
- นาทิมัญเญถะ กัตถะจิ นัง กิญจิ,ไม่พึงดูหมิ่นใครๆ ในที่ไหนๆ,
- พะยาระโสนา ปะฏีฆะสัญญา,เพราะความโกรธแค้น หรือเพราะความขัดเคืองใจ,
- นัญญา มัญญัสสะ ทุกขะมิจเฉยยะ,ไม่พึงปรารถนาทุกข์ให้แก่กันและกันฯ
อุปมาเมตตาดุจมารดารักบุตรคนเดียว
- มาตา ยะถา นิยัง ปุตตัง,มารดาย่อมถนอมบุตรคนเดียวผู้เกิดในตน,
- อายุสา เอกะปุตตะมะนุรักเข,ด้วยชีวิต ฉันใด,
- เอวัมปิ สัพพะภูเตสุ,พึงเจริญเมตตาจิต อันหาประมาณมิได้,
- มานะสัมภาวะเย อะปะริมาณัง,ในสัตว์ทั้งปวง ฉันนั้นฯ
การแผ่เมตตาจิตอันไพศาลไม่มีประมาณ
- เมตตัญจะ สัพพะโลกัส๎มิง,พึงเจริญเมตตาจิต อันหาประมาณมิได้ ในสัตว์โลกทั้งสิ้น,
- มานะสัมภาวะเย อะปะริมาณัง,ให้เป็นจิตกว้างขวาง,
- อุทธัง อะโธ จะ ติริยัญจะ,ทั้งเบื้องบน เบื้องต่ำ และเบื้องแคบ,
- อะสัมพาธัง อะเวรัง อะสะปัตตัง,ไม่มีอุปสรรค ไม่มีเวร ไม่มีศัตรูฯ
การเจริญเมตตาในทุกอิริยาบถ (พรหมวิหาร)
- ติฏฐัญจะรัง นิสินโน วา,ผู้นั้นยืนอยู่ เดินอยู่ นั่งอยู่,
- สะยาโน วา ยาวะตัสสะ วิคตะมิทโธ,หรือนอนอยู่ก็ตาม ตราบเท่าที่ยังตื่นอยู่,
- เอตัง สะติง อะธิฏเฐยยะ,พึงตั้งสติระลึกถึงเมตตานั้นไว้,
- พรัหมะเมตัง วิหารัง อิธะมาหุ,บัณฑิตทั้งหลายเรียกการอยู่ด้วยเมตตานี้ว่า เป็นพรหมวิหารในศาสนานี้ฯ
อานิสงส์ของผู้เจริญเมตตาจนถึงโสดาปัตติมรรค
- ทิฏฐิญจะ อะนุปะคัมมะ,ผู้เจริญเมตตาจิตที่ไม่เข้าถึงทิฐิ (ความเห็นผิด),
- สีละวา ทัสสะเนนะ สัมปันโน,เป็นผู้มีศีล สัมบูรณ์ด้วยทัศนะ (โสดาปัตติมรรค),
- กาเมสุ วิเนยยะ เคธัง,กำจัดความยินดีในกามทั้งหลายได้แล้ว,
- นะ หิ ชาตุ คัพภะเสยยัง ปุนะเรติ.ย่อมไม่กลับมาสู่การนอนในครรภ์อีกโดยแท้แลฯ
ข้อมูลบทสวด
- ลำดับ
- ๕ ใน ๑๓
- จำนวนบท
- ๔๐
- ประเภท
- พระสูตร
- เสียงสวด
- ยังไม่มี
ที่มาและการตรวจทาน
- บาลี
- ยังไม่ได้ทานกับต้นฉบับ
- คำแปล
- ยังไม่ได้ทานกับต้นฉบับ
ที่มาในพระไตรปิฎก
- ขุ. ขุ. เมตตสูตร (Khp 9); ขุ. สุ. กรณียเมตตสูตร (Snp 1.8)
ที่มาของสำนวน
A Chanting Guide
คำอ่านโรมัน
Pali: "A Chanting Guide", Dhammayut Order (CC BY-NC 4.0) — จุดที่แก้คำพิมพ์ผิดของแหล่งไทยโดยเทียบฉบับโรมัน: "โหตุ"→"โหนตุ" (dt: hontu), "สัพพะภุเตสุ"→"สัพพะภูเตสุ" (sabba-bhūtesu); คำแปลไทยของแหล่งไม่มีวรรคแปลบรรทัด "ติฏฐัญจะรัง...อิธะมาหุ" แยกเฉพาะ จึงคงตามแหล่ง
คำอ่านไทยและคำแปลไทย
ตัวบทคำแปล
คำอ่านไทย+คำแปลไทยจาก watpamahachai.net/watpamahachai-68_7.htm — จุดที่แก้คำพิมพ์ผิดของแหล่งไทย: คำแปล "ข่มแหง"→"ข่มเหง"; หน้านั้นระบุว่าคัดจากหนังสือ "มนต์พิธีแปล" รวบรวมโดยพระครูอรุณธรรมรังษี (เอี่ยม สิริวัณโณ) วัดอรุณราชวราราม

